kreditlash tamoyillari va usullari

PPTX 15 pages 748.6 KB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 748.6 KB

File type PPTX

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

kreditlash tamoyillari va usullari. reja: kreditlash tamoyillari 01. kreditlash usullari 02. kredit munosabatlari iqtisodiyotda mavjud aniq uslubiy asoslarga tayanadi. uning asosiy elementlari bo’lgan ssuda kapitali bozori operatsiyalari ma’lum tamoyillar asosida olib boriladi. bu tamoillar kredit rivojlanishining birinchi bosqichida ko’zga tashlangan edi, keyinchalik esa ular umumdavlat va xalqaro kredit qonunchiligida yaqqol o’z aksini topdi. iqtisodiy kategoriya sifatida kredit bir necha tamoyillarga ega. bular kreditning qaytib berish, kreditning muddatliligi, kreditning ta’minlanganligi, maqsadliligi va to’lovlilik tamoyillaridir. 1. kreditni qaytib berish tamoyili bu tamoyil kreditning mustaqil iqtisodiy kategoriya ekanligining shartidir. qaytib berish kreditning umumiy belgisi hisoblanadi. qaytib berish o‘z-o‘zidan vujudga kelmaydi: u moddiy jarayonlarga, qiymatning aylanishining tugashiga asoslanadi. ammo aylanma oborotning tugashi - bu qaytarib berishi emas, faqat qaytarib berish uchun zamin tayyorlashidir. kreditni qaytarish oborotdan chiqqan mablag‘lar qarz oluvchiga pul mablag‘larini qaytarish imkoniyatini bergan taqdirda qaytariladi. qaytarib berish ikkiyoqlama jarayonni ifoda etadi, u kreditor uchun ham, qarz oluvchi uchun ham bir xil darajada …

2 / 15

ilgan ma’lum muddatda kreditning qaytarilishi zarur ekanligini bildiradi. kreditning muddatliligi har ikkala tomon, kreditor va qarz oluvchi uchun muhimdir. agar kreditor qarzni foizi bilan o‘z vaqtida qaytib olsa, uni egasiga o‘z vaqtida qaytarish yoki yana kreditga berish imkoniyatiga ega bo‘ladi. qarz oluvchi kreditni samarali ishlatib, uni o‘z vaqtida kreditorga qaytarish va shu bilan shartnomadagi jazo choralaridan qutilishidan manfaatdor. 2. kreditning muddatliligi. 3. kreditning tovar - moddiy boyliklar bilan ta’minlanganligi. bu tamoyil yordamida xalq xo‘jaligining rivojlanishida qiymat va moddiy ishlab chiqarish o‘rtasida bo‘lishi zarur bo‘lgan proporsiyalarining bir me’yorda bo‘lishi rag‘batlantiriladi. bu tamoyilning asosiy mohiyati shundaki, bunda xo‘jalik oborotida ishtirok etuvchi bank mablag‘larining har bir so‘miga muayyan moddiy boyliklarning bir so‘mi qarama-qarshi turishi kerak. banklar tomonidan xalq xo‘jaligi tarmoqlariga berilgan kreditlar to‘liq tovar moddiy boyliklari va ma’lum xarajatlar bilan ta’minlangan bo‘lishi kerak. tarmoqlarga ta’minlanmagan kreditlarning berilishi bank kreditlarining bankka qaytib kelmasligiga asos hisoblanadi. bu o‘z navbatida bankning likvidliligiga va pul muomalasiga katta …

