xodimning mehnat sharoitlari bilan bog‘liq bo‘lgan mehnatni huquqiy jihatdan tartibga solishning o‘zig

PPTX 18 pages 1.7 MB Free download

18 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.7 MB

File type PPTX

Pages 18

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 18

xodimning mehnat sharoitlari bilan bog‘liq bo‘lgan mehnatni huquqiy jihatdan tartibga solishning o‘ziga xos xususiyatlari xodimning mehnat sharoitlari bilan bog‘liq bo‘lgan mehnatni huquqiy jihatdan tartibga solishning o‘ziga xos xususiyatlari rejasi kirish 1.mehnat sharoitlarining huquqiy asoslari 2.og‘ir, zararli va xavfli mehnat sharoitlarini tartibga solish 3.mehnat muhofazasi talablarini ta’minlash 4.mehnat sharoitlari yomonlashganda xodim huquqlari 5.ish vaqti, dam olish va kompensatsiyalar xulosa foydalanilgan manbalar kirish mehnat sharoitlari xodimning sog‘lig‘i, xavfsizligi va mehnat unumdorligiga bevosita ta’sir qiladigan omillar majmuidir. ish joyining sanitariya-gigiyena talablari, texnika xavfsizligi, ishlab chiqarish muhitining xavflilik darajasi, ish vaqti hamda dam olish tartibi mehnat sharoitlarining asosiy tarkibiy qismlaridir.o‘zbekiston respublikasining mehnat kodeksi mehnat sharoitlarini tartibga solishda xodimning asosiy manfaatlarini himoya qilishni ustuvor vazifa sifatida belgilaydi. norma va talablar xodimning hayoti va sog‘lig‘ini himoya qilish, xavfli ishlab chiqarish jarayonlarining oldini olish, mehnat muhitini sog‘lomlashtirishga qaratilgan.mehnat sharoitlarini yaxshilash ishlab chiqarish samaradorligining oshishiga, xodimlarning mehnatga bo‘lgan munosabati va motivatsiyasining kuchayishiga olib keladi. shu sababli mehnat sharoitlarini …

2 / 18

ikoyat berish, tibbiy ko‘rikdan o‘tish, shaxsiy himoya vositalarini olish 5 zararli va xavfli mehnat sharoitlari attestatsiya asosida aniqlanadi, qo‘shimcha ta’til, qo‘shimcha to‘lov, yengillashtirilgan ish vaqti beriladi 6 maxsus himoya vositalari respirator, qo‘lqop, maxsus kiyim, himoya ko‘zoynaklari, shovqinga qarshi vositalar 7 mehnat muhofazasi talablari texnika xavfsizligi, yong‘in xavfsizligi, sanitariya-gigiyena normalari, ishlab chiqarish xavfini kamaytirish 8 xodimlarni o‘qitish kirish yo‘riqnomasi, ish joyidagi yo‘riqnoma, qayta o‘qitish, xavfsizlik bo‘yicha muntazam nazorat 9 nazorat va monitoring mehnat muhofazasi inspeksiyasi, ichki audit, kasaba uyushmalari, texnika xavfsizligi komissiyalari 10 xodim uchun kompensatsiyalar zararli sharoitlar uchun qo‘shimcha to‘lov, maxsus ovqatlanish, bepul tibbiy ko‘rik, qisqartirilgan ish vaqti 11 ayollar va voyaga yetmaganlar mehnati og‘ir, zararli va xavfli ishlarda ishlash taqiqlanadi; alohida himoya normalari qo‘llanadi 12 mehnat sharoitlari yomonlashganda choralar xodim shikoyati, tekshiruv o‘tkazish, xavfni bartaraf etish, vaqtincha to‘xtatish, shartnomani bekor qilish huquqi 13 tibbiy ko‘rik ishga qabulda va davriy ravishda, zararli sharoitlarda — majburiy 14 zamonaviy yondashuvlar raqamlashtirilgan xavfsizlik …

3 / 18

an.mehnat kodeksining 115-moddasiga ko‘ra, mehnat sharoiti – bu xodimning mehnat jarayonida duch keladigan ishlab chiqarish muhiti majmuasi bo‘lib, unga quyidagilar kiradi: - fizik omillar (shovqin, tebranish, harorat, chang); - kimyoviy omillar (zararli moddalar); - biologik omillar (mikroorganizmlar); - psixofiziologik omillar (mehnat og‘irligi, ish kuni davomiyligi). mehnat sharoitlarining huquqiy asoslari mehnat shartnomasini bekor qilish asoslari mehnat sharoitlari yomonlashganda xodim huquqlari sanitariya-gigiyena normalari og‘ir, zararli va xavfli mehnat sharoitlarini tartibga solish mehnat muhofazasi talablarini ta’minlash xodimning mehnat sharoitlariga oid kafolatlari bir necha darajada ta’minlanadi. birinchidan, kodeksning 116-moddasiga asosan, har bir xodim mehnat sharoitlari haqida to‘liq va ishonchli ma’lumot olish huquqiga ega. bu huquq mehnat shartnomasi tuzish bosqichidayoq amal qiladi. masalan, ish beruvchi xodimga ish joyidagi zararli omillar, ularga qarshi himoya vositalari va kompensatsiya tartibi haqida yozma ravishda ma’lumot berishi shart. agar bunday ma’lumot berilmasa, xodim mehnat shartnomasini bekor qilish huquqiga ega bo‘ladi (kodeks 119-modda).ikkinchidan, xodimning sog‘lig‘ini saqlash kafolati mavjud. kodeksning 221-moddasiga ko‘ra, …

