qo‘shma gaplar haqida umumiy ma’lumot

PDF 39 pages 560.6 KB Free download

39 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 560.6 KB

File type PDF

Pages 39

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 39

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi toshkent iqtisodiyot va pedagogika instituti “tillar va maktabagacha ta’lim” fakulteti “o‘zbek tili va adabiyoti” yo‘nalishi 22/6-guruh talabasi turdiyeva mijgonaning “hozirgi oʻzbek adabiy tili” fanidan mavzu: qo‘shma gaplar haqida umumiy ma’lumot ilmiy rahbar: ______________________ «____» ________2025-y. chirchiq – 2025 2 mundarija: kirish.....................................................................................................................3 i bob. qo‘shma gap tushunchasi va uning o‘rganilishi 1.1. qo‘shma gapning ta’rifi..................................................................................8 1.2. qo‘shma gaplarning boshqa gap turlaridan farqi...........................................10 1.3. qo‘shma gaplarning tilshunoslikdagi tadqiqi................................................12 ii bob. qo‘shma gaplarning tuzilishiga ko‘ra o‘ziga xos xususiyatlari 2.1. qo‘shma gaplarning sintaktik tuzilishi..........................................................14 2.2. qo‘shma gaplarning kommunikativ funksiyasi.............................................19 2.3. qo‘shma gaplarning og‘zaki va yozma nutqdagi o‘rni..................................22 iii bob. qo‘shma gaplarning tahlili va amaliy qo‘llanilishi 3.1. qo‘shma gaplarning misollar asosida tahlili.................................................25 3.2. adabiy asarlarda qo‘shma gaplardan foydalanish tahlili...............................31 3.3. qo‘shma gaplarning tarjimada o‘ziga xos xususiyatlari................................34 xulosa..................................................................................................................37 foydalanilgan adabiyotlar.................................................................................38 foydalanilgan saytlar.........................................................................................39 3 kirish til inson tafakkurining ifodasi bo‘lib, uning

2 / 39

mantiqiy tuzilishi va grammatik qonuniyatlari jamiyat hayotida muhim ahamiyat kasb etadi. tilshunoslikning sintaksis bo‘limida gap tuzilishi va uning turli shakllari o‘rganiladi. ushbu tadqiqot ishida esa qo‘shma gaplar haqida umumiy ma’lumot berilib, ularning xususiyatlari, turlari va amaliy qo‘llanilishi tahlil qilinadi. qo‘shma gap murakkab sintaktik tuzilishga ega bo‘lib, unda ikki yoki undan ortiq mustaqil fikrni ifodalovchi gaplar o‘zaro ma’no va grammatik jihatdan bog‘lanadi. qo‘shma gaplarning shakllanish usullari va ularning tilimizdagi roli grammatik jihatdan keng tadqiq etilgan bo‘lsa-da, ularning nutqimizdagi o‘rni, yozma va og‘zaki nutqda ishlatilish xususiyatlari, shuningdek, adabiy asarlardagi ifoda vositasi sifatidagi ahamiyati yanada chuqur tahlilni talab etadi. o‘zbek tilining rivojlanishi va unga davlat miqyosida e’tibor qaratilishi mamlakatimizda olib borilayotgan til siyosatining muhim yo‘nalishlaridan biridir. o‘zbekiston respublikasi prezidenti shavkat mirziyoyevning 2019-yil 21- oktabrdagi **“o‘zbek tilining davlat tili sifatidagi nufuzini oshirish va rivojlantirish chora-tadbirlari to‘g‘risida”**gi pf-5850-sonli farmonida o‘zbek tilining jamiyatdagi o‘rni, uni rivojlantirish va xalqaro miqyosda tanitish borasida muhim vazifalar belgilab berilgan. ushbu …

3 / 39

tini rivojlantirishga oid yangi tashabbuslar to‘g‘risida” qarori. tashkent: o‘zbekiston respublikasi prezidenti matbuot xizmati. 4 mazkur kurs ishida o‘zbek tilining sintaktik tuzilishidagi muhim birliklardan biri bo‘lgan qo‘shma gaplarning grammatik va semantik xususiyatlari, ularning turli matnlarda qo‘llanilishi va stilistik ahamiyati o‘rganiladi. qo‘shma gaplar murakkab tuzilishga ega bo‘lib, nutqda fikrni aniq va mantiqiy bayon etishda muhim vosita hisoblanadi. shu sababli ushbu mavzuni tadqiq etish nafaqat nazariy, balki amaliy jihatdan ham muhim ahamiyat kasb etadi. ushbu kurs ishining maqsadi qo‘shma gaplarning grammatik va semantik xususiyatlarini o‘rganish, ularning turli xil turlarini tahlil qilish hamda adabiy va ilmiy matnlarda qo‘llanilish xususiyatlarini yoritishdan iboratdir. tadqiqot davomida qo‘shma gaplarning bog‘langan, bog‘lovchisiz va ergashgan turlarini batafsil tahlil qilish hamda ularning kommunikativ va stilistik funksiyalarini o‘rganish rejalashtirilgan.2 bu mavzuni chuqur tadqiq etish natijasida o‘zbek tili sintaksisiga oid ilmiy qarashlarni kengaytirish, grammatik qonuniyatlarni amaliy misollar bilan mustahkamlash va tilshunoslik sohasida qo‘shma gaplarning o‘rni haqida yanada mukammal tasavvur hosil qilish mumkin bo‘ladi. …

