нутқи тўлиқ ривожланмаган болалар

DOCX 31,1 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1544182457_73197.docx нутқи тўлиқ ривожланмаган болалар режа: 1. нутқнинг тўлиқ ривожланмаганлиги сабаблари 2. нутқнинг тўлиқ ривожланмаганлигини бартараф этишда коррексион-педагогик иш тизими нутқнинг тўлиқ ривожланмаганлиги сабаблари педагогик фан сифатида логопедияда «нутқнинг тўлиқ ривожланмаганлиги» тушунчаси, эшитиш ва интеллекти нормада бўлган болаларда барча нутқ кампонентларининг шаклланиши бузилиши билан характерланувчи нутқ камчилигига нисбатан қўлланилади. «нутқнинг тўлиқ ривожланмаганлигида нутқнинг кечроқ пайдо бўлиши, луғатнинг камбағаллиги, аграмматизм, талаффуз камчиликлари кузатилади.» нутқнинг тўлиқ ривожланмаганлиги тушунчаси бола нутқи ривожланишининг аниқ ҳолатидан келиб чиққан ҳолда, ўзининг этилогияси бўйича нутқ ривожланмаганлигининг турли хил кўринишларига ягона педагогик ёндашув имконияти ҳақидаги илғор нуқтаи назарга асосланади. нутқнинг тўлиқ ривожланмаганлиги термини нутқ ривожланиши бузилишига ғоят чуқур ёндашувни ифодалайди ва уни таҳлил қилиш педагог зиммасидадир. бундай ёндошув мутахассисдан катта умумбиологик ва тиббий малакани талаб қилувчи, нуқсон тузилишини патогенетик жиҳатдан таҳлил қилишни талаб қилмайди. бироқ педагог-логопед учун ким билан ишлаши, тўлиқ ривожланмаганлик қай йўсинда пайдо бўлгани, нутқ ривожланиши темпига қўшилиб келувчи неврологик бузилишлар, генетик белгилар, психик фаолият ва …

такчи аҳамиятга эгадир. мулоқот эхтиёжи боланинг атрофдаги одамлар билан алоқага киришиши жараёнида шаклланади. у бола ҳаётининг дастлабки икки ойида, унинг бирламчи органик талаблари ва янги тассуротларга эхтиёжи негизида юзага келади. мулоқот воситалари ичида экспрессив-мимика, предметли-ҳаракат ва нутқий воситалар ажратилади. бола ҳаётининг биринчи йилини нутқгача бўлган давр деб номлаймиз. бунда катталар билан мулоқот экспрессив-мимика ва предметли-ҳаракат воситалари ёрдамида амалга оширилади. айнан шу даврда болада жисмоний объект товушларига қараганда инсон овози товушларини турғун, танлаб таъсирланиши шаклланади. м.и. лисина бу ҳолатни жажжи одамчанинг муҳим эҳтиёжларини ифодалаши – мулоқотдаги эҳтиёжлари сифатида баҳолайди. бола нутқининг юзага келиши ва ривожланишида мулоқотнинг ҳал қилувчи ролини госпитализм текширувлари исботлайди. рағбатлантирувчи инсоний муҳит (оила, болалар гуруҳи ва ҳ.к.) дан болани ажратиб қўйиш деприватсион вазият сифатида ўрганилади. бу вазият боланинг психик ривожланишига секинлаштирувчи омил сифатида таъсир қилади. агар бу вазият узоқ давом этса психик деприватсия ҳолати юзага келади. нутқ ривожланишига, айниқса ҳиссий деприватсия ёмон таъсир кўрсатади. бунда бола туғилганидан бошлаб …

жисмоний ва психик ҳолатига мос равишда бўлишини ҳисобга олиш лозим, чунки ҳар қандай ортиқча юклашлар марказий нерв тизими ҳолатига салбий таъсир кўрсатиши мумкин. нутқнинг тўлиқ ривожланмаганлиги сабаблари. боланинг она қорнида ривожланиши, туғруқ (туғруқ травмаси, асфиксия) ва ҳаётининг дастлабки йилларида таъсир кўрсатувчи турли хил зарарли омиллар нутқнинг тўлиқ ривожланмаганлигига олиб келиши мумкин нутқий камчилик тузилиши ва компенсатсия жараёнлари кўп ҳолларда мия зарарланиши қачон рўй берганлиги билан аниқланади. бир бутун мия ривожланиши аномалиясининг характери маълум миқдорда жароҳатланиш муддатига боғлиқлиги ҳозирги кунда исботланган. турли хил зарарли омиллар (инфекция, интоксикатсия ва бошқалар) таъсири остида бош миянинг бирмунча оғир зарарланиши, одатда эрта эмбриогенез даврида юзага келади. тахминларга кўра, ҳомиладорликнинг 3-4 ойларида бош миянинг зарарланиши (нерв тўқималарининг энг кўп ажралиш даври), бош мия тузилишининг бирмунча кенгроқ ўзгаришларини юзага келтиради. у ёки бу зарарли омилнинг таъсири даврида нерв тизимининг қайси бўлимлари бирмунча жадал ривожланишига боғлиқ равишда ривожланмаганлик кўпроқ ҳаракат, сенор, нутқий ёки интеллектуал функсияларга тааллуқли бўлади. ҳомиладорликнинг …