4 / 18

nizom”da keltirilgan. toifalashning asosiy mezonlari quyidagicha: - zararli omillarning ruxsat etilgan chegaradan oshishi; - omillarning xodim organizmidagi o‘zgarishlarga olib kelishi; - kasb kasalliklari xavfi mavjudligi. masalan, konchilik sanoatida chang konsentratsiyasi 4 mg/m³ dan oshsa, ish joyi zararli deb topiladi. kimyoviy korxonalarda benzol bug‘lari 5 mg/m³ dan oshsa, xavfli (4-sinf) deb baholanadi. qo‘shimcha huquqiy jihatlar va amaliy qo‘llanilishi mehnat sharoitlarini tartibga solishda mehnat shartnomasining ro’li katta. kodeksning 118-moddasiga ko‘ra, shartnomada ish joyining aniq manzili, zararli omillar ro‘yxati va kompensatsiyalar majburiy ko‘rsatilishi kerak. agar shartnoma buzilsa, xodim mehnat nizosi bo‘yicha sudga murojaat qilishi mumkin.masalan, farg‘ona viloyatidagi neft bazasida 2023-yilda 35 nafar xodim ish beruvchiga qarshi da’vo arizasi berdi, chunki ularga qo‘shimcha ta’til berilmagan edi. sud ish beruvchini 7,2 million so‘m kompensatsiya to‘lashga majbur qildi.yana bir muhim jihat – xotin-qizlar va voyaga yetmaganlarning himoyasi. kodeksning 227-moddasiga ko‘ra, 18 yoshgacha bo‘lgan shaxslar og‘ir va zararli ishlarga jalb qilinmaydi. homilador ayollar uchun esa alohida kafolatlar …

5 / 18

ri va bosh kiyimlar majburiy bo‘lib, ularning sifati va to‘g‘ri ishlatilishi doimiy nazorat qilinadi. ish beruvchi quyidagilarni ta’minlashga majbur: - uskunalar va asbob-uskunalar xavfsizlik talablariga javob berishi sanitariya-gigiyena normalari sanitariya-gigiyena normalari ish joyidagi havo tarkibi, yoritish, harorat, shovqin darajasi, ichimlik suvi, yuvinish va dam olish xonalari bilan bog‘liq. masalan: - ish joyidagi havo harorati yozda +28°c dan, qishda +16°c dan past bo‘lmasligi kerak; - shovqin darajasi 80 db dan oshsa, xodimga maxsus naushniklar berilishi shart; - chang ko‘p bo‘lgan joylarda majburiy ventilyatsiya tizimi bo‘lishi lozim. 2023-yilda andijon viloyidagi paxta tozalash zavodida chang darajasi me’yordan 6 baravar oshgani aniqlangan. davlat mehnat inspektsiyasi zavod faoliyatini 15 kunlik to‘xtatib, ish beruvchini 45 million so‘m jarimaga tortgan hamda ventilyatsiya tizimini to‘liq yangilashga majbur qilgan. mehnat sharoitlari yomonlashganda xodim huquqlari agar mehnat sharoitlari xodimning hayoti yoki sog‘lig‘iga xavf tug‘dirsa, u bir qator huquqlarga ega bo‘ladi (mehnat kodeksi, 149, 150, 151-moddalar). shikoyat qilish tartibi xodim quyidagi …

Want to read more?

Download all 18 pages for free via Telegram.

Download full file

About "xodimning mehnat sharoitlari bilan bog‘liq bo‘lgan mehnatni huquqiy jihatdan tartibga solishning o‘zig"

xodimning mehnat sharoitlari bilan bog‘liq bo‘lgan mehnatni huquqiy jihatdan tartibga solishning o‘ziga xos xususiyatlari xodimning mehnat sharoitlari bilan bog‘liq bo‘lgan mehnatni huquqiy jihatdan tartibga solishning o‘ziga xos xususiyatlari rejasi kirish 1.mehnat sharoitlarining huquqiy asoslari 2.og‘ir, zararli va xavfli mehnat sharoitlarini tartibga solish 3.mehnat muhofazasi talablarini ta’minlash 4.mehnat sharoitlari yomonlashganda xodim huquqlari 5.ish vaqti, dam olish va kompensatsiyalar xulosa foydalanilgan manbalar kirish mehnat sharoitlari xodimning sog‘lig‘i, xavfsizligi va mehnat unumdorligiga bevosita ta’sir qiladigan omillar majmuidir. ish joyining sanitariya-gigiyena talablari, texnika xavfsizligi, ishlab chiqarish muhitining xavflilik darajasi, ish vaqti hamda dam olish t...

This file contains 18 pages in PPTX format (1.7 MB). To download "xodimning mehnat sharoitlari bilan bog‘liq bo‘lgan mehnatni huquqiy jihatdan tartibga solishning o‘zig", click the Telegram button on the left.

Tags: xodimning mehnat sharoitlari bi… PPTX 18 pages Free download Telegram