suvning kimyoviy va fizik xususiyatlari

DOCX 10 pages 29.2 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 10
reja: 1. suvning kimyoviy va fizik xususiyatlari. 2. suv muammosi. 3. suvning odam hayotidagi o’rni. 4. xulosa. kimyoviy va fizik xususiyatlari suv (vodorod oksidi) — hidsiz, rangsiz, ta'msiz, shaffof, suyuqlik shaklidagi kimyoviy moddadir (normal holatda). kimyoviy formulasi: h2o. yer sirtining 71%'ini egallaydi (~1.460 × 1015 kg); yerdagi suv asosan okean, dengiz, ko'l, daryo (95,6%) kabi suv havzalarida, shuningdek muzlar, yer osti suvlari (1.6%) va atmosferadagi suv bugʻlari, bulutlarda (0.001%) yigʻilgan. bundan tashqari suv organizmlar tarkibida ham mavjud. suv - kuchli eritgich hisoblanadi. tabiatda uning tarkibida odatda eritilgan holdagi moddalar (tuzlar, gazlar) mavjuddir.. yerning geologik tuzilishi tarixi va unda xayotning paydo bulishi, fizik va kimyoviy muhit, iqlim va obhavoning shakllanishida suv muhim ahamiyatga ega. hech qanday tirik organizm suvsiz hayot kechira olmaydi. suv qishloq xoʻjaligi va sanoatdagi barcha texnologik jarayonlarning zaruriy qismidir. suv tabiatda keng tarqalgan. yer yuzining qariyb 3/4 qismini tashkil qiladi. gidrosfera — okeanlar, dengizlar, koʻllar, suv havzalari, daryolar, …
2 / 10
si kam mineralli boʻladi. okean suvining shoʻrligi 35 g/kg ga yaqin, dengizniki kamroq, chuchuk suvda , ca2 va mg2 ionlari koʻproq. suvning mineralligi oshgan sari s o , s1~, na va k ionlarining konsentratsiyasi koʻpayib boradi. tabiiy suvda erigan gazlar — azot, kislorod, karbonat angidrid, asl gazlar, baʼzan, vodorod sulfid, uglevodlar boʻlishi mumkin. suvda organik moddalar konsentratsiyasi oz — darelarda oʻrtacha 20 mg/l, yer osti suvida yanada oz, okean suvidaida esa 4 mg/l. vodorodning 2 ta barkaror izotopi (‘n va 2n) va kislorodning 3 ta izotopi (|6o, o17, |8o) borligi tufayli 9 ta turlicha izotopli suv maʼlum. yerdagi barcha suvdada tarkibida vodorodning izotopi — tritiy (3n) boʻlgan 13 — 20 kg "oʻta ogʻir" suv bor (q. ogʻir suv). suv keng tarqalganligi va uning insonlar hayotidagi ahamiyati kattaligi tufayli qadimdan hayot manbai gʻisoblanadi. qaimgi. dunyo faylasuflari fikricha, suv hayot uchun zarur boʻlgan 4 unsurning biridir (olov, havo, tuproq qatori). shu bilan …
3 / 10
5000°da 100% ga yetadi. suv ultrabinafsha nurlar (fotodissotsiatsiya) yoki radioaktiv nurlar (radioliz) taʼsirida ham parchalanadi. suv radioaktiv parchalanganda n2 va o2 dan tashkari vodorod peroksid hamda bir qator erkin radikallar hosil boʻladi. suv birikish va parchalanish reaksiyalariga kirishadi, kimyoviy reaksiyalarda ishtirok etadi. suv oʻziga xos gʻayrioddiy (anomal) xossalarga ega: sirt tarangligi yuqori, qovushoqligi kichik, suyuqlanish va qaynash t-rasi yuqori, suyuq holatdagi zichligi qattiq holatidagidan katta. q4°dan yuqori trada ham, undan pastda ham suvning zichligi 1000 kg/m³ dan past boʻladi. bu hodisa suvning zichlik anomaliyasi deb ataladi. toza suvning solishtirma issiklik sigʻimi barcha suyuq va qattiq moddalarnikidan katta (4,18 jgʻg); demak, 1 g suvni g isitish uchun boshqa moddalarni isitishga sarflanadigan issiqlikka nisbatan koʻproq issiklik talab qilinadi. bu suvning issiqlik sigʻimi anomaliyasi deb ataladi., "oʻta sovigan" suv barkaror boʻlmaydi; uni silkitilsa yoki ichiga biror kristall tashlansa, darxrl muzlab krladi. shuningdek, toza suvni astasekin "oʻta isitish" (q27°ga qadar) ham mumkinligi aniklangan. oʻta …
4 / 10
a. suv kislorod, vodorod, ishqor, nitrat kislota, spirt, aldegid, soʻndirilgan ohak va bo’lib koʻpgina kimyoviy mahsulotlar ishlab chiqarish.da ishtirok etadigan kimyoviy reagentdir. suv bogʻlovchi materiallar uchun zarur komponent. kaynatish, eritish, suyultirish, kristallash uchun texnologik komponent sifatida koʻpgina ishlab chiqarish. jarayonlarida ishlatiladi. texnikada elektr va issiklik eltuvchi, bugʻ mashinalarida ish jismi, bosim uzatuvchi sifatida qoʻllanadi. organizmdagi suv barcha oʻsimliklar, tirik organizmlar va mikroorganizmlarda moddalar almashinuvi uchun zarur asosiy vosita, shuningdek, bir qancha kimyoviy fermentativ reaksiyalarning substrati hisoblanadi. fotosintez jarayonida suv karbonat angidrid bilan birgalikda organik moddalar hosil boʻlishida qatnashadi va shu bilan birga yerda tirik organizmlar hosil boʻlishi vositasi hisoblanadi. suv toʻqimalar faoliyatini, oziq moddalar va almashinuv mahsulotlari (qon, limfa, oʻsimliklar sharbati)ning singishini, fizik termoregulyasiyani va hayot faoliyatiga tegishli boshqa jarayonlarni taʼminlaydi. organizmlarda juda kup mikdorda suv boʻladi. odam tanasidagi barcha suyuklik va toʻqimalar tarkibida massasiga nisbatan 65% chamasida suv boʻladi. odam ochlikka bir oydan ortiqroq chidashi mumkin, lekin suv sizlikka …
5 / 10
oldini olishda suvdagi kimyoviy moddalarning eng katta belgilangan mikdorda boʻlishi, ilmiy asoslangan gigiyena normativlari muhim ahamiyatga ega. aholi isteʼmol qiladigan suv epidemiologik jihatdan xavfsiz boʻlishi kerak. suvda kasallik qoʻzgʻatadigan bakteriyalar va viruslar boʻlmasligi lozim. suv muammosi. maʼlumki sayyoramizning 70 % suv bilan qoplangan, bu suvning katta qismi butunlay muzlab qolgan yoki isteʼmol uchun yaroqsizdir. yerdagi chuchuk suvning deyarli uchdan ikki qismini antarktida muzliklari tashkil etadi. yerdagi koʻllar va daryolarda taxminan 85 ming kilometr kub suv oqadi, bu suvlarga u yoki bu jihatdan inson taʼsir koʻrsatadi. ayrim bashoratlarga koʻra, 2025 yilga kelib 52 ta mamlakat aholisi chuchuk suv tanqisligi muammosiga duch keladilar. sayyoramizning turli nuqtalarida daryolarni qoʻriqlash faoliyati bilan shugʻullanuvchi koʻpgina tashkilotlar mavjud. yerdagi eng azim daryolar va ularning ekologik xolatini koʻrib chiqamiz. amazonka amazonkaning maydonini aqsh xududi bilan solishtirish mumkin. bu xudud turli xil ajoyib biologik turlarga boy. bu erda sayyoramizdagi tropik oʻrmonlarning yarmidan koʻpi (deyarli 60 %) oʻsadi hamda …

