metallar va ularning qotishmalari1

DOC 64.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1404536325_54001.doc metallar va ularning qotishmalari reja: 1. kotishmalarning xolat diagrammasi. 2. bir fazali kotishmalarni korroziyalanishi (n/8 konuni). 3. ikki fazali kotishmalarni korroziyalanishi. 4. elektrokimyoviy korroziyalanishga turli omillarning ta’siri. qotishmalarning xolat diagrammasi qotishmalar xolatini xarorat va kontsentratsiyaga qarab uzgarishini, ya’ni biror kotishmani xaroratga nisbatan kanday xolatda bulishini kursatuvchi diagramma xolat diagrammasi deyiladi. kotishmalarning xolat diagrammasini muvozanat diagrammasi deb atash xam mumkin. chunki u ayni sharoitda muvozanatda turgan fazalarni kursatadi. ikki komponentli kup fazali kotishmalarga kupgina rangli metallarning kotishmalari kiradi. bunday kotishmalarning xolat diagarammasi ekvivalentli sistema xisoblanadi va sistemada ikki metall suyuk xolatda bir-birida mutlok erimaydi va bir-biri bilan kimyoviy birikma xosil kilmaydi. suyultirilgan bunday metallar kotganda mexanik aralashma xosil buladi. kattik xolatda bunday kotishmalar ikki fazadan tarkib topgan bulib, bu fazalar kimyoviy tarkibi va xossalari bilan bir-biridan tubdan fark kiladi.xar bir faza uz elektrod potentsialiga ega. shuning uchun bunday kotishmalar korroziyabardosh bulaolmaydi(9-rasm). likvidus - suyuk (lotincha); solidus - kattik (lotincha); evtektika …

utkazilsa, suyuklikdan suyulish xarorati yukori bulgan komponentga boy kattik eritma kristallari kattik xolatga utadi, ya’ni suyuk xolatdagi komponentlar mikdorining nisbati kattik xolatdagi komponentlar mikdorining nisbatidan butunlay fark kiladi (k va v nuktalardagi komponentlar nisbati). agar suyuk xolatdagi komponentlar aralashmasi yukori xaroratda uzok vakt ushlab, sung aralashma juda sekinlik bilan sovutilsa va kotgan eritma ma’lum vakt yukori xarorat ta’sirida bulsa, kotishma kristallarining tarkibi suyuk xolatdagi komponentlar tarkibidan fark kilmaydi (x va v nuktalar). 1.a + b komponentlar suyuk xolatda; 2.a + b komponentlar suyuk va kattik xolatda; 3.a + b komponentlar kattik xolatda, ya’ni kristall xolatda (a + b komponentlarning kattik eritmasi). kimyoviy mashinasozlikda ishlatiladigan kupchilik konstruktsion materiallar shunday kotishmalardan tayyorlanadi. bunday kotishmalar bir fazali bulgani uchun ularning potentsiallar ayirmasi bulmaydi va shuning uchun bunday kotishmalar korroziyabardosh buladi. bir fazali kotishmalarni korroziyalanishi (n/8 konuni) ikki komponentdan tarkib topgan bir fazali kotishmalarning korroziyalanishini tekshirish natijalarini kursatishicha, kotishmadagi ikkinchi metall mikdorini oshirib borish …

olimlari skorchelleti va shul’tinlar tomonidan rivojlantirildi va konuniyat n/8 koidasi, turgunlik chegarasi yoki tamman koidasi deb yuritiladi. berilgan agressiv muxitga kimyoviy turgun bulmagan a metallga, shu muxitga kimyoviy turgun bulgan b metallidan oz-ozdan kushib borish bilan kator kotishmalar xosil kilinsa, kotishmaning shu muxitga turgunligi kotishma tarkibidagi b komponent mikdori 1/8, 2/8, 3/8, va x.k. n/8 mikdorda bulgandagina namayon buladi. uning kiymati foizda ifodalansa, b komponent atomlarining mikdori tegishlicha 12,5; 25,0; 37,5; 50,0 va x.k. % buladi. mana shunday mikdordagi komponenti bulgan kotishmaning potentsiali ijobiy tomonga keskin uzgaradi. bu konuniyat fakat tajriba orkali topilgan bulib, bunga ilmiy isbot xozircha xal kilinmagan. misollarga karang: umuman muxitga turgun bulmagan a metallni shu muxitga turgun bulgan b metall bilan ximoya kilish mexanizmi kuyidagicha isbotlanadi: kotishmaning muxitga turgunltgi b metall atomlarini kotishmaning kristall panjarasida joylanishiga va uning mikdoriga boglik buladi. muxitga turgun bulmagan metall atomlarini ximoya kilish uchun panjaradagi b metall atomlarining soni etarlicha ulishi …

