professional etikaning kategoriyalari

DOC 57,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1682061726.doc professional etikaning kategoriyalari reja: 1. burch 2. kamtarlik. 3. vijdon 4. qadr-qimmat 5. xushmuomalalik 6. odoblilik tayanch tushunchalar: kategoriya, etika kategoriyalari; burch va kasbiy burch; o’zbekiston fuqarolarining fuqarolik burchlari; ofitsiant, metrdotel, shveysar, barmen va garderobchi, vijdon, ichki sudya, posbon, or–nomus va kasbiy etika, mezon, obro’, sifatli ado yetish, aldamaslik, kasb axloqi normalari. etika kategoriyalari jamiyat va uning a’zolarining axloqiy, ya’ni ma’naviy boyligini o’zida to’liq ifoda qiladigan tushunchalar majmuiga aytiladi. kategoriya grekcha «kategoria» so’zidan olingan bo’lib, etikaning asosiy tushunchalari hisoblanadi, axloqning muhim tomonlarini hamda elementlarini o’zida ifoda qiladi. demak, etika kategoriyalari jamiyat farovonligiga va uning a’zolarining ma’naviy madaniyati bilan bog’liq bo’ladi. kategoriyalar tabiatda ob’yektiv mavjud bo’lib, jamiyatning rivojlanishi va odamlar madaniy hamda ma’rifiy saviyasining oshib borishi bilan ularning jamiyat uchun ahamiyati oshib, mazmuni esa chuqurlashib boradi. kategoriyalarning zaruriyligining va mazmunining jamiyat tomonidan anglanishi ma’naviy hamda ma’rifiy tarbiyaviy ishlar bilan bevosita bog’liq. burch. shuni alohida ta’kidlash zarurki, kasb etikasida burch asosiy …

ch eng avvalo oilaviy – munosabatlarda mujassamlashadi. ota-onalik burchi. siyosiy va huquqiy burch, vatan oldidagi burch shular jumlasidandir. davlat, jamiyat va xalq oldidagi burch aytish joiz bo’lsa har bir inson-fuqaro hayot mazmun-maqsadi bo’lishi kerak. bugungi kunda vatan oldidagi burch millat oldidagi burch bilan chambarchas bog’lanib ketadi. vatan oldidagi burch haqida o’zbekiston respublikasining konstitutsiyasida shunday deyilgan: “52-modda. o’zbekiston respublikasini himoya qilish, o’zbekiston respublikasi har bir fuqarosining burchidir”6. burch manbaini, asosini ijtimoiy manfaatlar tashkil etadi. burchda manfaat buyruq shaklida namoyon bo’ladi. demak, burchni anglash degani axloqli, tarbiyali, odobli, to’g’ri, mehnatsevar, vijdonli, xalqparvarlik hamdir. boshqacharoq qilib aytganda burch va mas’uliyat bu - axloq-odobli bo’lishdan tashqari vatanga sodiqlik, vatan yo’lida fidokorona mehnat qilish, o’qish va shu yo’l bilan davlat va jamiyatni taraqqiyotga olib chiqish. burch va mas’uliyat muhim axloqiy fazilatlardir. ayniqsa vatan va xalq oldidagi burch va mas’uliyatni chuqur tushunib unga amal qilish kishidan katta iroda talab qiladi. kamtarlik. kamtarlik bu – avvalo, o’z–o’ziga …

odam esa, uyatsiz odam kabi, har vaqt, har yerda, har qanday gapni aytavermaydi; va o’ta tortinchoq odam kabi, zarur vaqtda zarur gapni aytishga jur’atsizlik ham qilmaydi”. kamtarinlik tortinchoqlik va andishalilikdan farq qiladiki, ular insonning qadrqimmatini tushirib qo’yish ehtimoli bor. kamtarlik xokisorlik va samimiylikdan kelib chiqadi. u kishilarga bo’lgan munosabatda ham yaqqol ko’rinadi. kamtarlik inson ichki ma’naviy dunyosining tashqi ifodasi hisoblanadi. tarbiya ko’rgan, odobli kishini uning kamtarligidan ham bilib olish mumkin. barcha insoniy fazilatlar ichida eng e’zozlisi kamtarlikdir. kamtarlikning qarama-qarshi tomoni takabburlikdir. ularning biri insonni insonga yaqinlashtiradi, ikkinchisi esa uni odamlardan uzoqlashtiradi. xitoy maqoliga ko’ra “dono bo’lmay turib, kamtar bo’lish mumkin, ammo kamtar bo’lmay turib dono bo’lish qiyin”. vijdon etikaning nihoyatda ta’sir doirasi keng kategoriyalaridan biridir. u insonning o’z faoliyati, qilgan ishlari va belgilagan maqsadlarini ruhiy tahlil eta olish imkoniyatidir. inson ma’naviyatining kuchi, qudrati ham, o’z qilmishiga o’zi xolisona baho bera olish darajasi bilan belgilanadi. vijdon, zigmund froyd ta’biri bilan aytganda, …

