aholi daromadlari va davlatning ijtimoiy siyosati

DOC 12 pages 232.0 KB Free download

12 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 232.0 KB

File type DOC

Pages 12

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 12

xxiii-mavzu aholi daromadlari va davlatning ijtimoiy siyosati reja 1. aholi daromadlari va uning tarkibi. aholi turmush darajasi va uning ko‘rsatkichlari. 2. 2. daromadlar tengsizligi va uning darajasini aniqlash. 3. davlatning ijtimoiy siyosati. o‘zbekistonda ijtimoiy siyosatning asosiy yo‘nalishlari. 1. aholi daromadlari va uning tarkibi. aholi turmush darajasi va uning ko‘rsatkichlari «daromad» iqtisodiy faoliyat natijalarini ifodalovchi ko‘rsatkich bo‘lib, u serqirra va murakkab mazmunga ega hisoblanadi. chunki, daromad bir vaqtning o‘zida biron-bir faoliyat natijasida olingan tushumni, pul mablag‘larini, natural ko‘rinishda olingan mahsulotlarni, iqtisodiy resurslar keltiruvchi nafni va boshqa tushunchalarni ifodalashi mumkin. shuningdek, daromad umumiy tushuncha bo‘lib, uning tarkibida aholi daromadlari muhim o‘rin tutadi. aholi daromadlari ma’lum vaqt oralig‘ida (masalan, bir yilda) ular tomonidan olingan pul va natural shakldagi tushumlar miqdorini anglatadi. iqtisodiy adabiyotlarda aholi daromadlarining tarkibiy tuzilishi turlicha ko‘rsatiladi. jumladan, v.i.vidyapin va boshqalarning umumiy tahriri ostidagi «iqtisodiyot nazariyasi» darsligida bu tarkibiy tuzilish quyidagi jadval ko‘rinishida keltirilgan (24.1-jadval). shu o‘rinda ta’kidlash lozimki, daromad tarkibining …

2 / 12

chilik buyumlarini sotishdan va har xil xizmatlar ko‘rsatishidan kelib tushadigan daromadlarni o‘z ichiga oladi. 1-jadval aholi shaxsiy daromadi tarkibiy tuzilishi 1) pul va natural shakldagi ish haqi va maosh 2) qurolli kuchlar xizmatchilarining pul va natural ko‘rinishdagi ta’minotlari 3) tadbirkorlarning ajratmalari: a) ijtimoiy sug‘urta va shu kabilarga, b) boshqa maqsadlarga. ijtimoiy bandlikdan olinadigan daromadlar 4) erkin kasblardagi shaxslar 5) fermerlar 6) boshqa yakka tartibdagi tadbirkorlar va savdogarlar o‘zini-o‘zi band qilishdan daromadlar 7) renta, sof foiz, dividendlar mulkdan olinadigan daromadlar 8) joriy transfertlar, kompaniyalarning xayriyalari 9) davlat nafaqalari va boshqa to‘lovlar transfert daromadlari natural daromad mehnat haqi hisobiga olinadigan va uy xo‘jaliklarining o‘z iste’mollari uchun ishlab chiqargan mahsulotlaridan iborat bo‘ladi. jamiyat a’zolari daromadlari darajasi ular turmush farovonligining muhim ko‘rsatkichi hisoblanib, shu bilan birga alohida shaxslarning dam olishi, bilim olishi, sog‘lig‘ini saqlashi, eng zarur ehtiyojlarini qondirishi imkoniyatlarini belgilab beradi. aholi daromadlari darajasiga bevosita ta’sir ko‘rsatuvchi omillar orasida ish haqidan tashqari chakana narx …

3 / 12

dan soliqlar va majburiy to‘lovlar summasiga kam bo‘ladi. real daromad – narx darajasi o‘zgarishini hisobga olib, aholining ixtiyorida bo‘lgan daromadga sotib olish mumkin bo‘lgan tovar va xizmatlar miqdori. ya’ni, real daromad aholining ixtiyorida bo‘lgan daromadning xarid quvvatini bildiradi. aholining nominal pul daromadlari turli manbalar hisobiga shakllanib, ulardan asosiylari quyidagilar hisoblanadi: a) ishlab chiqarish omillari hisobiga olinadigan daromad; b) davlat yordam dasturlari bo‘yicha to‘lov va imtiyozlar shaklidagi pul tushumlari; v) moliya-kredit tizimi orqali olinadigan pud daromadlari. respublikamizda 2008 yilda aholining nominal pul daromadlari 2007 yilga nisbatan 34,1 foizga o‘sib, 22626,3 mlrd. so‘mni tashkil etdi. aholining pul xarajatlari va jamg‘armalari esa tegishli ravishda 34,2 foizga o‘sib, 22240,7 mlrd. so‘mni tashkil etdi. mamlakatimizdagi aholi pul daromadlari, xarajatlari va jamg‘armalarining keyingi yillardagi dinamikasi quyidagi jadval ma’lumotlari orqali tavsiflanadi (24.2-jadval). 2-jadval o‘zbekistonda aholi pul daromadlari, xarajatlari va jamg‘armalarining dinamikasi (mlrd. so‘m) ko‘rsatkichlar yillar 2004 2005 2006 2007 2008 aholi pul daromadlari 7634,4 9728,6 12954,9 16872,7 …

