oziq-ovqat, xunarmandchilik buyumlarining tahlili

DOCX 18 pages 47.9 KB Free download

18 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 47.9 KB

File type DOCX

Pages 18

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 18

oziq-ovqat,xunarmadchilik buyumlari va xom ashiyo bilan ayriboshlash zarurati reja: 1.oziq-ovqat, xunarmandchilik buyumlarining kashf etilishi 2.oziq-ovqat maxsulotlarini xunarmandchilik buyumlariga ayri boshlash tartiblari 3.xunarmandchilik buyumlarini xom ashiyo bilan ayri boshlash zarurati qadimshunos olimlar dastlabki savdo muomalasi ibtidoiy jamoa tuzumining tosh asridan boshlanganligini isbotlaydi. inson oʼz mehnati mahsulotlarini ayirboshlashi natijasida savdo-sotiqning ilk vasodda turini vujudga keltirdi: u tanqis ashyolarni pul oʼrnida ayirboshlay boshladi. bunday tovar-pul muomalalari mintaqalarda turli koʼrinishda amalga oshirilgan. masalan, osiyo va afrikada “kauri” nomli chigʼanoqlar pul vazifasini oʼtagan. ular ayrim elatlarda ibtidoiy jamoa tuzumi davridan boshlab milodning xx asrigacha savdo vositasi boʼlib kelgan va kauri chigʼanoklari qadimiy xitoy, yaponiya hindistonda ancha vaqtgacha muomalada boʼlgan. ular milodning vi-viii asrlarda germaniyada, xi asrda shvetsiyada ishlatilganligi, gvineyada ham kauri tasviri tushirilgan pullar mavjud boʼlganligi aniqlangan. umuman olganda, kauri va shunga oʼxshash koʼpgina narsalarni inson oʼz qoʼli bilan yaratishga intilgan va shuning uchun ayrim arxeologik qazilma ishlarida maʼdan yoki toshdan yasalgan taqlidiy kauriylarni xam …

2 / 18

boshka mollar narxining ekvivalentiga aylangan. ana shu asnoda birinchi pullar paydo boʼla boshladi.tovar pullar, xususan hayvonlarning terisi, ishlab chiqarish qurollari va boshqa ashyolar hozirgi pullar darajasida muomalada boʼlgan. koʼpgina xalqlar tovarlarni qoramollar bilan baholashdan keyin metall pullarga oʼtganlar. ungacha tovarlarning qiymati xoʼkiz, qoramol yoki qoʼylar bilan belgilangan. bu pullarda ifodalangan qiymatlar nisbiy edi. ulardan foydalanishda qator qiyinchiliklar bor edi. shuning uchun muomalada yanada qulay boʼlgan aniq qiymatli, tovar pulga ehtiyoj tugʼila boshladi. bunday pul uzok vaqt izlandi va nihoyat odamlar pul uchun metallarni tanladilar. chunki metall pullarni uzok saqlash va uni kichik boʼlaklarga boʼlish mumkin. ular koʼp joy egallamagan, olib yurish ham oson boʼlgan. metall pullar orasida, ayniqsa oltin va kumush pul qadrlangan.shunday qilib, endi ayriboshlash uchun ajratilgan mollar vositachi tovarning qiymati bilan aniqlanadigan boʼldi. bu vositachi tovarlar odamlar bilgan birinchi pul edi. ayriboshlash har doim va turli sharoitda qiymati birdek oʼzgarmaydigan, qoʼllash oson boʼlgan baho oʼlchovini taqozo qilardi.mana shunday …

3 / 18

malarini muhrlashga, yaʼni ularda biror tasvir yoki tugʼro-gerbni ifodalashga odatlandilarki, bu bilan quymalar haqiqiyligi davlat tomonidan kafolatlanadiganboʼldi.dastlabki tangalar. birinchi tanga pullar qachon paydo boʼlgan degan savol hali uzil-kesil hal boʼlgani yoʼq. birinchi tanga qaerda zarb kilinganligi toʼgʼrisida antik olimlarning fikri turlicha. jumladan, birinchi tanga miloddan avvalgi xii asrlarda xitoyda, keyinchalik hindistonda muomalaga chiqarilgan.chunonchi, gerodot va ksenofotlarning maʼlumotiga koʼra, birinchi oltin hamda kumush tangalar miloddan avvalgi vii asrda kichik osiyoning lidiya davlatida mermnad sulolasining asoschisi giges (mil.av. 692-654 y.) davrida oltin va kumushning tabiiy kotishmasi elektrum (baʼzi manbalarda “elektra”, e.rtveladzening “drevnie moneti sredney azii” asarida - “oq; oltin” iborasida qoʼllaniladi)dan zarb etilgan. tulki lidiyaliklarda muqaddas hayvon hisoblanib, eng ulugʼ maʼbuda bassarayning ramzi tasviri boʼlgan. bu tangani lidiyaliklar oltin stater deb ataganlar. “stater” yunoncha-“tarozi dastagi” degan maʼnoni bildiradi. lidiyaliklardan bir necha un yillardan keyin yunonistonning egina shahrida ham tanga zarb qila boshlangan. bunda biz lidiyaliklarning taʼsirini aslo kurmaymiz. eginada tangalarni lidiyadan oʼlashtirmay …

