yer va suvlarni muhofaza qilish talablari

DOCX 16 pages 35.2 KB Free download

16 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 35.2 KB

File type DOCX

Pages 16

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 16

yer va suvlarni muhofaza qilish talablari reja kirish 1.yer resurslarini muhofaza qilish talablari 2.suv resurslarini muhofaza qilish talablari 3.yer va suvlarni muhofaza qilishning davlat nazorati va ekologik xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish yer va suv insoniyatning eng muhim tabiiy boyliklari bo‘lib, ularsiz hayotning davom etishi mumkin emas. bugungi kunda aholi sonining tez o‘sishi, sanoatning jadal rivojlanishi, qishloq xo‘jaligida kengayib borayotgan sug‘orish tizimlari hamda shaharlarning kengayishi tufayli yer va suv resurslari juda katta bosim ostida qolmoqda. bu resurslar nafaqat oziq-ovqat ishlab chiqarish, ichimlik suvi ta’minoti va energetika uchun zarur, balki butun ekotizimning barqaror ishlashi uchun ham asosiy omil hisoblanadi. shu sababli, yer va suvni muhofaza qilish bugungi kunning eng dolzarb masalalaridan biriga aylandi.yer degradatsiyasi – eroziya, sho‘rlanish, botqoqlanish, qurg‘oqchilik va kimyoviy moddalar bilan ifloslanish kabi jarayonlar natijasida millionlab gektar maydon har yili foydalanishga yaroqsiz holga kelmoqda. xuddi shunday, suv resurslari ham sanoat chiqindilari, qishloq xo‘jaligi oqava suvlari, maishiy chiqindilar va plastik ifloslanish …

2 / 16

tnomalar ham mamlakat oldiga yer va suv resurslarini asrash bo‘yicha aniq vazifalar qo‘yadi.yer va suvni muhofaza qilish nafaqat qonuniy talab, balki har bir fuqaroning mas’uliyatidir. suvni tejamkor ishlatish, yerning unumdorligini saqlash, chiqindilarni to‘g‘ri boshqarish, daraxt ekish, eroziyaga qarshi kurashish kabi oddiy, ammo samarali choralar orqali biz kelajak avlodlarga toza yer va yetarli suv qoldirishimiz mumkin. bugun qilgan har bir harakatimiz ertangi kunning tabiat holatiga bevosita ta’sir qiladi. yer resurslarini muhofaza qilish talablari o‘zbekiston respublikasi yer resurslari davlatning eng muhim milliy boyligi, strategik resursi va kelajak avlodlar oldidagi mas’uliyatning asosiy ob’ekti hisoblanadi. yer nafaqat qishloq xo‘jaligi ishlab chiqarishining asosiy vositasi, balki ekologik muvozanatni ta’minlovchi, biologik xilma-xillikni saqlovchi, iqlimni barqarorlashtiruvchi va ijtimoiy-iqtisodiy barqarorlikni belgilovchi bebaho tabiiy kapitaldir. mamlakatning qurg‘oqchil iqlimi, cheklangan suv resurslari va aholining o‘sib borayotgan ehtiyojlari yer resurslarini muhofaza qilish talablarini doimiy ravishda kuchaytirib bormoqda. yer fondining tarkibi respublika yer fondi umumiy maydoni 44 892,1 ming gektar bo‘lib, qonun hujjatlarida …

3 / 16

ktar, suv fondi yerlari 1 041,4 ming gektar, aholi yashash punktlari yerlari 221,5 ming gektar, sanoat, transport, aloqa va mudofaa ehtiyojlari uchun yerlar 798,3 ming gektar, zaxira yerlari esa qolgan qismini qamrab oladi. ushbu tarkibiy tuzilma mamlakatning tabiiy-sharoit xususiyatlari va xo‘jalik faoliyatining yo‘nalishlarini to‘liq aks ettiradi. degradatsiya, sho‘rlanish va eroziya xavflari yer resurslarining eng jiddiy tahdidi antropogen va tabiiy omillarning birgalikdagi ta’siri natijasida yuzaga keladigan degradatsiya jarayonlaridir. sug‘oriladigan yerlarning 51,8 foizi (2,24 million gektardan ortiq) turli darajada sho‘rlangan holatda bo‘lib, eng yuqori ko‘rsatkichlar qoraqalpog‘iston respublikasida (80 %), xorazm viloyatida (65–70 %), buxoro, navoiy va jizzax viloyatlarida qayd etilgan. sho‘rlanishning asosiy sabablari quyidagilar: sug‘orish normalarining buzilishi, suvning haddan tashqari sarflanishi, drenaj-kollektor tarmoqlarining 60–70 foizi eskirganligi va ishlamay qolishi, yer osti suvlarining 1–2 metr chuqurlikda ko‘tarilishi, g‘o‘za monokulturasining 30–40 yil davom etishi, mineral o‘g‘itlardan muvozanatsiz foydalanish. natijada tuproqning fizik-kimyoviy xususiyatlari keskin yomonlashmoqda, hosildorlik 20–40 foizga pasaymoqda.eroziya jarayonlari ikkinchi katta xavf hisoblanadi. tog‘ …

