"bezgak"

PPT 39 pages 2.2 MB Free download

39 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 2.2 MB

File type PPT

Pages 39

Updated Dec 2025

Page preview (8 pages)

Scroll down 👇

1 / 39

malyariya toshkent tibbiet akademiyasi 5 kurs tibbiet fakultetlari talabalari ma'ruza mavzusi: « bezgak» yukumli kasalliklari kafedrasi bezgak bu 4 xil bezgak kuzgatuvchisi orkali chakiriladigan, periodik isitma, jigar va talok kattalashishi bilan xarakterlanadigan va tabbiiy sharoitlarda anopheles turidagi chivinlar orkali yukadigan kasallik. muammoning dolzarbligi 50-60 yillardan boshlab bezgak kasalligi bilan kurashish katta masshtabli dastur orkali olib borilmokda. evraziyaning shimolliy chegarallarda epidemik jaraenni kuchayishi kuzatilmokda. bullarga - xitoy, dogistan, uzbekiston, tojikiston va kavkaz mamlakatlar xududi kiradi. bezgakning bostirib kelishini oldini olish uchun birdan- bir vazifa , bu bezgakning yaxshi biladigan meditsina mutaxasislarning tayerlashdir bezgakning tarkalishi kuzgatuvchi turlari kuzgatuvchi turlari bezgak turlari p. falciparum tropik p. vivax 3 kunlik p. malariae 4 kunlik p.ovale ovale bezgak kuzgatuvchisi shakllarining xususiyatlari kuzgatuvchi turlari eng yakkol xususiyatlari tropik (p. falciparum) eng kup tarkalgan turi; fojiali kasallik 3-kunlik ( p. vivax) nisbiy ob-xavo sharoitlarida eng kup tarkalgan, evropa va urta osiyoda engil ildiz otadi 4-kunlik (p. malariae) …

2 / 39

ri bilan oziklanadi. parazitlarning jinsiy kupayishi chivin oshkozonida utadi, makrogameta xosil buladi, u erkak gametasi bilan kushiladi va zigota – ookineta- ootsista – sporozoitlar xosil buladi. sporozoitlar chivinning sulak bezlarida (10000 yakin) 1-2 oygacha saklanadi va odamning chakkanida teri yarasiga ajraladi va zaralaydi. ekzoeritrotsitar shizogoniya inkubatsion davrga tugri keladi bu bezgak parazitlarining jigarda kupayish boskichi xisoblanadi. tropik bezgakda 1 jigar xujayrasida 1 sporozoitdan 40 mingta merozoitlar rivojlanadi. jigarda plazmodiyalarning rivojlanish davomiyligi 6 sutkani tashkil kiladi. merozoitlar xosil bulagandan sung xujayra eriladi va ular konga chikadi. bu klinik inkubatsiya davriga tugri keladi va 7 sutka atrofida buladi. 3-kunlik bezgakda 1 jigar xujayrasida 1 sporozoitdan 20 mingga yakin merozoitlar rivojlanadi. jigar xujayralarida rivojlangan sporozoitlar – taxisporozoitlar, rivojlanishdan orkada kolganlari – (uykuchan) bradisporozoitlar . bunga boglik ravishda inkubatsion davri 8 sutkadan 5-18 oygacha davom etadi. parazitlarni eritrotsitlarga kirishi eritrotsitar shizogoniya bu fazada parazitlar kup marta tsiklik merozoit, trofozoit va shizont boskichlarini utaydilar. eritrotsitlar …

3 / 39

tlarni konga chikishigacha bulgan davr . parazitologik inkubatsiya – zararlangan vaktdan to parazitlarni konda aniklanishigacha bulgan vakt. inkubatsion davr (klinik inkubatsiya) – zararlangan vaktdan to pirogen boskichgacha va isitma poraksizmalari paydo bulguncha bulgan davr. trofik bezgakda inkubatsion davr davomiyligi – 7 kun, 3-kunlik va ovale- bezgakda – 11 kun, 4-kunlikda – 25 kun. pirogenli daraja isitma chikara oladigan parazitlarning kondagi minimal kontsentratsiyasi xisoblanadi. bezgak bilan birinchi marta kasalanganlarda pirogen daraja 1 mklda parazitlar bir nechtadan to bir necha unliklargacha bulishi mumkin. immuniteti kisman yukorilarda 1 mklda bir necha mingliklar darajasigacha bulishi mumkin. «kalin tomchi» usulida aniklangan parazitlarning minimal kontsentratsiyasi – aniklanish darajasi xisoblanadi (0,2 ml kon kurilganda 1 mklda 5 ta parazitlarning aniklanishi) bezgak patogenezi bezgak – konli infektsiya 1 faza shizogoniya – simptomsiz kechadi. 2 faza – gepatotsitlarga kiradi 3 faza – eritrotsitlar ichida rivojlanadi. 4 faza – eritrotsitlar parchalanishi va plazmaga kon tomirlar endoteliyasi «toksik» ta'sir kursatadigan, xamda …

