neoliberalizm

PPTX 21 pages 204.5 KB Free download

21 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 204.5 KB

File type PPTX

Pages 21

Updated Dec 2025

Page preview (6 pages)

Scroll down 👇

1 / 21

slayd 1 mavzu. neoliberalizm g’oyalarining mohiyati va ahamiyati. nomukammal raqobat bozori nazariyalari 1 • neoliberalizm g’oyalarining j. m. keyns ta’limotidan farqi, umumiylik va xususiylik 2 • monopoliyalarning shakllanishi, bozor munosabatlarining evolyutsiyasi. 3 • monopoliyalar o’rtasidagi raqobat xususiyatlari 4 • “maxsulot differentsiatsiyasi” tushunchasining mohiyati. 5 • e. chemberlin (“monopolistik raqobat nazariyasi") g’oyalari. 6 • davlatning iqtisodiyotga aralashuvi masalasi. reja: neoliberalizm neoliberalizm keynschilik bilan deyarli bir vaqtda paydo bo`ldi va xx asrning 30- yillarida iqtisodiyotni davlat tomonidan tartibga solishning mustaqil qarashlar majmuasidan iborat. ilmiy nazariya va amaliy hayotda neoliberal iqtisodiy jarayonlarga davlatning ma'lum darajada aralashuvi tufayli cheklanmagan erkin raqobat g`oyasining ustuvorligiga asoslanadi. neoliberalizm • agar keynschilik iqtisodiyotda davlatning faol aralashuvini boshidanoq zarur deb qarasa, neoliberalizm davlatning nisbatan passiv tartibga solishini qo`llaydi. • neoliberalistlar iqtisodiyotni liberallashtirishni, erkin baho shakllanish prinsiplaridan foydalanishni, iqtisodiyotda xususiy mulk va nodavlat tuzilmalarining yetakchi bo`lishini qo`llaydilar. "tunggi qorovul" yoki "sport sud'yasi" davlatning iqtisodiyotni boshqarishdagi rolini esa "tunggi qorovul" yoki …

2 / 21

illari - l.mizes, m.fridmen, a.shvari va b.), london maktabi (yetakchi vakillari - f.xayek, l.robbins va b.). neoliberalizm fransiyada neoliberal g`oyalarning taniqli vakillari sifatida iqtisodchilar j.ryueff, m.alle va boshqalarni keltirish mumkin. bu olimlar o`sha davridayoq yagona ilmiy-amaliy platformani ishlab chiqish uchun harakat boshladilar. 1938 yili parijdagi konferensiyada neoliberalizmning asosiy prinsiplari xalqaro ko`lamda e'lon qilindi. bu neoliberallarning yig`ilishi (forumi) "lippman kollokviumi" deb xam ataladi, buning sababi shuki, o`sha yili amerikalik iqtisodchi a.uolter lippman "erkin shahar" kitobini e'lon qildi va undagi g`oyalar neoliberal prinsiplar bilan hamohangdir. neoliberalizm 2-jahon urushidan so`ng neoliberalizm prinsiplari dastlab g’arbiy germaniya (gfr) da amaliy jihatdan muvaffaqiyati tatbiq etildi. bu yerda 1948 yildan boshlab bu g`oyalar adenaurer-erxard davlat doktrinasi statusiga aylantirildi. neoliberalizmning taniqli nemis nazariyotchilari v.rebne, a.ryustov va boshqalar ozodlik vainsonparvarlik bahonasida monopolizm vujudga kelishining barcha ko`rinishlarini tanqidiga boshchilik qildilar. v.oyken va uning safdoshlari frayburg universitetida 1948 yildan "ordo" nomli yillik to`plamni chiqara boshladilar, bu jurnal barcha davlatlar uchun neoliberalizning …

