suvaraklar turkumi haqida

PPTX 20 pages 345.7 KB Free download

20 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 345.7 KB

File type PPTX

Pages 20

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 20

powerpoint presentation oʻzbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi taqdimot mavzu: suvaraklar turkumi haqida 1. artiodactyla: umumiy tavsif 2. artiodactyla: asosiy xususiyatlari va adaptatsiyalari 3. artiodactyla: tasnifi va evolyutsiyasi reja: juft tuyoqlilar: umumiy ma'lumot juft tuyoqlilar infraotryadi taxminan 10 ta oilani o'z ichiga oladi, jumladan cho'chqalar (suidae), begemotlar (hippopotamidae) va bug'ular (cervidae) kabi xilma-xil guruhlar, ularning soni 220 dan ortiq turga yetadi. artiodaktillarning o'ziga xos xususiyati ularning oyoqlarida ikkita asosiy barmoq (uchinchi va to'rtinchi) bo'lib, ular tana og'irligini ko'taradi, bir nechta turlari esa ikkita kichik yon barmoqlarga (ikkinchi va beshinchi) ega. juft tuyoqlilarning hazm qilish tizimi ko'pincha murakkab bo'lib, ayniqsa kavsh qaytaruvchilarda (masalan, qoramol), ular to'rt kamerali oshqozonga ega bo'lib, sellyulozani samarali hazm qilish imkonini beradi. taksonomiya va klassifikatsiya artiodactyla turkumi 10 oilaga bo'linadi, masalan, bovidae (sigirlar, antilopalar), cervidae (bug'ular) va suidae (cho'chqalar), ularning filogenetik munosabatlari molekulyar ma'lumotlar bilan aniqlanadi. artiodactyla ichida ikki subordo mavjud edi: suina (cho'chqalar va …

2 / 20

a moslashgan tovon suyagi va metatarsal suyaklari bor, bu esa tez harakatlanishga imkon beradi. artiodaktillarning o'lchamlari juda xilma-xil: masalan, jayranlar (tragulus) 45-80 sm uzunlikda va 1-3 kg vaznda bo'lsa, afrika filining vazni 6000 kg dan ortiq va bo'yi 3.3 metrgacha yetishi mumkin. tarqalish hududi va yashash joyi artiodaktillar antarktidadan tashqari barcha qit'alarda keng tarqalgan bo'lib, ularning yashash joylari tropik o'rmonlardan tortib to qurg'oqchil cho'llargacha bo'lgan turli xil muhitlarni qamrab oladi. ular dengiz sathidan 5500 metrdan yuqori balandlikdagi tog'li hududlarda ham, masalan, himoloy tog'larida ham uchraydi, bu esa ularning turli xil iqlim sharoitlariga moslashuvchanligini ko'rsatadi. artiodaktillarning ko'pchiligi o'tloqlar va savannalarda yashaydi, chunki bu joylar ularning asosiy ozuqasi bo'lgan o'simliklarning ko'pligi bilan xarakterlanadi, bu esa ularning populyatsiyasini qo'llab-quvvatlaydi. oziqlanishi va ovqatlanish odatlari ayrim juft tuyoqlilar, masalan, cho'chqalar va pekarlar, har xil narsalarni yeyishi mumkin, ularning ratsionida ildizlar, hasharotlar va mayda umurtqasizlar kabi o'simlik va hayvonot manbalari mavjud. bu ularning moslashuvchanligini oshiradi. ko'pchilik …

3 / 20

o himoyani ta'minlaydi. ba'zi turkumlar, masalan, kiyiklar o'z hududini belgilaydilar va uni raqobatbardosh erkaklardan himoya qiladilar, ularning ijtimoiy tuzilmasi dominantlik ierarxiyasiga asoslangan. ko'payishi va hayot sikli artiodaktillar ko'pchiligi mavsumiy ko'payadi, urg'ochilari estrus davrida bir necha kun davomida erkaklarni jalb qiladi va 1-3 ta bola tug'adi. g'izollar kabi artiodaktillarda homiladorlik davri taxminan 6-11 oy davom etadi, yangi tug'ilgan bolalar mustaqil bo'lishga tez o'rganadi va bir necha soat ichida yura oladi. ayrim artiodaktillarda, masalan, cho'chqalarda, urg'ochilar bir vaqtning o'zida 10-12 tagacha bola tug'ishi mumkin, ularning hayot sikli tez o'tadi va 1-2 yilda jinsiy yetuklikka erishadi. muhim a'zolari: qoramol qoramolning tish formulasi 0.0.3.3/3.1.3.3 bo'lib, yuqori kesuvchi tishlarning yo'qligini anglatadi; buning o'rniga ular o'tlarni yulib olish uchun qattiq tish plastinkasidan foydalanadilar. qoramolning oshqozoni to'rt qismdan iborat: katta qorin (taxminan 80%), to'r, kitob qorin va shirdon, ularning har biri hazm qilishning o'ziga xos bosqichini ta'minlaydi. qoramol 100 litrgacha so'lak ishlab chiqarishi mumkin. so'lak oshqozon muhitini …