Want to read more?

Download all 10 pages for free via Telegram.

Download full file

About "suvning kimyoviy va fizik xususiyatlari"

reja: 1. suvning kimyoviy va fizik xususiyatlari. 2. suv muammosi. 3. suvning odam hayotidagi o’rni. 4. xulosa. kimyoviy va fizik xususiyatlari suv (vodorod oksidi) — hidsiz, rangsiz, ta'msiz, shaffof, suyuqlik shaklidagi kimyoviy moddadir (normal holatda). kimyoviy formulasi: h2o. yer sirtining 71%'ini egallaydi (~1.460 × 1015 kg); yerdagi suv asosan okean, dengiz, ko'l, daryo (95,6%) kabi suv havzalarida, shuningdek muzlar, yer osti suvlari (1.6%) va atmosferadagi suv bugʻlari, bulutlarda (0.001%) yigʻilgan. bundan tashqari suv organizmlar tarkibida ham mavjud. suv - kuchli eritgich hisoblanadi. tabiatda uning tarkibida odatda eritilgan holdagi moddalar (tuzlar, gazlar) mavjuddir.. yerning geologik tuzilishi tarixi va unda xayotning paydo bulishi, fizik va kimyoviy muhit, iqlim va obhavo...

This file contains 10 pages in DOCX format (29.2 KB). To download "suvning kimyoviy va fizik xususiyatlari", click the Telegram button on the left.

Tags: suvning kimyoviy va fizik xusus… DOCX 10 pages Free download Telegram