4 / 39

– amaliy simptomsiz shakllardan to xayot uchun xavfli asoratlar bilan kechadigan eng ogir shakllarigacha bulishi mumkin. inkubatsion davr davomiyligi bezgak turiga, bemor yoshiga va immun xolatiga karab 8-30 kun bulishi mumkin. prodromal davr – tez charchash, bosh ogrishi, et uvishishi, bugimlarda ogrik, kungil aynish, kayt kilish, ishtaxaning yukolish. subfebrilitet bulishi mumkin . bezgak paroksizmalari : 3-kunlikda xar 48 soat davomida (2 sutka), 4-kunlik 72 soat (3 sutka), tropik bezgak – bir kundan keyin (kun-ora) bezgak infektsiyasini umumiy chizgilari davolanmagan bemorlarda xurujlar xaftalab davom etadi, keyinchalik sunadi va tugaydi. rivojlanayotgan immunitet ta'sirida infektsiya parazit tashuvchilik fazasiga utadi. parazit tashuvchilik 80% xolatlarda spontan tugaydi, uz-uzidan tuzaladi. 6 -12 oydan sung jigarda saklangan gipnozoit uzok (kechki) retsidivlar berishi mumkin. bezgakning kechish davrlari bezgak tsiklik kechuvchi kasallik birlamchi xujum - utkir istimalar paroksizmi davri istimasiz davr- 7-14 kundan 2-3 oygacha dastlabki retsidivlar ( bu eritrotsitlardagi parazitlarining kupayishi bilan boglik), bezgakning xamma turlarida kuzatiladi latent …

5 / 39

ab xurujlar kaltirash 15 minutdan 2-3 soatgacha davom etishi mumkin. issiklik davri – 2-6 soat, undan sung ter ajralishi davri. agar bemor davolanmasa, unda xurujlar 3-6 xaftagacha davom etishi, xurujlar engil utishi mumkin. 2-3 xaftasida anemiya rivojlanadi, eritrotsitlar soni 3,0- 10x12l past bulmaydi. 3 kunlik bezgakning temperatura chizigi ovale - bezgak 3- kunlik bezgakka uxshab kechadi. kasallik yumshok kechishi bilan fark kiladi, paroksizmlar kunaro, lekin kechki vakt kuzatiladi. jigar va talok kattalashishi, biroz ogrikli bulishi mumkin. ovale bezgak intermettirluvchi 3-kunlik istma kechkurungi paroksizmlar 4 –kunlik bezgak inkubatsion davr bir necha xafta oraliklarda uzgaradi. birinchi xurujlardan boshlab katt'iy davriylik xos- 2 kundan 3 kunga utishi. paroksizmlar kunning 2 yarmida kuzatiladi. kaltirash davri davomiyligi uzok va keskin namone buladi . issiklik davri 6 soatgacha. bu davrda – keskin bosh ogrishi, mushaklarda ogrik, kungil aynish, kayt kilish, alaxsirash, xushning buzilishi. xaroratning tushishi – kuchli terlash bilan kechadi. xuruj bulmaganda bemor xolati konikarli. jigar …

6 / 39

talvasalar kon kuyulishi kuchayishi sariklik metobolicheskiy atsidoz gipoglikemiya utkir buyrak nd utkir upka shishi algid ogir normotsitar anemiya gemoglobinuriya asoratlar kasallikning xoxlagan boskichida paydo bulishi mumkin, ayniksa immunlanmagan shaxslarda. kupincha kasallikning 2-3 xaftasida konda parazitlar mikdori 100000 oshganda parazetemiida kuzatiladi. bemorni bezgakka tekshirish uchun kursatma bezgakka xos simptomlar va belgilar: xozirgi vaktda yoki biroz oldingi vakt ichida isitmani kutarilishi , kaltirash, talok kattalashishi teri rangparligi, teri va sklera sarikligi. genezi noma'lum gepatosplenomegaliya; kasallik belgilari kon va kon preparatlari kuyilgandan sung paydo bulishi bezgakka gumon kilingan epidanamnezning mavjudligi. laborator diagnostikasi konni parazitologik tekshirish. kalin tomchi usuli – eng kup ishonchli usul bulib xisoblanadi, chunki konda yupka surtmaga nisbatan 20-40 marta kuprok parazitlar kurinadi. yulka surtma usuli – parazit turini aniklash uchun. umumiy kon taxlili – gemoglobin darajasini va eritrotsitlar mikdorini kamayishi, retikulotsitlarni oshishi, echt yukoriligi. serologik usul – antitelalar 2-3 xurujlardan sung paydo buladi, 4-6 xaftasiga borib yukori darajaga etadi. rnif( …

7 / 39

8 / 39

Want to read more?

Download all 39 pages for free via Telegram.

Download full file

About ""bezgak""

malyariya toshkent tibbiet akademiyasi 5 kurs tibbiet fakultetlari talabalari ma'ruza mavzusi: « bezgak» yukumli kasalliklari kafedrasi bezgak bu 4 xil bezgak kuzgatuvchisi orkali chakiriladigan, periodik isitma, jigar va talok kattalashishi bilan xarakterlanadigan va tabbiiy sharoitlarda anopheles turidagi chivinlar orkali yukadigan kasallik. muammoning dolzarbligi 50-60 yillardan boshlab bezgak kasalligi bilan kurashish katta masshtabli dastur orkali olib borilmokda. evraziyaning shimolliy chegarallarda epidemik jaraenni kuchayishi kuzatilmokda. bullarga - xitoy, dogistan, uzbekiston, tojikiston va kavkaz mamlakatlar xududi kiradi. bezgakning bostirib kelishini oldini olish uchun birdan- bir vazifa , bu bezgakning yaxshi biladigan meditsina mutaxasislarning tayerlashdir bezgakning tarkal...

This file contains 39 pages in PPT format (2.2 MB). To download ""bezgak"", click the Telegram button on the left.

Tags: "bezgak" PPT 39 pages Free download Telegram