вожланишида камчиликларга олиб келади. бу камчиликларнинг кўп учрайдиган кўринишларидан бири нутқнинг тўлиқ ривожланмаганлиги ҳисобланади. алкоголли синдромда болалар кам вазнли туғиладилар, жисмоний ва психик ривожланишдан орқада қоладилар. бундан ташқари турғун бўй ва вазн этишмовчилиги, кўкрак қафаси деформатсияси, микротсефал ёки (камроқ) гидротсефал калла суяги, калта бўйин, юқори ва пастки жағ ривожланмаганлиги, баланд чуқур, тор танглай, тор ва калта кўз ёриқлари ва бошқа бир қатор белгилар кузатилади. бу белгилар турли хил кўрув, эшитув ва ҳоказо нуқсонлар билан уйғунлашиб келиши мумкин. бундай болаларда нутқнинг тўлиқ ривожланмаганлиги ҳаракат қўзғалувчанлиги, аффектив қўзғалувчанлик ва ҳаддан ташқари паст ақлий иш қобилияти синдромлари билан уйғунлашади. бундай болаларни эрта аниқлаш, уларни ичкиликбоз ота – оналаридан ажратиш тиббий, тарбиявий ва логопедик ишни тўғри ташкил қилиш болалардаги нутқий ва интеллектуал ривожланмаганликни олдини олишда муҳим аҳамиятга эгадир. бола миясининг нутқ зоналарига зарарли омилнинг нутқ шаклланиб бўлганидан сўнг таъсир кўрсатиши ҳолларида афазия юзага келиши мумкин. нутқ бузилишлари, шу жумладан нутқ тўлиқ ривожланмаганлигининг юзага келишида …

зага келувчи постнатал зарарланишларга ажратилади. нутқнинг тўлиқ ривожланмаганлиги этиологиясида перинатал энсефалопатия-ҳомиладорлик даври сингари туғруқ даврида ҳам зарарли омилларнинг биргаликдаги таъсири натижасида юзага келувчи мия зарарланиши, алоҳида ўрин тутади. агар перинатал энсефалопатиянинг сабаби миянинг бачадон гипоксияси ва туғруқ асфиксияси ҳисобига кислород билан туйинмаганлиги бўлса, у гипоксик энсефалопатия деб; агар механик туғма шикастланиш бўлса – травматик энсефалопатия деб; агар иккала омил биргаликда келса – гипоксис-травматик энсефалопатия деб аталади. агарда миянинг шикастланиши она ва бола қони резус –омили ёки гуруҳи тўғри келмаганлиги ҳисобига марказий нерв тизимининг токсик зарарланиши туфайли бўлса – бу билирубин энсефалопатия деб аталади. нутқ тўлиқ ривожланмаганлиги, одатда миянинг резидуал – органик зарарланиши оқибати ҳисобланади. уни нерв-психик касалликларда учрайдиган (епилепсия, шизафрения ва бошқалар) нутқ ривожланиши бузилишларидан фарқлаш лозим. марказий нерв тизимининг резидуал-органик жароҳатланишида икки асосий турдаги бузилишлар ажратилади: дизонтогенетик-маълум структуралар ва физиологик тизимнинг ривожланмаганлиги ёки улар шаклланишининг муддатидан орқада қолиши оқибати сифатидаги бузилиш: бундай бузилишларга нутқнинг тўлиқ ривожланмаганлиги мисол бўла олади; …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "нутқи тўлиқ ривожланмаган болалар"

1544182457_73197.docx нутқи тўлиқ ривожланмаган болалар режа: 1. нутқнинг тўлиқ ривожланмаганлиги сабаблари 2. нутқнинг тўлиқ ривожланмаганлигини бартараф этишда коррексион-педагогик иш тизими нутқнинг тўлиқ ривожланмаганлиги сабаблари педагогик фан сифатида логопедияда «нутқнинг тўлиқ ривожланмаганлиги» тушунчаси, эшитиш ва интеллекти нормада бўлган болаларда барча нутқ кампонентларининг шаклланиши бузилиши билан характерланувчи нутқ камчилигига нисбатан қўлланилади. «нутқнинг тўлиқ ривожланмаганлигида нутқнинг кечроқ пайдо бўлиши, луғатнинг камбағаллиги, аграмматизм, талаффуз камчиликлари кузатилади.» нутқнинг тўлиқ ривожланмаганлиги тушунчаси бола нутқи ривожланишининг аниқ ҳолатидан келиб чиққан ҳолда, ўзининг этилогияси бўйича нутқ ривожланмаганлигининг турли хил кўринишларига ягона п...

Формат DOCX, 31,1 КБ. Чтобы скачать "нутқи тўлиқ ривожланмаган болалар", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: нутқи тўлиқ ривожланмаган болал… DOCX Бесплатная загрузка Telegram