bezgak paraziti

PPTX 15 pages 267.9 KB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 267.9 KB

File type PPTX

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

andijon davlat universiteti tabiiy fanlar fakulteti biologiya yo’nalishi 4-bosqich 404-guruh talabasi abduqahhorova sitoraning parazitologiya fanidan “bezgak paraziti” mavzusida tayyorlagan taqdimoti. andijon davlat universiteti tabiiy fanlar fakulteti biologiya yo’nalishi 4-bosqich 404-guruh talabasi abduqahhorova sitoraning parazitologiya fanidan “bezgak paraziti” mavzusida tayyorlagan taqdimoti. mavzu: bezgak paraziti. reja. 1. bezgak qo’zg’atuvchilarning hayotiy davri. 2. bezgak epidemiologiyasining umumiy xususiyatlari. 3. bezgakka qarshi kurashda entomologik tekshiruvlarning ahamiyati. 4. bezgak qo’zg’atuvchilarining umumiy xususiyatlari . bezgak qo’zg’atuvchilarining hayotiy davri. bezgak qo’zg’atuvchilarning hayotiy davri ikki xo’jayinda - anopheles chivinlarida va odam organizmida ketmaket rivojlanadi. ular chivin (asosiy xo’jayin) tanasida jinsiy – sporogoniya va odam (oraliq xo’jayin) organizmida jinssiz – shizogoniya rivojlanish bosqichini o’taydi. chivinning oshqozoniga tushgan jinssiz parazitlar rivojlanmaydi, ular hazm bo’lib ketadi. chivinlar odamlarning qoni bilan oziqlanish jarayonida jinsiy gametositlar qon bilan bezgak chivinining oshqozoniga tushadi, so’ng erkak (mikro) gametosid urg’ochi (makro) gametositlarni urug’lantiradi va zigotaga aylanadi. rivojlanish sporozoitlargacha davom etib, sporozoitlar chivin so’lak bezlari yo’llarida ko’p miqdorda …

2 / 15

. gepatosidlarda parazitlar ekzoeritrositar shizogoniya jarayonini o’taydi. bu jarayon tropik bezgakda 6,5 va uch kunlik bezgakda esa kamida 8 kun davom etadi. uch kunlik bezgak qo’zg’atuvchisining sporozoitlari jigarda turlicha rivojlanish xususiyatiga ega. ulardan bir qismi, taxisporozoitlar tezda rivojlanadi, boshqalari, bradisporozoitlar esa avval (uyqi holidagi) gipnozoitlarga aylanib vaqtincha rivojlanishdan to’xtaydi. «uxlash» jarayoni 5 oydan 11 oygacha, ayrim hollarda esa 3yilgacha davom etishi mumkin. so’ngra parazitlar faollashib ularning rivojlanishi odatdagidek ekzoeritrositar shizogoniya jarayoni kabi o’tadi. ekzoeritrositar shizogoniya jarayoni tugagandan so’ng parazitlar qonga tushadi va qonda eritrositar shizogoniya jarayonini boshlaydi. eritrositar shizogoniya davriylikdan iborat jarayon bo’lib, davriylik yosh parazitlar – merozoitlarni eritrositlar qobig’iga kirishdan boshlanadi. parazitlar eritrositlarning gemoglobini hisobiga o’sib boradi. bu davrda ular trofozoitlar deb nomlanadi. so’ngra ular bo’lina boshlaydilar va shu davrdan boshlab shizontlar deb ataladi. bo’linish tugallanishi bilan yana merozoitlar hosil bo’ladi, ular eritrosit qobig’ini yorib chiqadi va yangi eritrositlarni egallashga harakat qiladi. bu jarayon ikki kun davom etadi. ketma-ket …

