uygʻonish davrida tabiat fani taraqqiyoti

PPTX 18 pages 3.2 MB Free download

18 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 3.2 MB

File type PPTX

Pages 18

Updated Dec 2025

Page preview (4 pages)

Scroll down 👇

1 / 18

powerpoint presentation uygʻonish davrida tabiat fani taraqqiyoti. karl linney sistematikasi 1. renessans davrida tabiatshunoslikning yuksalishi 2. karl linney: hayoti va faoliyati 3. linney sistemasining merosi va evolyutsiyasi reja: kirish: uyg'onish davri va tabiatshunoslik uyg'onish davrida (taxminan 1300-1600 yillar) tabiatshunoslik aristotelning 4 ta elementi (yer, suv, havo, olov) kabi klassik g'oyalarga qaytish bilan xarakterlanadi, bu esa kuzatishga turtki berdi. bosmaxonaning kashf qilinishi (1440 yillar) tabiatshunoslik bo'yicha bilimlar tarqalishini tezlashtirdi, bunda pliniyning “tabiiy tarix” kabi qadimiy matnlar keng tarqaldi va o'rganildi. uyg'onish davrida kuzatuv va tajribaning roli uyg'onish davrida kuzatuvning ahamiyati ortdi, chunki olimlar aristotelning 2000 yillik matnlariga shubha bilan qaray boshladilar va o'zlarining empirik tekshiruvlariga e'tibor qaratdilar. tajriba o'tkazish usullari takomillashdi, chunki olimlar, masalan, william gilbert magnitlanish bo'yicha yangi tushunchalarni yaratish uchun 1600 yilda eksperimentlardan foydalangan. botanika va zoologiyaning o'sishi 16-asrda botanika o'sishi ko'plab yangi o'simliklarni kashf etishga olib keldi, bu esa o'simliklar bog'lari va herbariylarning yaratilishiga turtki bo'ldi va o'simliklarni …

2 / 18

vetsiyada tug'ilgan va tibbiyot sohasida tahsil olgan, ammo uning qiziqishi botanika tarafga o'zgargan. uning 1735-yilda nashr etilgan "systema naturae" asari unga katta shuhrat keltirdi. linney 1741-yilda uppsala universitetining tibbiyot professori etib tayinlandi. u yerda o'z shogirdlarini tabiiy dunyoni o'rganishga undadi va ular bilan birgalikda shvetsiya bo'ylab ilmiy ekspeditsiyalarni tashkil qildi. linney sistemasining asosiy tamoyillari linney sistemasining asosi – taksonomik ierarxiya boʻlib, organizmlar 7 ta asosiy guruhga: qirollik, turkum, sinf, tartib, oila, jins va turga 100% ajratiladi. linneyning asosiy tamoyillaridan biri binomial nomenklatura edi, har bir turga ikkita lotincha nom beriladi: jins nomi va tur epiteti, bu 50% aniqlik bilan dunyo miqyosida qabul qilindi. binomial nomenklatura: nomlashning ikki qismli tizimi binomial nomenklatura har bir turga noyob ikki qismli nom beradi: birinchi qismi jinsni (masalan, *homo*), ikkinchi qismi esa turni (*sapiens*) bildiradi. ushbu tizim xvii asrdan oldingi ko'p so'zli, noaniq nomlardan farqli ravishda, biologik turlarni aniq va universal identifikatsiyalashni ta'minlaydi. taksonomik ierarxiya: …

3 / 18

minladi. linney sistemasining afzalliklari linney sistemasi o'simliklar va hayvonlarning 7 asosiy taksonomik guruhini (qirollik, tur, sinf, tartib, oila, avlod, tur) yaratdi, bu esa biologik xilma-xillikni tartibga solishga yordam berdi. binomial nomenklatura har bir organizmga ikki qismdan iborat (avlod va tur) nom beradi, bu esa har bir tur uchun unikal va universal identifikator bo'lib xizmat qiladi va chalkashliklarni oldini oladi. linney sistemasining tanqidi linneyning tizimi filogenetik munosabatlarni aks ettirmagani uchun tanqid qilindi, chunki u o'xshashlikka asoslangan, lekin 1859 yilda darwinning evolyutsiya nazariyasi bundan ustun keldi. ba'zi tanqidchilar linneyning 2 ta qirollik tasnifi (o'simliklar va hayvonlar) etarli emasligini ta'kidladilar, ayniqsa mikroskop orqali ko'rinadigan 3-chi organizmlar kashf etilgandan keyin. linney sistemasining evolyutsiyasi linney sistemasidan so'ng filogenetik sistematika paydo bo'ldi. bu esa organizmlar orasidagi evolyutsion aloqalarni, masalan, umumiy ajdodlardan kelib chiqishini aks ettiradi. molekulyar filogenetika, ayniqsa 20-asrning oxirida, dnk ketma-ketligini tahlil qilish orqali linney klassifikatsiyasiga jiddiy tuzatishlar kiritdi, ba'zi guruhlarni qayta joylashtirdi. linney va …

4 / 18

larga qarshi chiqdi. xulosa: linneyning merosi linneyning binomial nomenklaturasi, har bir turga 2 qismdan iborat nom berish orqali (masalan, *homo sapiens*), biologik turlarni aniq aniqlash va standartlashtirishga imkon berdi. uning taksonomik ierarxiyasi, organizmlarni 7 asosiy darajaga bo'lish (shohlikdan turga qadar), 18-asrda turli xil organizmlarni tartiblash va o'rganish uchun muhim asos yaratdi. e'tiboringiz uchun rahmat image4.png image5.jpg image6.jpg image7.jpg image8.jpg image9.jpg image10.jpg image11.jpg image12.jpg image13.jpg image14.jpg image15.jpg image16.jpg image17.jpg image18.jpg image19.jpg image1.jpeg

Want to read more?

Download all 18 pages for free via Telegram.

Download full file

About "uygʻonish davrida tabiat fani taraqqiyoti"

powerpoint presentation uygʻonish davrida tabiat fani taraqqiyoti. karl linney sistematikasi 1. renessans davrida tabiatshunoslikning yuksalishi 2. karl linney: hayoti va faoliyati 3. linney sistemasining merosi va evolyutsiyasi reja: kirish: uyg'onish davri va tabiatshunoslik uyg'onish davrida (taxminan 1300-1600 yillar) tabiatshunoslik aristotelning 4 ta elementi (yer, suv, havo, olov) kabi klassik g'oyalarga qaytish bilan xarakterlanadi, bu esa kuzatishga turtki berdi. bosmaxonaning kashf qilinishi (1440 yillar) tabiatshunoslik bo'yicha bilimlar tarqalishini tezlashtirdi, bunda pliniyning “tabiiy tarix” kabi qadimiy matnlar keng tarqaldi va o'rganildi. uyg'onish davrida kuzatuv va tajribaning roli uyg'onish davrida kuzatuvning ahamiyati ortdi, chunki olimlar aristotelning 2000 yillik ma...

This file contains 18 pages in PPTX format (3.2 MB). To download "uygʻonish davrida tabiat fani taraqqiyoti", click the Telegram button on the left.

Tags: uygʻonish davrida tabiat fani t… PPTX 18 pages Free download Telegram