4 / 20

radi. cho'chqalar juda ijtimoiy hayvonlar bo'lib, odatda 6 dan 30 gacha a'zodan iborat guruhlarda yashaydi, bu esa ularning o'zaro munosabatlariga yordam beradi. ularning tish formulasi 3.1.4.3/3.1.4.3 ga teng bo'lib, 44 ta tishdan iborat ekanligini anglatadi, shu jumladan o'tkir qoziq tishlari mudofaa uchun ishlatiladi. muhim a'zolari: suv o'tlari suv o'tlari, shuningdek, b vitaminlari (b12 kabi) va k vitaminlarini sintez qiladi, bu vitaminlar artiodaktillar uchun zarur bo'lib, ovqat hazm qilish orqali olinishi qiyin bo'lishi mumkin. suv o'tlari artiodaktillarning muhim a'zosi bo'lib, ularning sellyulozani hazm qilishda yordam beradigan milliardlab mikroorganizmlarni o'z ichiga oladi. artiodaktillarning suv o'tlari anaerob sharoitda fermentatsiya orqali uchuvchi yog 'kislotalarini (masalan, asetat, propionat, butirat) ishlab chiqaradi, bu esa energiyaning 70% gacha ta'minlaydi. ekologik ahamiyati artiodaktillar ekosistemalarda o'simliklar biomassasini iste'mol qilish orqali o'simliklar o'sishi va tarqalishiga ta'sir etadi, bu esa o'simliklar turlarining xilma-xilligini shakllantirishga yordam beradi. artiodaktillar ko'plab yirtqichlar uchun asosiy ozuqa manbai bo'lib xizmat qiladi, shu sababli ekotizimda yirtqichlar soni …

5 / 20

sh joylarini yo'q qilish qishloq xo'jaligi va shaharlar uchun zarur bo'lganligi sababli, ularning migratsiya yo'llariga ta'sir qiladi. natijada, ko'plab turlar 50% dan kamroq yashash joyiga ega bo'lib qolgan. saqlash holati va tahdidlar ko'pgina juft tuyoqlilar yashash joylarining yo'qolishi tufayli, iucn ro'yxatida zaif yoki yo'qolib ketish xavfi ostida. misol uchun, saygak populyatsiyasi 95% ga kamaygan. ovchilik (go'sht, shox va terisi uchun), juft tuyoqlilar uchun asosiy tahdiddir. illegal ov 20-asr oxirida yo'qolib ketgan turkiston yo'lbarsining yo'q bo'lib ketishiga sabab bo'lgan. ovchilik (go'sht, shox va terisi uchun), juft tuyoqlilar uchun asosiy tahdiddir. illegal ov 20-asr oxirida yo'qolib ketgan turkiston yo'lbarsining yo'q bo'lib ketishiga sabab bo'lgan. muhofaza choralari habitatlarni saqlash choralari, masalan, o'tloqi va o'rmon maydonlarini kengaytirish, artiodaktillar uchun muhim ozuqa bazasini ta'minlash va populyatsiyalarini barqarorlashtirishga yordam beradi. muhofaza choralari orasida ovni cheklash muhim, masalan, ma'lum turdagi kiyiklar soni juda kamayib ketgan bo'lsa, ovlash uchun litsenziyalar soni qisqartiriladi. yo'qolib ketish xavfi ostida turgan turlarni …

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "suvaraklar turkumi haqida"

powerpoint presentation oʻzbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi taqdimot mavzu: suvaraklar turkumi haqida 1. artiodactyla: umumiy tavsif 2. artiodactyla: asosiy xususiyatlari va adaptatsiyalari 3. artiodactyla: tasnifi va evolyutsiyasi reja: juft tuyoqlilar: umumiy ma'lumot juft tuyoqlilar infraotryadi taxminan 10 ta oilani o'z ichiga oladi, jumladan cho'chqalar (suidae), begemotlar (hippopotamidae) va bug'ular (cervidae) kabi xilma-xil guruhlar, ularning soni 220 dan ortiq turga yetadi. artiodaktillarning o'ziga xos xususiyati ularning oyoqlarida ikkita asosiy barmoq (uchinchi va to'rtinchi) bo'lib, ular tana og'irligini ko'taradi, bir nechta turlari esa ikkita kichik yon barmoqlarga (ikkinchi va beshinchi) ega. juft tuyoqlilarning hazm qilish tizimi ko'pinch...

This file contains 20 pages in PPTX format (345.7 KB). To download "suvaraklar turkumi haqida", click the Telegram button on the left.

Tags: suvaraklar turkumi haqida PPTX 20 pages Free download Telegram