morfologiya va sintaksis

PPTX 10 pages 419.9 KB Free download

10 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 419.9 KB

File type PPTX

Pages 10

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 10

powerpoint presentation morfologiya va sintaksis 1. morfologiya va sintaksis: asosiy tushunchalar va nazariyalar 2. morfologiya va sintaksisning o'zaro bog'liqligi va qo'llanilishi 3. tarixiy rivojlanish, dialektal farqlar va zamonaviy tahlil reja: morfologiya so'z tuzilishini o'rganadi, shu jumladan morfemalarni (ma'noning eng kichik birliklari). ular erkin yoki bog'langan bo'lishi mumkin, so'zlarning ma'nosini va grammatik funksiyasini aniqlaydi. sintaksis esa so'zlarning gapda qanday tuzilishini o'rganadi, ya'ni so'z birikmalari, gaplar va frazalarning shakllanish qoidalarini, sintaktik aloqalarni tahlil qiladi. ikkala morfologiya va sintaksis ham tilning grammatik tizimining asosiy qismlari bo'lib, tilning tuzilishini va ma'nosini tushunish uchun birgalikda ishlaydi, bir-biriga chambarchas bog'liq. morfologiya va sintaksisga kirish morfemalar va so'z turkumlari morfemalar so'zlarning eng kichik ma'noli qismlari bo'lib, ikki asosiy turga bo'linadi: erkin morfemalar (masalan, 'kitob') va bog'langan morfemalar (qo'shimchalar, masalan, '-lar', '-ning'). so'z turkumlari so'zlarni ularning grammatik xususiyatlariga ko'ra guruhlashdir, masalan, otlar (narsalar), fe'llar (harakatlar), sifatlar (xususiyatlar) va ravishlar (holatlar), ularning har biri o'ziga xos morfologik xususiyatlarga ega. …

2 / 10

shish orqali kelishik shakllarini yaratadi, bu esa so'zning ma'nosini va grammatik funksiyasini o'zgartiradi. gap tuzilishi va turlari gap tuzilishi elementlari (sub'ekt, kesim, to'ldiruvchi, hol, aniqlovchi) yordamida belgilanadi; masalan, oddiy gaplarda bitta predikativ markaz, murakkab gaplarda esa ikkitadan ko'proq predikativ markaz bo'ladi. gap turlari maqsadi (darak gap, so'roq gap, buyruq gap, undov gap) va tuzilishiga (sodda, qo'shma, ergash gap) ko'ra farqlanadi; har bir tur o'ziga xos intonatsiya va so'z tartibiga ega. transformatsion generativ grammatikada gap tuzilishi chuqur va sirtqi tuzilishlar orqali tushuntiriladi; chuqur tuzilish mantiqiy ma'noni ifodalasa, sirtqi tuzilish esa grammatik shaklni aks ettiradi. sintaktik aloqalar va bo'laklar gap bo'laklari, jumladan, ega, kesim, to'ldiruvchi, aniqlovchi va hol kabi elementlar gapning 5 turli mazmuniy va grammatik tuzilishini shakllantiradi hamda ularning sintaktik vazifalari 3 asosiy qismga bo'linadi. sintaktik bog'lanishlar gap bo'laklari o'rtasida o'zaro aloqalarni yaratadi, masalan, moslashuvda sifat son bilan bog'lansa, boshqaruvda fe'l obyektni talab qiladi; bu aloqalar 1-darajali va 2-darajali bo'lishi mumkin. …

3 / 10

iyani sintaksisning bir qismi deb hisoblab, morfemalarni sintaktik tuzilmalarda joylashtirilgan oddiy elementlar sifatida ko'rib chiqadi, 1-morfema, 2-morfema. morfologiya va sintaksisning amaliy qo'llanilishi morfologik va sintaktik tahlil mashina tarjimasida muhim rol o'ynaydi, manba tilidagi so'z shakllari va gap tuzilmalarini tushunish orqali 95% aniqlikka erishiladi. nutqni aniqlash tizimlari morfologiyadan foydalanib, so'z o'zaklarini aniqlaydi va so'zlarning 80% dan ortig'ini to'g'ri aniqlash uchun ularning variantlarini kamaytiradi. axborotni qidirishda morfologik tahlil so'zlarning 75% dan ortiq turli xil shakllarini aniqlash orqali qidiruv natijalarining aniqligini yaxshilaydi va natijalarni 30% ga oshiradi. e'tiboringiz uchun rahmat image1.png image2.png

4 / 10

5 / 10

Want to read more?

Download all 10 pages for free via Telegram.

Download full file

About "morfologiya va sintaksis"

powerpoint presentation morfologiya va sintaksis 1. morfologiya va sintaksis: asosiy tushunchalar va nazariyalar 2. morfologiya va sintaksisning o'zaro bog'liqligi va qo'llanilishi 3. tarixiy rivojlanish, dialektal farqlar va zamonaviy tahlil reja: morfologiya so'z tuzilishini o'rganadi, shu jumladan morfemalarni (ma'noning eng kichik birliklari). ular erkin yoki bog'langan bo'lishi mumkin, so'zlarning ma'nosini va grammatik funksiyasini aniqlaydi. sintaksis esa so'zlarning gapda qanday tuzilishini o'rganadi, ya'ni so'z birikmalari, gaplar va frazalarning shakllanish qoidalarini, sintaktik aloqalarni tahlil qiladi. ikkala morfologiya va sintaksis ham tilning grammatik tizimining asosiy qismlari bo'lib, tilning tuzilishini va ma'nosini tushunish uchun birgalikda ishlaydi, bir-biriga chambar...

This file contains 10 pages in PPTX format (419.9 KB). To download "morfologiya va sintaksis", click the Telegram button on the left.

Tags: morfologiya va sintaksis PPTX 10 pages Free download Telegram