cho'lponning adabiy nazariy maqolalari tahlili

DOCX 5 pages 391.8 KB Free download

5 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 391.8 KB

File type DOCX

Pages 5

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 5

cho'lponning adabiy nazariy maqolalari tahlili. muhayyo rahimqulova alisher navoiy nomidagi toshdoʻtu 2-kurs talabasi rahimkulovamuhhayo@gmail.com annotatsiya: maqolada choʻlponning she’rlari, romani, haqida munosabatlar emas, aksincha choʻlponning adabiy estetik qarashlari haqida fikr yuritiladi. ushbu maqolada shoirning qalamiga mansub bir necha maqolalari tahlil qilingan. choʻlponning maqolalari nazariy asoslarga koʻra oʻrganib chiqilgan. kalit soʻzlar: nazm, nasr, maqola, adabiy tanqid, iste’dod, estetik qarash. choʻlpon yangi yangi oʻzbek she’riyatining koʻprigini qurgan ijodkordir. yangi oʻzbek she’riyati choʻlpondan she’rlaridan boshlanadi. choʻlpondan keyin barmoq vazniga toʻliq oʻtildi va uning she’rlari mohiyatida, erk, ozodlik, istiqlol g‘oyalari avj oldi. abdulhamid sulaymon oʻg‘li choʻlponning ijodiy faoliyatini oʻrganar ekanmiz, uning shoir sifatdagi she’rlari bilan bir qatorda badiiy, ijtimoiy,siyosiy mavzularda maqolalar yozganligini ham qayd etish lozim. adabiyot san’at sifatida badiiy ijodni, fan sifatida esa ilmiy ijodni yuzaga chiqaruvchi sohadir. choʻlpon adabiyotning yuksak badiiyati uchun kurashdi. nazm va nasr sohalaridagi adabiy va badiiy talqinni ochib berdi. choʻlpon xalq dardini ilm yoʻli bilan yuvishga harakat qildi. millatning …

2 / 5

hul qadar adabiyot kerakdir, adabiyot yashasa millat yashaydi. adabiyot quruq g‘oyalar majmuasi emas, balki, birinchi navbatda, inson ruhiyati bilan bog‘liq boʻlgan g‘oyadir”. choʻlpon “adabiyot nadur” maqolasida “adabiyot chin ma’nosi ila oʻlgan, soʻngan qaralgan, oʻchgan, majruh, yarador koʻngilga ruh bermak uchun faqat vujudimizga emas,qonlarimizga qadar singishgan qora balchiqlarni tozalaydirg‘an, oʻtkur yurak kirlarini yuvadurg‘an toza ma’rifat suvi” deb yozadi. shoir bu yerda qalbi vayron 1 abdulhamid sulaymon choʻlpon. tanlangan asarlar. 4 jildlik: toshkent: akademnashr, 2016. –256 b. 2 cho'lpon. adabiyot nadir. -t: cho'lpon, 1994. -b.166. 369 boʻlgan, moddiy zahmatdan aziyat chekkan, tashqi dunyo ta’sirida singgan koʻngil kishisiga ham, qonida tug‘ma ma’naviy illat bilan tug‘ilgan, badbaxt kimsaga ham adabiyotning suvi da’vo boʻladi deb biladi. adabiyot har qanday chirkinlikni yuvadigan ma’rifat suvi, adabyotning suvidan ichish, ma’rifatdan qoniqish uchun har qanday davrning va jamiyatning kishisi aynan choʻlpon kabi ijodkorlarning ijodini koʻproq mutolaa qilishi zarur. “ulug‘ hindiy”3 maqolasi choʻlponning adabiy tanqidchi sifatidagi chuqur bilimini, mustaqil mushohadalarini, …

3 / 5

mohiyati nimadaligiga ishora qiladi. “oʻzimning yoʻlsizligimdan biroz soʻzlab oʻtayin: navoiy, lutfiy, boyqaro, mashrab, umarxon, fazliy , furqat, muqimiylarni oʻqiymen: bir xil, bir xil, bir xil! koʻngil boshqa narsa-yangilik qidiradir: botu, g‘ayratiy, oltoy, oybek, joʻlqinboylarni oʻqiymen, quvontiradir, xolos! ular men uchun yong‘in chirog‘lar boʻlsa ham, mening ertam uchun, avloniy, tavallo, siddiqiy va hakimzodalarni oʻqumaymen, oʻqumaymen, meni shu holg‘a solg‘an oʻshalar”. bu parchada choʻlpon oʻzbek nomoyandalarini nomlarini tilga olyapti, ularning ijodida bir xillik borligidan, ba’zilarida esa bundan ham jiddiyroq nuqsonlar borligidan zorlanayapti. choʻlpon ularni bir xil, bir xil, bir xil! deb baholayotgan ekan, sharq she’riyatining oʻziga xos ba’zi sifatlarini nazarda tutayatgan boʻlishi mumkin.choʻlpon bu maqolada faqat oʻzbek adabiyoti haqidagina mulohaza yuritayotgani yoʻq, balki u sharq adabiyotidan ham, g‘arb adabiyotidan ham koʻngli uncha toʻlmasligini aytayapti. choʻlponning qarashlari ham tahliliy ham tanqidiydir. choʻlponning yagona umidi xalqni ma’rifatli qilish va ilmga chorlash edi. chunki ma’rifatli xalq har tamonlama yuksaladi. yurtning kelajagi va taqdiri ilm-ma’rifatga ega …