4 / 39

. 5 ushbu tadqiqot natijalari tilshunoslikning sintaksis bo‘limini chuqurroq anglashga, shuningdek, yozma va og‘zaki nutqda qo‘shma gaplardan samarali foydalanish ko‘nikmalarini shakllantirishga xizmat qiladi. kurs ishining dolzarbligi: tilshunoslikda sintaksis masalalarini o‘rganish, ayniqsa, murakkab tuzilishga ega bo‘lgan gap shakllarini tahlil qilish muhim ahamiyat kasb etadi. qo‘shma gaplar nafaqat grammatik, balki kommunikativ jihatdan ham nutqning asosiy birliklaridan biri hisoblanadi. bugungi kunda yozma va og‘zaki nutqning to‘g‘ri, aniq va ravon bo‘lishi muhim sanaladi. shuning uchun qo‘shma gaplarning tuzilishi, ularning turlari va qo‘llanilish xususiyatlarini o‘rganish dolzarb masalalardan biridir. qo‘shma gaplarning o‘rganilishi tilshunoslik nazariyasi va amaliyotida katta ahamiyatga ega. xususan, zamonaviy lingvistika, tarjima nazariyasi, stilistika va pragmatika sohalarida qo‘shma gaplarning o‘rni chuqur tahlil qilinmoqda. bugungi globallashuv sharoitida turli tillardagi matnlarni tarjima qilish, ilmiy va publitsistik uslubda aniq va tushunarli fikr bildirishda qo‘shma gaplarning to‘g‘ri ishlatilishi muhim sanaladi. shuningdek, maktab va oliy ta’lim muassasalarida ona tilini o‘qitishda ham qo‘shma gaplarning grammatik va semantik xususiyatlarini chuqur o‘rganish til …

5 / 39

p tushunchasining nazariy asoslarini o‘rganish va uning boshqa gap turlaridan farqini aniqlash; 6  qo‘shma gaplarning turlarini tizimli ravishda tahlil qilish, ularning tuzilishiga ko‘ra farqlovchi jihatlarini ochib berish;  qo‘shma gaplarning yozma va og‘zaki nutqda qanday ishlatilishini misollar orqali yoritish;  qo‘shma gaplarning stilistik va pragmatik ahamiyatini aniqlash. ushbu maqsadlar asosida olib borilgan tadqiqot natijalari qo‘shma gaplarning tilshunoslikdagi o‘rnini yanada chuqurroq tushunishga yordam beradi va amaliy nutqiy kompetensiyani oshirishga xizmat qiladi. kurs ishining vazifalari:  qo‘shma gap tushunchasini aniqlash – qo‘shma gaplarning umumiy ta’rifi va boshqa gap turlaridan farqini izohlash.  qo‘shma gaplarning grammatik tuzilishini o‘rganish – ularning hosil bo‘lishi va tuzilishiga ko‘ra tasnifini tahlil qilish.  qo‘shma gaplarning turlarini o‘rganish – bog‘langan, bog‘lovchisiz va ergashgan qo‘shma gaplarning o‘ziga xos xususiyatlarini tahlil qilish.  qo‘shma gaplarning sintaktik va semantik xususiyatlarini tahlil qilish – ular orasidagi bog‘lanish usullari va ma’no munosabatlarini aniqlash.  qo‘shma gaplarning stilistik va funksional ahamiyatini o‘rganish – …

Want to read more?

Download all 39 pages for free via Telegram.

Download full file

About "qo‘shma gaplar haqida umumiy ma’lumot"

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi toshkent iqtisodiyot va pedagogika instituti “tillar va maktabagacha ta’lim” fakulteti “o‘zbek tili va adabiyoti” yo‘nalishi 22/6-guruh talabasi turdiyeva mijgonaning “hozirgi oʻzbek adabiy tili” fanidan mavzu: qo‘shma gaplar haqida umumiy ma’lumot ilmiy rahbar: ______________________ «____» ________2025-y. chirchiq – 2025 2 mundarija: kirish.....................................................................................................................3 i bob. qo‘shma gap tushunchasi va uning o‘rganilishi 1.1. qo‘shma gapning ta’rifi..................................................................................8 1.2. qo‘shma gaplarning boshqa gap turlaridan farqi...........................................10 1.3. ...

This file contains 39 pages in PDF format (560.6 KB). To download "qo‘shma gaplar haqida umumiy ma’lumot", click the Telegram button on the left.

Tags: qo‘shma gaplar haqida umumiy ma… PDF 39 pages Free download Telegram