4 / 16

prinsiplari sifatida quyidagicha shakllantirilgan: ekologik talablarning barcha xo‘jalik faoliyatida ustuvor bo‘lishi; yer unumdorligini saqlash va oshirish har bir yer foydalanuvchisi uchun majburiy vazifa hisoblanishi; maqsadli foydalanish prinsipi qat’iy rioya etilishi; ilmiy asoslanganlik va uzoq muddatli samaradorlik; yer egasi va foydalanuvchisining to‘laqonli javobgarligi; barcha tadbirlarning kompleks va tizimli xarakterga ega bo‘lishi. bu tamoyillar almashlab ekish tizimi, suv tejamkor texnologiyalar, organik o‘g‘itlardan keng foydalanish, himoya o‘rmon zovurlari barpo etish, konturli haydash, terraslash, fitomelioratsiya kabi amaliy choralar orqali hayotga tatbiq etiladi. yer kodeksida belgilangan asosiy talablar o‘zbekiston respublikasi yer kodeksining 2021-yil 30-aprel yangi tahriri yer resurslarini muhofaza qilish bo‘yicha eng qat’iy huquqiy asosni yaratgan. kodeksda yer xalqning milliy boyligi va davlat tomonidan alohida muhofaza etilishi (1-modda), yerning faqat belgilangan maqsadga muvofiq foydalanilishi (4-modda), yer unumdorligini pasaytiruvchi har qanday faoliyatning taqiqlanishi (55-modda), drenaj tizimlarining ish holatida bo‘lishi (70-modda), yer rekultivatsiyasi va meliorativ holatni yaxshilashning majburiy talab etilishi (71-modda), har bir uchastkaning bonitet bahosi va …

5 / 16

grotexnik tadbirlar: g‘o‘za maydonlari 50 foizdan oshmasligi, beda, makkajo‘xori, don, dukkakli ekinlar rotatsiyaga majburiy kiritilishi, organik o‘g‘itlardan yiliga 25–30 t/ga ishlatilishi, konturli haydash, terraslash, agroo‘rmonzorlar barpo etilmoqda. · suv tejamkor texnologiyalar: 2025-yilga tomchilatib sug‘orish 1 million gektarga, yomg‘irlatib sug‘orish 300 ming gektarga yetkazilishi, lazerli tekislash 2,5 million gektardan ortiq yerda bajarilgan. · fitomeliorativ tadbirlar: sho‘rlangan yerlarga shirinmiya, qumoq, qamish, itqovoq ekish, himoya o‘rmon zovurlari – so‘nggi 5 yilda 185 ming gektar barpo etilgan. · huquqiy-nazorat choralari: har yili bonitet bahosi va monitoring, fermer va klasterlarning yer unumdorligini saqlash bo‘yicha shartnoma majburiyatlari, jarimalarning oshirilishi. suv resurslarini muhofaza qilish talablari suv resurslari o‘zbekiston respublikasining umummilliy boyligi hisoblanadi va davlat mulki sifatida qat’iy muhofaza etiladi. suvdan foydalanish jarayonida oqilona yondashuv, tejamkorlik va ekologik xavfsizlikni ta’minlash asosiy talablar qatoriga kiradi. respublika hududida suv resurslari yer usti va yer osti manbalaridan iborat bo‘lib, ularning samarali boshqarilishi va muhofazasi davlat siyosatining ustuvor yo‘nalishlaridan biridir.o‘zbekiston respublikasida suv …

Want to read more?

Download all 16 pages for free via Telegram.

Download full file

About "yer va suvlarni muhofaza qilish talablari"

yer va suvlarni muhofaza qilish talablari reja kirish 1.yer resurslarini muhofaza qilish talablari 2.suv resurslarini muhofaza qilish talablari 3.yer va suvlarni muhofaza qilishning davlat nazorati va ekologik xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish yer va suv insoniyatning eng muhim tabiiy boyliklari bo‘lib, ularsiz hayotning davom etishi mumkin emas. bugungi kunda aholi sonining tez o‘sishi, sanoatning jadal rivojlanishi, qishloq xo‘jaligida kengayib borayotgan sug‘orish tizimlari hamda shaharlarning kengayishi tufayli yer va suv resurslari juda katta bosim ostida qolmoqda. bu resurslar nafaqat oziq-ovqat ishlab chiqarish, ichimlik suvi ta’minoti va energetika uchun zarur, balki butun ekotizimning barqaror ishlashi uchun ham asosiy omil hisoblanadi. shu sababli, yer va suvni muhofaza qil...

This file contains 16 pages in DOCX format (35.2 KB). To download "yer va suvlarni muhofaza qilish talablari", click the Telegram button on the left.

Tags: yer va suvlarni muhofaza qilish… DOCX 16 pages Free download Telegram