4 / 5

she’riyati va g’azallari-buyuk bir ishq chashmasi.shoir g’azallari ana shu chashmadan toʻldirilgan limmo-lim may qadahiga oʻxshaydi. bu may mast-u xumor qilmay qoʻymaydi. shuning uchun ham u asrlar davomda oshufta koʻngillar kuychisi sifatida ardoqlanib keladi. choʻlponning “fuzuliyning pichinglari”4 maqolasi buning isbotidir. fuzuliy oz yozgan va soz yozgan shoirlardandir. choʻlpon oila muhitida bolaligidayoq ruhiga singgan fuzuliy ijodiga muhabbat yetuklik davridayoq anglagan. fuzuliy g’azallarining ajralib turgan jihatlari, uning samimiyligi ,yaqinligi va otashinligidadir. yunus maqsudiy choʻlpon haqida ta’rif berib oʻtadi. choʻlponning fuzuliyga tegishli maqolasi xususida bir og‘iz gap bor. “darvoqe, choʻlpon fuzuliy she’riyatining chin oshiqlaridan edi. uning xalq orasida navoiy kabi mashhurligini e’tirof etib, “fuzuliy pichinglari” degan bir maqolasida oʻzining fikrlarini bayon etib oʻtgan edi deb ta’kidlaydi. hatto adabiyotshunos olim dilmurod quronov choʻlpon haqida fikrlarini aytib oʻtgan. “choʻlponning ulug‘ ozarboyjon shoiri bilan ma’naviy aloqalari tasavvurlarimizni boyitadi” deb baho beradi. choʻlpon “fuzuliyning pichinglari” nomli maqolasini e’lon qilgan. shoir oʻzbek klassik adabiyoti tilining shakllanishida fuzuliyning juda yaqqol …

5 / 5

irganini anglash mumkin. ya’ni “fuzuliyning pichinglari” haqidagi maqola zamiriga “choʻlponning pichinglari” joylab yuborilgandir. choʻlpon fuzuliyga xos ifodani – 4 fuzulyning pichinglari // guliston, 1936. № 10. 371 noroziligini “piching” yoʻli bilan ifodalaganini urg‘ulab koʻrsatayotgani. ya’ni choʻlpon oʻquvchiga adabiyot shunaqa yoʻllar bilan ham fikr aytishi mumkinligini namoyish etadi, adabiy asarlar, jumladan, oʻzining asarlari qatidagi ma’nolarni anglashga da’vat qiladi. choʻlpon hech zamonda oʻz adabiyotiga va yashab turgan zamoniga nisbatan befarq boʻlmagan. uning jamiyat taqdiridan tashvishlanishi oʻzining shu kabi oʻtkir maqolalarida namoyon boʻladi. shoir 16 yoshida adabiyot sahniga chiqib: “adabiyot yashasa-millat yashaydi” deya qoʻrqmasdan ayta oldi. uning keskin adabiyot haqida qarashlari yillar oʻtib oʻz tasdig‘ini topdi, desak mubolag‘a boʻlmaydi. xalqimiz orasidan shunday choʻlponlar yetishib chiqar ekan, buyuk tarixga ega adabiyotimiz oʻz ma’nosida shakllanib boradi. yuqoradagi fikrlardan xulosa chiqarish mumkinki u yoshlik yillaridan oʻz ustida qattiq ishlagani, juda koʻp mutolaa qilganini anglash mumkin. choʻlpon faqat ijtimoiy-siyosiy badiiy asarlar bilangina cheklanmasdan, nafaqat adabiyotshunoslikka balki boshqa …

Want to read more?

Download all 5 pages for free via Telegram.

Download full file

About "cho'lponning adabiy nazariy maqolalari tahlili"

cho'lponning adabiy nazariy maqolalari tahlili. muhayyo rahimqulova alisher navoiy nomidagi toshdoʻtu 2-kurs talabasi rahimkulovamuhhayo@gmail.com annotatsiya: maqolada choʻlponning she’rlari, romani, haqida munosabatlar emas, aksincha choʻlponning adabiy estetik qarashlari haqida fikr yuritiladi. ushbu maqolada shoirning qalamiga mansub bir necha maqolalari tahlil qilingan. choʻlponning maqolalari nazariy asoslarga koʻra oʻrganib chiqilgan. kalit soʻzlar: nazm, nasr, maqola, adabiy tanqid, iste’dod, estetik qarash. choʻlpon yangi yangi oʻzbek she’riyatining koʻprigini qurgan ijodkordir. yangi oʻzbek she’riyati choʻlpondan she’rlaridan boshlanadi. choʻlpondan keyin barmoq vazniga toʻliq oʻtildi va uning she’rlari mohiyatida, erk, ozodlik, istiqlol g‘oyalari avj oldi. abdulhamid sulaymon oʻ...

This file contains 5 pages in DOCX format (391.8 KB). To download "cho'lponning adabiy nazariy maqolalari tahlili", click the Telegram button on the left.

Tags: cho'lponning adabiy nazariy maq… DOCX 5 pages Free download Telegram