3 / 15

gan qarz mablag‘lari uchun kreditorga foiz shaklida to‘lovni o‘tkazadilar. kreditning to‘lovligi uni to‘liq summada o‘z egasiga qaytarilishinigina emas, shu bilan kredit uchun foiz shaklidagi to‘lov bilan qaytarilishini ifodalaydi. demak, kreditor o‘z mablag‘larini hech vaqt o‘z hajmida qaytarib olish sharti bilan bermaydi, bunda u mablag‘ni qarzga berganligi uchun muayyan to‘lov talab qiladi. (foizsiz imtiyozli kreditlar bundan mustasno). kredit uchun haq to‘lashning iqtisodiy mohiyati qarz beruvchi va qarz oluvchi o‘rtasidagi qo‘shimcha olingan foydaning taqsimlanishini qayd qilishda namoyon bo‘ladi. ko‘rib chiqilayotgan tamoyilning amaliyotda uchta asosiy funksiyasini bajaruvchi bank foizi normasini o‘rnatish jarayonida namoyon bo‘ladi: huquqiy shaxslar foydasining va jismoniy shaxslar daromadining taqsimlanishi; ishlab chiqarishni tartibga solish va ssuda kapitalining taqsimlanishi orqali tarmoq, tarmoqlararo va xalqaro miqyosda aylanishi; iqtisodiyot rivojlanishining inqirozli bosqichida bank mijozlarining pul mablag‘larini inflyatsiyadan himoyalash va boshqalar. 5. kreditning maqsadliligi. bu tamoyilning mohiyati shundaki, qarz oluvchi tomonidan olingan kreditlar aniq bir maqsadni amalga oshirishga yo’naltirilgan bo’lishi zarur. kreditning qaysi maqsadga yo’naltirilganligi, …

4 / 15

editning harakati kreditlanayotgan moddiy qiymatliklarning, ya’ni tovar-mahsulotlar, tugallanmagan ishlab chiqarish, kelgusi davr xarajatlari, tayyor mahsulot va yuklab jo‘natilgan tovarlarning qoldiq qiymati bilan bog‘lanar edi. aylanish usuli bo‘yicha kreditlashning xususiyati shunda ediki, kredit harakati material qiymatliklarning aylanishi, ya’ni, kelib tushishi va ishlatilishi bilan belgilanar edi. kreditlashning bunday usulida yangi kredit berish va ilgari berilgan kreditni qaytarish faqatgina vaqt bo‘yicha mos kelishi mumkin edi. bu yerda kredit to‘lov xarakteriga ega edi, chunki ssuda berish bevosita ish-lab chiqarish xarajatlarini, tijorat banki markaziy bankka to‘lash uchun qarz mablag‘lariga ehtiyoj sezilgan vaqtda amalga oshirilardi. qarz mablag‘larining to‘liq oborotidan so‘ng kreditning qaytarilishi rejaga asosan amalga oshirilardi. kreditlashning ushbu usuli yordamida xo‘jalik organlari to‘lov oborotining uzluksizligiga va, shuningdek, qarz oluvchining xo‘jalik oborotida kreditni doimiy qatnashuviga erishilgan edi. qoldiq bo‘yicha kreditlash usuli xo‘jalik yuritishning bozor munosabatlari davrida o‘zining amaliy mohiyatini yo‘qotdi, chunki 80-yillardagi bank islohotining birinchi bosqichida ko‘pgina samarasiz obyektlarni kreditlashdan sog‘lom obyektlarni yagona, umumlashtirilgan sxemada faqatgina aylanish …

5 / 15

kreditlash tamoyillari va usullari - Page 5

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "kreditlash tamoyillari va usullari"

kreditlash tamoyillari va usullari. reja: kreditlash tamoyillari 01. kreditlash usullari 02. kredit munosabatlari iqtisodiyotda mavjud aniq uslubiy asoslarga tayanadi. uning asosiy elementlari bo’lgan ssuda kapitali bozori operatsiyalari ma’lum tamoyillar asosida olib boriladi. bu tamoillar kredit rivojlanishining birinchi bosqichida ko’zga tashlangan edi, keyinchalik esa ular umumdavlat va xalqaro kredit qonunchiligida yaqqol o’z aksini topdi. iqtisodiy kategoriya sifatida kredit bir necha tamoyillarga ega. bular kreditning qaytib berish, kreditning muddatliligi, kreditning ta’minlanganligi, maqsadliligi va to’lovlilik tamoyillaridir. 1. kreditni qaytib berish tamoyili bu tamoyil kreditning mustaqil iqtisodiy kategoriya ekanligining shartidir. qaytib berish kreditning umumiy belgisi hisob...

This file contains 15 pages in PPTX format (748.6 KB). To download "kreditlash tamoyillari va usullari", click the Telegram button on the left.

Tags: kreditlash tamoyillari va usull… PPTX 15 pages Free download Telegram