day baho beradi: “vijdon pokligi va bedorligi asrlar, zamonlar osha inson ma’naviyatining ustunlaridan biri bo’lib kelmoqda. jamiyat hayotida adolat va haqiqat, mehr-shafqat, insofu diyonat kabi tushunchalarni qaror toptirishda aynan mana shu omilning o’rni va ta’siri beqiyosdir” .vijdon – shahsning faqat o’zigagina xos bo’lgan ruhiy tahlil imkoniyatidir. lekin shahsning vijdoni umuminsoniy, milliy, ma’naviy qadriyatlar zaminida shakllanadi, uning o’ziga xos ehtiyoji va manfaatlari, dunyoqarashi va madaniyati hamda ma’naviy kamoloti darajasi bilan aralashib, faoliyatiga baho berishga imkon yaratadigan ruhiy mezonga aylanadi. shu sababli vijdonlilik darajasi hammada bir xil bo’lishi mumkin emas. vijdon asosida o’z qilmishimizgagina emas, balki boshqalarning faoliyatiga, jamiyatdagi voqea va hodisalar va ijtimoiy vaziyatga ham baho beramiz. qadr-qimmat - tushunchasi inson o’z qadrini, bu dunyoda uning hayoti oliy qadriyat ekanligi, o’z shahsi oldida o’zi ma’sul ekanligini anglash uchun xizmat qiladigan hissiyot. u nomus, g’urur tushunchalari bilan bog’liq, bir tomondan insonning o’z qadrini har qanday holatda ham yerga urmasligini taqozo etadi. qadr– …

itilmasligini, atrofdagilardan barcha insonning teng huquqliligi tamoyilini o’ziga nisbatan qo’llashlarini talab qiladi. nomus esa o’z qadr-qimmatini bilishdan tashqari, har bir shahsning jamiyatda alohida, o’ziga xos tarzda egallagan mavqei va shu mavqeni dog’ tushirmay saqlash-saqlamasligi bilan bog’liq. bu mavqe esa, shubhasiz, o’sha shahsning ijtimoiy hayotdagi o’rni, kasbi, yoshi va unga nisbatan beriladigan axloqiy daraja bilan muayyanlashadi. xushmuomalalik - so’z kundalik hayotda fikr almashuv quroli hisoblanadi. odatda o’zimiz aytayotgan yoki eshitayotgan so’zlarning butun mohiyati haqida ko’p o’ylab o’tirmaymiz. bunga hojat ham yo’q. bizni gap zamiridagi natija qiziqtiradi, xolos. darhaqiqat, so’z ham jonli narsa. uning qudrati insonda hayajon qo’zg’ab, yuragida ezgu xislar tug’dirishida. xalq bunday so’zlarni ardoqlab kutib oladi: u endi ma’naviy boylikka aylanadi. oilada yoki jamiyatda sodir bo’ladigan katta–kichik janjallarni diqqat bilan kuzatilsa, barchasining sababi, ko’pincha, qo’pol so’z yoki yomon muomalaga borib taqalishi muqarrar. bir kishi o’ylamasdan gapirib qo’ysa, boshqasiga shu gap yoqmaydi va natijada bekordan bekorga janjal kelib chiqadi. shirinso’z ko’pgina …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "professional etikaning kategoriyalari"

1682061726.doc professional etikaning kategoriyalari reja: 1. burch 2. kamtarlik. 3. vijdon 4. qadr-qimmat 5. xushmuomalalik 6. odoblilik tayanch tushunchalar: kategoriya, etika kategoriyalari; burch va kasbiy burch; o’zbekiston fuqarolarining fuqarolik burchlari; ofitsiant, metrdotel, shveysar, barmen va garderobchi, vijdon, ichki sudya, posbon, or–nomus va kasbiy etika, mezon, obro’, sifatli ado yetish, aldamaslik, kasb axloqi normalari. etika kategoriyalari jamiyat va uning a’zolarining axloqiy, ya’ni ma’naviy boyligini o’zida to’liq ifoda qiladigan tushunchalar majmuiga aytiladi. kategoriya grekcha «kategoria» so’zidan olingan bo’lib, etikaning asosiy tushunchalari hisoblanadi, axloqning muhim tomonlarini hamda elementlarini o’zida ifoda qiladi. demak, etika kategoriyalari jamiyat faro...

Формат DOC, 57,0 КБ. Чтобы скачать "professional etikaning kategoriyalari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: professional etikaning kategori… DOC Бесплатная загрузка Telegram