o‘simoq sistemasi

PPT 17 pages 8.7 MB Free download

17 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 8.7 MB

File type PPT

Pages 17

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 17

prezentatsiya powerpoint reja: 1. o‘simlik sistematikasining qisqacha tarixi, maqsad va vazifalari. 2. prokariotlar va eukariotlar. 3. tuban o‘simliklarning guruhlarga taqsimlinishi. 4. suvo‘tlarning umumiy tavsifi. o'zbekiston o'simlik qoplami va ulardan samarali foydalanish. o’simliklar sistematikasi o‘simliklar sistematikasining vazifasi yer sharidagi hamma o‘simliklarni ta’riflash va ayrim turlar hamda turlar guruhining qarindoshligini evalyutsiya asosida aniqlashdan iboratdir. o‘simliklar sistematikasi 500 mingga yaqin turdan iborat bo‘lgan o‘simliklar dunyosini biror qarindoshlik belgilari bilan harakterlanuvchi alohida guruhlarga bo‘ladi. o‘simliklar sistematikasi o‘simlik turlarining xilma- xilligini va uning sabablarini o‘rganadi. uning vazifasi quyidagicha. 1. o‘simliklarni klassifikatsiya qilish va uning rivojlanish tarixini o‘rganish. 2. o‘simliklarni o‘rganishda turli uslublardan foydalanish. hozirgi zamon o‘simlilkar sistematikasi filogentik sistema asosida tuzilgan. bu sistema o‘simliklar morfogenezi, ichki tuzilishi, individual taraqqiyoti, fiziologik va biokimiyoviy xususiyatlari, geografik tarqalishi hamda tashqi muhit bilan o‘zaro munosabatlariga asoslanadi. sistematikaning rivojlanishi o‘simlik sistema uzun tarixga ega bo‘lib, o‘z ichiga dastlabki ichki tuzilishi bilan bog‘liq bo‘lmagan faqat tashqi belgilariga asoslangan klassifikatsiyadan boshlanib, juda …

2 / 17

edi. u o‘simliklarni 23 sinfga ajratadi, 24 – chi sinfga suvo‘tlar, zamburug‘lar moxlar va paporotniklarni kiritadi. o‘simliklar sistematikasida tabiiy uslubga tomon keskin burilish fransuz olimi m.andonsonning “o‘simliklar oilalari” (1763-1764) nomli kitobi nashrdan chiqqan keyin sodir bo‘ladi. a.l.jyusening (1788) o‘simliklarni 15 sinfga ajratdi, 100 ta “tabiiy tartiblar” chegarasini xix asrda o.p.dekandol(1813-1819), r.braun (1825), m.a.masimovich (1804-1873), s.endlixer (1836-1840), a.broner (1843)lar fanga ulkan hissa qo’shishdi. o’simliklar sistematikasi hozirgi zamon sistematikasi o‘simliklarni puxta o‘rganish uchun, quyidagi usullardan foydalanadi. 1.o‘simlilkarni paydo bo‘lishini solishtirish (solishtirma-morfologik usul). 2.individual rivojlanishini o‘rganish (ontogenetik usul). 3.o‘tgan geologik davrlarda o‘sgan o‘simliklar to‘g‘risidagi ma’lumotlarni yig‘ish (paleobotanik usul) 4.o‘simlik organizmlarining anotomik tuzilishini o‘rganish (anotomik usul). 5.har bir o‘simlikning tarqalish hududini o‘rganish (geografik usul). bulardan tashqari sistematika fani yana bir qancha boshqa yordamchi usullardan foydalandi. yuqoridagi usullarda o‘rganilgan o‘simliklar turli guruhlarga bo‘linadi, shu guruhlar taksanomik birliklar yoki sistematik birliklar deyiladi. hozir sistematikada 6 ta taksanomik birlik keng qo‘llaniladi: bo‘lim - divisio, sinf - classis, …

3 / 17

ajratiladi. barcha tirik organizmlar prokariotlar va eukariotlarga bo‘linadi. prokariotlar sitoplazmalarida: yadrosi bo‘lmagan, ammo bir yoki bir nechta dnk uchastkasiga ega organizmlardir. prokariotlarda mitoxondriylari yo‘q, ularning plastidasida mezosomalar ya’ni murakkab membrana tuzilmalari mavjud. ayrim prokariotlarda suvda erkin suzish imkonini beruvchi gazli vakuolalar bor. prokariotlarda xitin va sellyuloza bo‘lmaydi. prokariotlarda mitoz va meyoz kuzatilmaydi. jinsiy jarayon kuzatilmaydi yoki konyugatsiya tipida o‘tadi, ularning hujayralari gaploid. eukariotlar – hujayrasida yadro, mitoxondriya, plastidalar bo‘lgan organizmlardir. hujayra qobig‘ida xitin yoki sellyuloza mavjud. ularda jinsiy jarayon va yadro fazalarining almashinuvi kuzatildi. eukariot o‘simlik va hayvonlarga ajraladi. tuban o‘simliklar kelib chiqishi jihatidan sodda tuzilgan organizmlar bo‘lib, ularning tanasi organlarga (ildiz, poya, barg) ajralmagan va haqiqiy to‘qimalari bo‘lmaydi. ularning tanasi qattana yoki tallom deb ataladi. haqiqiy to’qimaga ega emas, ayrim turlarida (qo’ng’ir, qizil suv o’tlarida) to’qimaga o’xshash tuzilmalari bo’lsa ham ular haqiqiy hisoblanmaydi (laminariyada). chunki ular yuksak o’simliklarniki singari meristemadan paydo bo’lmay, hujayralarning shunchaki bo’linishidan hosil bo’ladi. qattanada o’tkazuvchi …