3 / 15

qon tomirlarida cho’kadi. bu holda, tekshirilayotgan qonda faqat yaqinda eritrositlar ichiga kirgan va ularning qobig’ini o’zgartirishga ulgurgan eng yosh parazitlarni (halqalar) ko’rish mumkin bo’ladi. eritrositar shizogoniyada, uning bir yo’nalishi – gametositogoniya jarayoni ham namoyon bo’ladi, bunda jinsiy hujayralar – gametositlar hosil bo’ladi. p. vivax da gametosidlar 2 kunda yetiladi, so’ngra tezda nobud bo’ladi. p. falciparum da esa gametositlar uzoq vaqt – 12 kunda yetiladi. p. falciparum gametositlari yetulguncha parazitlar ichki a’zolarning qon tomirlarida bo’ladi va periferik qon tomirlarida uchramaydi. bu holatga qarab tropik bezgakning qancha vaqt davom etayotganligini aniqlash mumkin. masalan, tekshirilganda yetuk gametositlar aniqlangan bo’lsa, kasallikning davri 12 kundan kam emas. eritrositar shizogoniya davomida gametositlar nobud bo’ladi, lekin to’xtovsiz yangilari hosil bo’laveradi. agar eritrositar shizogoniya jarayoni to’xtasa, p. vivax gametositlari shu zahoti yo’qoladi, p. falciparum gametositlari esa ularningmiqdoriga qarab bir necha kun yoki hafta (6 haftagacha) qonda aylanib yuradi. shunday qilib, uch kunlik va tropik bezgak qo’zg’atuvchilari odam organizmida …

4 / 15

juda ko’p hollarda uchraydi va chivin yuqtiruvchi omil hisoblanadi;  sun’iy, yani jinssiz parazitlar qonning inokulyasiyasi orqali, bu qon quyilganda tibbiy parazitar muolajalar va narkomanlar orasida uchraydi. bunda yuqtiruvchi omil qon va yaqinda zararlangan har xil tibbiy asboblar hisoblanadi;  vertikal, ya’ni onadan bolaga, tug’ish davrida onaning birmuncha miqdor qoni bola qoniga tushadi, yo’ldosh orqali bezgak paraziti o’ta olmaydi. xulosalar. tabiiy sharoitda bezgak bilan faqat odamlar kasallanadi, shuning uchun antrokanoz kasallik qatoriga kiradi. kasallik manbai bemor va bezgak chivini (asosan urg’ochi) hisoblanadi onadan homilaga yo’ldosh orqali o’tadi. bezgak bilan kasallangan bemorlardan parazit tashib yuruvchilarni topish va ularni davolash bezgak xivchinlarini qirishaholini chivin chaqishdan xalos qilish. profilaktika maqsadida epidemiya joylarda aholiga xlorxin qo’yilgan tuz beriladi, bu esa bezgak plazmodiysi bor kishilarning boshqalarga yuqtirishni kamaytiradi. bezgak chivinlarini botqoqlik, ko’lmak suv bor joylarda, moxonalarda va boshqa yerlarda yo’qotish uchun ularni o’ldiruvchi kimyoviy preparatlar (geksaxloran)dan foydalanadilar. image1.jpeg image2.jpeg image3.jpeg image4.jpeg

5 / 15

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "bezgak paraziti"

andijon davlat universiteti tabiiy fanlar fakulteti biologiya yo’nalishi 4-bosqich 404-guruh talabasi abduqahhorova sitoraning parazitologiya fanidan “bezgak paraziti” mavzusida tayyorlagan taqdimoti. andijon davlat universiteti tabiiy fanlar fakulteti biologiya yo’nalishi 4-bosqich 404-guruh talabasi abduqahhorova sitoraning parazitologiya fanidan “bezgak paraziti” mavzusida tayyorlagan taqdimoti. mavzu: bezgak paraziti. reja. 1. bezgak qo’zg’atuvchilarning hayotiy davri. 2. bezgak epidemiologiyasining umumiy xususiyatlari. 3. bezgakka qarshi kurashda entomologik tekshiruvlarning ahamiyati. 4. bezgak qo’zg’atuvchilarining umumiy xususiyatlari . bezgak qo’zg’atuvchilarining hayotiy davri. bezgak qo’zg’atuvchilarning hayotiy davri ikki xo’jayinda - anopheles chivinlarida va odam organizmida...

This file contains 15 pages in PPTX format (267.9 KB). To download "bezgak paraziti", click the Telegram button on the left.

Tags: bezgak paraziti PPTX 15 pages Free download Telegram