3 / 21

ni ham birinchi bor qo`llanilgan. bu sohadagi ishlanmalar v.rebke, l.erxard, v.oyken (asli tarixchi) va boshqalar tomonidan davom ettirildi. v.rebekning "nemis iqtisodiy siyosati to`g`rimi?"(1950) degan kitobi muqaddimasida gfr kansleri k.adenauer "ijtimoiy bozor xo`jaligi" modeli mamlakat iqtisodiy siyosatining asosiy vazifasi sifatida qilinganligini bayon etadi. v. rebke xarakteristikasi bo`yicha, "ijtimoiy bozor xo`jaligi" - "iqtisodiy insonparvarlik" sari o`ldir. u o`zining "insonparvar jamiyat" asarida kollektivizmga - persinolizm, hokimiyat konsentratsiyasiga - erkinlik, sentral- izmga - desentralizm, tashkilotchilikka - o`zini-o`zi boshqarishni qarshi qo`yadi va boshqalar. 1957 y. xds ning navbatdagi syezdida l.erxard, v.rebke g`oyalarini qullagan holda gfr da "ijtimoiy bozor xo`jaligi"ning 2- bosqichi boshlanganligini tasdiqladi. 60-yillarda l.erxard o`z maqolasida avvalo "erkin musobaqa ijtimoiy bozor xo`jaligining eng asosiy elementi hisoblanadi" deb ta'kidlangan edi. 1965 y. partiyaning navbatdagi syezdida l.erxard gfrda "ijtimoiy bozor xo`jaligi" ni tashkil etish dasturining nihoyaga etganligini e'lon qildi. bu dastur mamlakatni "rasmiylashgan jamiyat"ga aylantirildi. "rasmiylashgan jamiyat" doktrinasi l.erxard va uning maslahatdoshlari bo`yicha bu eng yaxshi …

4 / 21

ga markaziy boshqarma buyruqlari asosida amalga oshiriladi); b) iqtisodiyotni markazdan boshqarish asosida iste'mol mollarini erkin almashuv (markaz tomonidan belgilanadigan "ishlab chiqarish kuchlaridan" foydalanish usullari, ishlab chiqarish jarayonining vaqtli tarkibi, maxsulotlarni taqsimlash usullari va boshqalar asosida amalgi oshiriladi. keynchilikka muqobil ravishda aqshda neoliberalizmning chikago maktabi vujudga keldi, uning monitar (pul bilan bog`liq) g`oyalari chikago universitetida 20 yy. paydo bo`ldi. ammo, neoliberal yo`nalish xarakatida amerika monetarizmi mustaqil keyinchalik ilg`orlik pozitsiyalarni faqat 50-yillar ohiri - 60-yillar boshida egalladi. bunda m.fridmen (1912) nashrlari muhim ahamiyat kasb etdi (1976 yilgi iqtisodiyot bo`yicha nobel mukofoti laureati). fridmen va uning safdoshlari keynsning pulsiz omillari (masalan, investitsiyalar) o`rniga aynan pulli omillarni afzal ko`rdilar. fillips egri chizig`i 1958 yil a.u.fillipsning empirik egri chizig`i paydo bo`lishi bilan pul hisobidagi ish haqining yillik foiz o`zgarishi va ishsizlik darajasi (hissasi) o`rtasidagi bog`lanish aniqlandi. bunda 1861-1913 yillar angliyadagi real ma'lumotlardan foydalanilgan. 1964 yil p.samuelson o`zining mashhur "ekonomiks" darsligining 6 nashriga shu grafikni kiritdi …