4 / 18

q, lidiya tangasini davlatning tashkil topishi bilan bogʼlash mumkin emas. chunki lidiya yoki eginga nisbatan shumer, akkad, bobil va yunon shahar davlatlarining taraqqiyoti yuqori darajada boʼlgan, ammo ularda tanga zarb qilinmagan edi. lidiya va eginda savdo-sotiq rivoji tangani kashf etilishiga olib keldi. egina tangalari loviyasimon kumush shakli berilgan boʼlib dastlabki koʼrinishni koʼrsatadi. ularni zarb qilish mos quyma soʼngra esa ustidan zarb urinib tanga shakliga keltirilgan. ular tangani «stater» deb nomlashgan, tarjimada «tarozi» (grekcha) degan maʼnoni bildiradi. egina staterlarida toshbaqa surati tasvirlangan. bu staterning ogʼirligi 12 gramm boʼlgan. gerodotning maʼlumotlarida ham shunga oʼxshash maʼlumotlar keltirilgan. lishklana tangalari haqida agrikole quyidagicha maʼlumot keltiradi. «attikaning toʼrtinchi qiroli agrifoniy qoʼllariga kumushni lavrion togʼidan qazib olishni buyurdi». talant grek tilidan olingan boʼlib, talvatov ogʼirlik degan maʼnoni bildiradi. u dastlab etnada ogʼirlik oʼlchov birligi sifatida ishlatilgan. taxminga koʼra u elladaga vavilondan kirib kelgan. 1 talant 60 minaga teng boʼlsa 6000 ming draxmaga oʼlchangan yoki 36000 obolga …

5 / 18

natida imperatorlarning portreti va ular yuritgan siyosatni targʼib qiluvchi shiorlar xam aks etgan. tanga metalining sifati oʼsha davlatning taraqqiyoti xaqida ham maʼlumot beradi. masalan, qadimgi yunon tangalari ichida afina draxmasi yuqori sifati bilan ajralib turgan va yuqori baholangan. tangalardagi ramziy maʼnoni anglatuvchi belgilarning oʼzgarishi, davlatdagi oʼzgarishlar bilan bogʼliq. ibtidoiy munosabatlar inqirozga uchrab jamiyat tabaqalashganidan soʼng. jamiyatdagi erkin kishilarni, himoya qilishi maqsadida xususiy, qonuniy munosabatlarni davlat tomonidan tartibga solish zarurati kuchaydi. davlat vazifalarni qonunchilik yoʼli bilan hal qilishga oʼringan. masalan: eshnunn podshohi (mil.av. xx asr) va xammurali qad.mil.av. xviii asr diqqatga sazovardir. bu esa tovar pul zarb ettiradi. bu qonunlarda koʼzlangan asosiy maqsad fuqarolar mulkini himoya qilish yoki shunday sharoit yaratishdan iborat edi. asosiy eʼtibor saroy, ibodatxona mulkini hamda vavilonlik fuqarolar va davlat xizmatchilarining asosan harbiy mulkini himoya qilishga qaratilgan. mamalakatimiz er.av. i ming yillikda eron axmoniylarini hukmronligi oʼrnatilgan boʼlib butun imperiya 20 ta satrapiyaga boʼlingan har bir setrapiyaga satrap tayinlangan. …

Want to read more?

Download all 18 pages for free via Telegram.

Download full file

About "oziq-ovqat, xunarmandchilik buyumlarining tahlili"

oziq-ovqat,xunarmadchilik buyumlari va xom ashiyo bilan ayriboshlash zarurati reja: 1.oziq-ovqat, xunarmandchilik buyumlarining kashf etilishi 2.oziq-ovqat maxsulotlarini xunarmandchilik buyumlariga ayri boshlash tartiblari 3.xunarmandchilik buyumlarini xom ashiyo bilan ayri boshlash zarurati qadimshunos olimlar dastlabki savdo muomalasi ibtidoiy jamoa tuzumining tosh asridan boshlanganligini isbotlaydi. inson oʼz mehnati mahsulotlarini ayirboshlashi natijasida savdo-sotiqning ilk vasodda turini vujudga keltirdi: u tanqis ashyolarni pul oʼrnida ayirboshlay boshladi. bunday tovar-pul muomalalari mintaqalarda turli koʼrinishda amalga oshirilgan. masalan, osiyo va afrikada “kauri” nomli chigʼanoqlar pul vazifasini oʼtagan. ular ayrim elatlarda ibtidoiy jamoa tuzumi davridan boshlab milodning ...

This file contains 18 pages in DOCX format (47.9 KB). To download "oziq-ovqat, xunarmandchilik buyumlarining tahlili", click the Telegram button on the left.

Tags: oziq-ovqat, xunarmandchilik buy… DOCX 18 pages Free download Telegram