hma yuzidagi (sirtidagi) anod kismlarda metallni emirilishi sodir buladi (ilova, 16-rasm): jarayon mexanizmi kuyidagicha boradi: m+ . ( + n h2o ( m+ . nh2o + ( bunda ozod bulgan elektronlar katod uchastkasi tomon yunaladi. elektrolit eritmasidan katodga katinonlar kelib zaryadsizlanadi. elektrolitni suvli eritmasida xar doim vodorod ionlari bulgani sababli, odatda shu ionlar korroziyalanayotgan kotishmaning katod uchastkasida zaryadsizlanadi va bu uchastkalardan vodorod ajralib chikadi. bu jarayon mexanizmi kuyidagicha boradi: n+ . n2o +( ( n+ + n2o n + n ( n2 n2 + n2 +................ + n2 ( (n2 (n vodorod pufakchalari zaryadsizlangan vodorod katod yuzini butunlay koplab yangi vodorod ionlarini zaryadsizlanishini tuxtatishi mumkin, natijada mikroelement ishi, ya’ni kotishmaning korroziyalanishi tuxtaydi. bu xodisa katod poyarizatsiyasi (kutublanishi) nomi bilan yuritiladi. vodorod pardasi bilan koplangan katod vodorod elektrodga aylanadi va uning potentsiali normal vodorod elektrodning potentsialidan (ma’lum katalikda) kichik buladi. bu kattalik vol’t birligida ulchanadi va vodorodning kuchlanishi deyiladi vodorod kuchlanishi …

vodorod kursatkichi rn dir. shularga ayrim misollarni keltiramiz. agar muxit (eritma) da oksidlovchi bulmay, fakatgina xavo kislorodi bulsa au va pt ni korroziyalanishi birinchi rasmdagidek buladi. ikkinchi rasmdan kurinib turibtiki, bu metallarning oksidlari ishkoriy va kislotali muxitda eriydi. bu metallarning gidrat oksidlari amfoter oksidlardir. zno kislotali muxitda tegishlicha tuz xosil kilib, ishkoriy muxitda tsinkatlarni - na2zno2 - xosil kiladi. shunday kilib bu metallar kislotali va ishkoriy muxitlarda ximoya pardadan maxrum bulganliklari uchun bunday muxitlarda korroziyalanadi. xar bir metall uchun uzining korroziyalanish tezligini muxitga nisbatan egri chizigi bor. biz bu erda ularni xammasi uchun bunday egri chizikni bir kurinishda ifodaladik. keltirilgan misoldagi metallar ishkoriy muxitda erimaydigan parda xosil kilgani sababli, bu parda metallni ishkoriy muxitda korroziyalanishdan saklaydi. ammo bu pardalar kislotali muxitda eriydi, ya’ni metallar - fe, ni, sd, mq - korroziyalanadi. ta, mo, w esa, aksincha, ishkoriy muxitda korroziyalanib kislotali muxitga turgun buladi. kuyida ayrim metallarni xar xil muxit ta’siriga …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "metallar va ularning qotishmalari1"

1404536325_54001.doc metallar va ularning qotishmalari reja: 1. kotishmalarning xolat diagrammasi. 2. bir fazali kotishmalarni korroziyalanishi (n/8 konuni). 3. ikki fazali kotishmalarni korroziyalanishi. 4. elektrokimyoviy korroziyalanishga turli omillarning ta’siri. qotishmalarning xolat diagrammasi qotishmalar xolatini xarorat va kontsentratsiyaga qarab uzgarishini, ya’ni biror kotishmani xaroratga nisbatan kanday xolatda bulishini kursatuvchi diagramma xolat diagrammasi deyiladi. kotishmalarning xolat diagrammasini muvozanat diagrammasi deb atash xam mumkin. chunki u ayni sharoitda muvozanatda turgan fazalarni kursatadi. ikki komponentli kup fazali kotishmalarga kupgina rangli metallarning kotishmalari kiradi. bunday kotishmalarning xolat diagarammasi ekvivalentli sistema xisoblanadi v...

DOC format, 64.0 KB. To download "metallar va ularning qotishmalari1", click the Telegram button on the left.

Tags: metallar va ularning qotishmala… DOC Free download Telegram