4 / 17

di. tuban o‘simliklardan suv o‘tlari va lishayniklar avtotrof yo‘l bilan oziqlanadi. hozirda tuban o’simliklarning 200 mingdan ortiq turi aniqlangan (ko‘pi suvda). shundan 3000 dan ortiq tur va shakllari o‘zbekistonda tarqalgan. tuban o’simliklar - thallophyta. tuban o‘simliklarga miksomitsetlar (shilimshiqlar) bo‘limi va xlorofillga ega bo‘lmagan zamburuqlar kiradi, lishayniklar simbioz organizmlar (tarkibida suvo‘tlar va zamburug‘lar) alohida bo‘limni tashkil etadi. tuban o‘simliklar to‘g‘risidagi fan boshqa ilmiy fanlarga asos bo‘ladi. mikrobiologiya bakteriyalarni o‘rganadi. mikologiya zamburug‘lar biologiya va amaliy ahamiyatini, virusologiya – viruslarni, algologiya – suvo‘tlarni o‘rganadi. bu tuban tuzilishga ega bo‘lgan avtotrof o‘simliklar bo‘lib faqat suvda hayot kechiradi. bunday suvo‘ttoifalar hujayrasidagi pigmentlar, xromatoforlar fotosintez natijasida hosil bo‘ladigan organik modda, ko’payish usullari, xivchinlarining tuzilishlariga ko‘ra bir necha bo‘limlarga ajratiladi. 1. cyanophyta – ko‘k – yashil suvo‘tlar bo’limi. 2. rhodophyta – qizil suvo‘tlar bo’limi. 3. chlorophyta – yashil suvo‘tlar bo’limi. 4. chrysophyta – oltin tusli suvo‘tlar bo’limi. 5. xanthophyta, – har – xil xivchinli yoki sariq yashil …

5 / 17

ir-biriga qarab o‘simtalar hosil bo‘lib, bitta hujayraning protoplasti ikkinchisiga qo‘shilib, zigota hosil qiladi – konyugatsiya. gametalar gametangiyda yetiladi va suvga tushgandan so‘ng, harakat qilib qo‘shiladi va zigota hosil bo‘ladi. zigota ichida avvalo gametalarning sitoplazmasi, keyinchalik ularni yadrolari qo‘shiladi. pirovordida ularni xromosomalari birikib diploidli zigota hosil bo‘ladi. zigota tinchlik davrini o‘tgandan so‘ng, uni diploidli yadrosi (meyoz) bo‘linib, xromosomalar soni ikki barobar kamayadi. shundan so‘ng gaploidli faza boshlanadi. jinsiy ko‘payishning eng sodda shakli - izogamiyadir. bu protsess morfologik jihatdan farq qilmaydigan harakatchan gametalarning ko‘shilishidan sodir bo‘ladi. shakli har xil, ya’ni biri kichikroq va serharakat, ikkinchisi kattaroq va sust harakat qiluvchi gametalarni bir-biri bilan qo’shilishiga geterogamiya deyiladi. yirik harakatsiz gameta urg‘ochi gameta yoki tuxum hujayra deb, kichik harakatchan gameta erkak yoki spermatozoid deb ataladi. ana shunday gametalarni qo‘shilishiga ogomiya deyiladi. ayrim hollarda (matashuvchilar ajdodi) vakillarida jinsiy ko‘payish kon’yugasiya, ya’ni jinslarga differensiyalangan ikkita vegetativ hujayra moddalarining qo‘shilishi bilan bo‘ladi. kopulyasiya paytida qo‘shilishga ishtirok etayotgan …

Want to read more?

Download all 17 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o‘simoq sistemasi"

prezentatsiya powerpoint reja: 1. o‘simlik sistematikasining qisqacha tarixi, maqsad va vazifalari. 2. prokariotlar va eukariotlar. 3. tuban o‘simliklarning guruhlarga taqsimlinishi. 4. suvo‘tlarning umumiy tavsifi. o'zbekiston o'simlik qoplami va ulardan samarali foydalanish. o’simliklar sistematikasi o‘simliklar sistematikasining vazifasi yer sharidagi hamma o‘simliklarni ta’riflash va ayrim turlar hamda turlar guruhining qarindoshligini evalyutsiya asosida aniqlashdan iboratdir. o‘simliklar sistematikasi 500 mingga yaqin turdan iborat bo‘lgan o‘simliklar dunyosini biror qarindoshlik belgilari bilan harakterlanuvchi alohida guruhlarga bo‘ladi. o‘simliklar sistematikasi o‘simlik turlarining xilma- xilligini va uning sabablarini o‘rganadi. uning vazifasi quyidagicha. 1. o‘simliklarni klass...

This file contains 17 pages in PPT format (8.7 MB). To download "o‘simoq sistemasi", click the Telegram button on the left.

Tags: o‘simoq sistemasi PPT 17 pages Free download Telegram