5 / 21

i edi). ammo, monetar iqtisodiy g`oyalar aqshning keyingi prezidenti davrida yaxshi natija berdi. tarixda va iqtisodiyotda reygonomika deb nom olgan bu siyosat dollar real mustahkamlangan bir sharoitda inflatsiyani kamaytirish mumkin bo`ldi, r.reygan prezidentlik davrida yangi 14 million millioner - tadbirkor paydo bo`ldi. demokrat b.klinton (8 yil) prezidentligi davrida ham shu siyosat davom ettirildi va yaxshi natija berdi. iqtisodiy liberalizm oqimining xx asrdagi asosiy namoyan-dasi asli avstriyadan chiqqan amerikalik ludvig fon mizes (1881-1973) va uning eng sodiq shogirdi fridrix xayek (1899-1992)lardir. ularning maktabi avstriya mak- tabi deb ham ataladi. mizesning fikricha, markazlashgan boshqaruvga asoslangan sotsialistik xo`jalik va hukumat tomonidan tartibga solinadigan bozor uzoq vaqt yashashi mumkin emas, chunki narx-navo talab va taklifni aks et- tirmaydi. ludvig erxard neoliberalizmga asoslangan nemis nazariyotchisi, gfrning siyosiy va davlat arbobi ludvig erxard (1897- 1977) yaratgan nazariya "ijtimoiy yo`naltirilgan bozor xo`jaligi"ning asosini tashkil etadi. u o`z nazariyasini yaratdi va uni gfrda kansler adenauer davrida amalga oshirdi …

6 / 21

riga bag`ishlangan maqolasida "nima uchun biron bir qoida yoki formula hech qachon narxlarning o`zgarishini to`g`ri prognoz qila olmaydi?" degan savolga javob berishga harakat qildi. uning fikricha, amalda barcha mavjud informatsiya savdogarlar tomonidan darhol qayta ishlanadi va ularning ko`ra bilishi, demak "kutilmalar" ratsional bo`lib chiqadi. 70-yillarda keynschilik siyosati aqsh iqtisodiyotida makro-ekonomik masalalarni hal etishda samarasiz bo`lib qoldi, shunda r.i.lukas, t.j.sardjent, n.uolleslar mutning maqolasida aytilgan g`oyalarni takomillashtirib, moliya aktividagi narxlar harakatini "ratsional kutilmalar" asosida tushuntirib berdilar. ularning fikricha, iqtisodiy agentlar ham o`z kutilmalarini siyosatchilar (davlat xodimlari) qo`lidagi informatsiya asosida shakllantiradilar va o`z-o`zidan tushunarliki, iqtisodiyotga siyosatchilarning imkon boricha kamroq aralashuvi uchun harakat qiladilar. e.x.chemberlin e.x.chemberlin monopolistik konkurensiya nazariyasini ishlab chiqdi, unga ko`ra monopolistik konkurensiya ishlab chiqarish va kapital konsentratsiyasi tufayli emas, balki firmaning bozorga, iste'molchilarning shaxsiy talablariga muvaffaqiyatli moslashishi natijasidir. e.x.chemberlin monopolistik konkurensiya nazariyasini ishlab chiqdi, unga ko`ra monopolistik konkurensiya ishlab chiqarish va kapital konsentratsiyasi tufayli emas, balki firmaning bozorga, iste'molchilarning shaxsiy talablariga …

Want to read more?

Download all 21 pages for free via Telegram.

Download full file

About "neoliberalizm"

slayd 1 mavzu. neoliberalizm g’oyalarining mohiyati va ahamiyati. nomukammal raqobat bozori nazariyalari 1 • neoliberalizm g’oyalarining j. m. keyns ta’limotidan farqi, umumiylik va xususiylik 2 • monopoliyalarning shakllanishi, bozor munosabatlarining evolyutsiyasi. 3 • monopoliyalar o’rtasidagi raqobat xususiyatlari 4 • “maxsulot differentsiatsiyasi” tushunchasining mohiyati. 5 • e. chemberlin (“monopolistik raqobat nazariyasi") g’oyalari. 6 • davlatning iqtisodiyotga aralashuvi masalasi. reja: neoliberalizm neoliberalizm keynschilik bilan deyarli bir vaqtda paydo bo`ldi va xx asrning 30- yillarida iqtisodiyotni davlat tomonidan tartibga solishning mustaqil qarashlar majmuasidan iborat. ilmiy nazariya va amaliy hayotda neoliberal iqtisodiy jarayonlarga davlatning ma'lum darajada aralashu...

This file contains 21 pages in PPTX format (204.5 KB). To download "neoliberalizm", click the Telegram button on the left.

Tags: neoliberalizm PPTX 21 pages Free download Telegram