arxeologiya

PPTX 16 pages 348.2 KB Free download

16 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 348.2 KB

File type PPTX

Pages 16

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 16

mavzu: arxeologiya mavzu: arxeologiya reja: 1. arxeologiyaning ta’rifi va mazmuni 2. arxeologiyaning maqsadi va vazifalari 3. arxeologik manbalar turlari 4. arxeologik qazishma usullari 5. arxeologiyaning yordamchi fanlari arxeologiyaning ta’rifi va mazmuni arxeologiya — insoniyat tarixini moddiy manbalar orqali o‘rganuvchi fan bo‘lib, qadimiy madaniyatlar, jamiyatlar, xo‘jalik tizimlari va turmush tarzini aniqlashga xizmat qiladi. bu fan qazishmalar, artefaktlar, qadimiy inshootlar, qabristonlar, sopollar, tangalar, mehnat qurollari kabi topilmalarni o‘rganadi. arxeologiya tarix fanini dalillar bilan boyitadi va yozuv paydo bo‘lmagan davrlar haqidagi bilimlarni tiklaydi. shuningdek, insoniyatning kelib chiqishi, migratsiyasi, texnologik taraqqiyoti va madaniy almashinuvi jarayonlarini ilmiy asosda o‘rganishda asosiy manba hisoblanadi. arxeologiyaning maqsadi va vazifalari arxeologiyaning bosh maqsadi — qadimiy jamiyatlar hayotini tiklash, ularning iqtisodiy faoliyati, diniy qarashlari, madaniyati va ijtimoiy tuzilishini o‘rganishdir. fan artefaktlarni aniqlash, ularni tahlil qilish, davrini belgilash va ilmiy izoh berishni o‘z oldiga maqsad qilib qo‘yadi. shuningdek, arxeologiyaning muhim vazifalaridan biri arxeologik merosni asrab-avaylash, tarixiy ob’ektlarni hujjatlashtirish va kelgusi avlodlarga …

2 / 16

turlari arxeologik manbalar moddiy yodgorliklarning turli ko‘rinishlaridan iborat: turar-joy qoldiqlari, ibodatxona inshootlari, qo‘l mehnati qurollari, sopol buyumlar, zargarlik buyumlari, tangalar, haykallar, qabristonlar va tosh yozuvlar. ushbu manbalar orqali qadimgi jamiyatlarning iqtisodiy faoliyati, e’tiqodi, san’ati, texnologiyasi va ijtimoiy tuzilishi haqida ma’lumot beriladi. har bir manba o‘z davrining madaniy ko‘rsatkichiga aylanib, tarixiy tafakkurni tiklashga xizmat qiladi. arxeologik qazishma usullari arxeologik qazishmalar arxeologiyaning asosiy ilmiy metodlaridan biridir. qazishma jarayonida qatlamlar tarkibi, ularning yoshi, joylashuvi va artefaktlarni saqlanish holati aniqlanadi. qazishmalar stratigrafiya, planigrafiya va kartografiya usullari asosida olib boriladi. qazishma maydoni aniq o‘lchanadi, har bir artefakt joyi ko‘rsatilgan holda hujjatlashtiriladi. bu usullar yodgorliklarning tarixiy qatlamlarini aniqlashda muhim rol o‘ynaydi. stratigrafiya va qatlamlarni o‘rganish stratigrafiya arxeologiyaning eng muhim metodlaridan biri bo‘lib, yer qatlamlarining ketma-ketligiga asoslanadi. har bir qatlam ma’lum davrga oid bo‘ladi. artefaktlar ham aynan shu qatlam asosida tarixiy davrlarga bo‘linadi. stratigrafiya metodlari yordamida yodgorlikning eng qadimiy va eng yangi qismlari aniqlanadi. bu usul arxeologik …

3 / 16

skeletlarini o‘rganadi; geologiya yer qatlamlarini tahlil qiladi; geografiya topografik xaritalar tuzadi; kimyo topilmalar tarkibini tekshiradi; paleozoologiya hayvon suyaklarini o‘rganadi; paleobotanika qadimgi o‘simlik qoldiqlarini tahlil qiladi. bularning hammasi arxeologik tadqiqotlarning ilmiy ishonchliligini oshiradi. o‘zbekiston arxeologik maktabining shakllanishi o‘zbekiston arxeologiyasi mustaqil ilmiy maktab sifatida xx asrda shakllandi. qadimgi xorazm ekspeditsiyasi, jarqo‘ton, afrosiyob, erqo‘rg‘on, qo‘yqirilgan qal’a kabi yodgorliklar o‘rganildi. arxeolog olimlarimiz amir temur davri, qadimgi turkiy madaniyat, sug‘d va baqtriya sivilizatsiyalarining o‘rganilishiga katta hissa qo‘shdilar. o‘zbekiston hududi tarixiy sivilizatsiyalarning chorrahasi bo‘lgani uchun arxeologik manbalarga boy. qadimgi shaharlar arxeologiyasi qabristonlar qadimgi jamiyatning diniy qarashlarini o‘rganish uchun eng muhim arxeologik manbalardan biridir. dafn marosimi tartibi, qo‘shimcha buyumlar, skelet holati, qabriston tuzilishi orqali diniy e’tiqodlar, ijtimoiy tabaqalanish, sog‘liq holati va antropologik ma’lumotlar aniqlanadi. qabristonlar tarixiy davrlarni farqlashda ham muhim manba hisoblanadi xulosa arxeologiya insoniyat tarixini qayta tiklash, unutilgan madaniyatlar va sivilizatsiyalarni ochib berishda beqiyos ahamiyatga ega. u yozuvsiz davrlar tarixini bilish imkonini yaratadi, moddiy merosni saqlashga …

4 / 16

5 / 16

Want to read more?

Download all 16 pages for free via Telegram.

Download full file

About "arxeologiya"

mavzu: arxeologiya mavzu: arxeologiya reja: 1. arxeologiyaning ta’rifi va mazmuni 2. arxeologiyaning maqsadi va vazifalari 3. arxeologik manbalar turlari 4. arxeologik qazishma usullari 5. arxeologiyaning yordamchi fanlari arxeologiyaning ta’rifi va mazmuni arxeologiya — insoniyat tarixini moddiy manbalar orqali o‘rganuvchi fan bo‘lib, qadimiy madaniyatlar, jamiyatlar, xo‘jalik tizimlari va turmush tarzini aniqlashga xizmat qiladi. bu fan qazishmalar, artefaktlar, qadimiy inshootlar, qabristonlar, sopollar, tangalar, mehnat qurollari kabi topilmalarni o‘rganadi. arxeologiya tarix fanini dalillar bilan boyitadi va yozuv paydo bo‘lmagan davrlar haqidagi bilimlarni tiklaydi. shuningdek, insoniyatning kelib chiqishi, migratsiyasi, texnologik taraqqiyoti va madaniy almashinuvi jarayonlarini ilm...

This file contains 16 pages in PPTX format (348.2 KB). To download "arxeologiya", click the Telegram button on the left.

Tags: arxeologiya PPTX 16 pages Free download Telegram