4 / 12

a qishloq xo‘jalik mahsulotlarini sotishdan olinmoqda (2008 yilda jami pul daromadlarining 49,9 foizni tashkil etgan) (24.3-jadval). jami daromadlarning 33,3 foizi mehnatga haq to‘lash va korxonalardan olingan boshqa daromadlar hissasiga, 16,8 foiz ijtimoiy transfertlar hissasiga to‘g‘ri kelgan. 2008 yilda aholining iste’mol sarflari 2007 yilga nisbatan 36,1 foizga o‘sib, 16613,8 mlrd. so‘mni tashkil etdi. iste’mol sarflarining pul daromadlari umumiy hajmidagi ulushi 74,7 foizni tashkil qildi. aholi pul daromadlari qo‘shimcha o‘sishining omillari tahlili shuni ko‘rsatadiki, agar 2000 yilda bu o‘sishning 20,8 foizi tadbirkorlik faoliyatidan olinadigan va boshqa daromadlar hisobiga ta’minlangan bo‘lsa, 2007 yilga kelib bu manzara butunlay o‘zgardi: pul daromadlari qo‘shimcha 3-jadval o‘zbekistonda aholi pul daromadlari va xarajatlari balansi tarkibi ko‘rsatkichlar 2004 2005 2006 2007 2008 mlrd. so‘m foiz mlrd. so‘m foiz mlrd. so‘m foiz mlrd. so‘m foiz mlrd. so‘m foiz jami daromadlar 7634,4 100,0 9728,6 100,0 12954,9 100,0 16872,7 100,0 22626,3 100,0 shu jumladan: -mehnatga haq to‘lash va korxonalardan olingan boshqa daromadlar …

5 / 12

transfertlar hisobiga ro‘y berdi (24.1-diagramma). aholining yollanib ishlovchi qismi oladigan daromadlarining asosiy ulushini ish haqi tashkil etadi. daromadning bu turi istiqbolda ham pul daromadlari umumiy hajmining shakllanishida o‘zining etakchi rolini saqlab qoladi. jumladan, o‘zbekistonda 2001 yilda mehnatga layoqatli aholining o‘rtacha ish haqi kun kechirish uchun minimum darajada zarur bo‘lgan mablag‘ning 99 foizini tashkil etgan bo‘lsa, 2007 yilda bu ko‘rsatkich 3 barobardan ko‘proq oshdi. ta’kidlash joizki, bu ko‘rsatkich mdh mamlakatlari o‘rtasida yuqori ko‘rsatkichlardan biri hisoblanadi . 1-diagramma aholi pul daromadlari qo‘shimcha o‘sishining omillari manba: o‘zbekiston respublikasi davlat statistika qo‘mitasi ma’lumotlari. aholi pul daromadlari darajasiga davlat yordam dasturlari bo‘yicha to‘lovlar sezilarli ta’sir ko‘rsatadi. bu manbalar hisobiga pensiya ta’minoti amalga oshiriladi va turli xil nafaqalar to‘lanadi. aholining moliya-kredit tizimi orqali olinadigan pul daromadlari quyidagilardan iborat: - davlat sug‘urtasi bo‘yicha to‘lovlar; - shaxsiy uy qurilishiga va matlubot jamiyati a’zolariga bank ssudalari; - jamg‘arma bankidagi omonatlar bo‘yicha foizlar; - aksiya, obligatsiya qiymatining o‘sishidan olinadigan daromad …

Want to read more?

Download all 12 pages for free via Telegram.

Download full file

About "aholi daromadlari va davlatning ijtimoiy siyosati"

xxiii-mavzu aholi daromadlari va davlatning ijtimoiy siyosati reja 1. aholi daromadlari va uning tarkibi. aholi turmush darajasi va uning ko‘rsatkichlari. 2. 2. daromadlar tengsizligi va uning darajasini aniqlash. 3. davlatning ijtimoiy siyosati. o‘zbekistonda ijtimoiy siyosatning asosiy yo‘nalishlari. 1. aholi daromadlari va uning tarkibi. aholi turmush darajasi va uning ko‘rsatkichlari «daromad» iqtisodiy faoliyat natijalarini ifodalovchi ko‘rsatkich bo‘lib, u serqirra va murakkab mazmunga ega hisoblanadi. chunki, daromad bir vaqtning o‘zida biron-bir faoliyat natijasida olingan tushumni, pul mablag‘larini, natural ko‘rinishda olingan mahsulotlarni, iqtisodiy resurslar keltiruvchi nafni va boshqa tushunchalarni ifodalashi mumkin. shuningdek, daromad umumiy tushuncha bo‘lib, uning tarkibi...

This file contains 12 pages in DOC format (232.0 KB). To download "aholi daromadlari va davlatning ijtimoiy siyosati", click the Telegram button on the left.

Tags: aholi daromadlari va davlatning… DOC 12 pages Free download Telegram