o'zbekiston xalqining ikkinchi jahon urushida fashizm ustidan qozonilgan g'alabaga qo'shgan hissasi

PPTX 14 sahifa 1,7 MB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1 / 14
prezentatsiya powerpoint o'zbekiston xalqining ikkinchi jahon urushida fashizm ustidan qozonilgan g'alabaga qo'shgan hissasi t.f.d., prof. r.t. shamsutdinov 4-mavzu bo'yicha taqdimot 30-yillarda ukraina, shimoliy kavkaz, qozog'iston, rossiya oblastlariga surgun qilinganlarning urushdagi ishtiroki. surgun qilinganlarning armiyaga chaqirilishi 2020 yil 9 may kuni prezidentimiz shavkat mirziyoevning buyuk g'alabaning 75 yilligi hamda xotira va qadrlash kuniga bag'ishlangan tantanali marosimidagi nutqida janglarda mardona qatnashgan, o'sha davrda “quloq” sifatida boshqa o'lkalarga surgun qiligan 59 mingdan ortiq vatandoshlarimiz ham harakatdagi armiyaga safarbar etilgani, ularning nomlari va taqdiri shuncha yillar mobaynida e'tibordan chetda qolib kelganini aytdi. stavropol o'lkasi levokumsk rayoni nikolo-aleksandrovka rayonida ikkinchi jahon urushida halok bo'lganlar uchun o'rnatilgan yodgorlik ikkinchi jahon urushi davrida bosib olingan hududlar, jumladan, o'zbek «quloq»lari yashayotgan xerson oblastining golopristan, skadovskiy, kaxovskiy rayonlari aholisi nihoyatda og'ir hayot kechirgan. o'shanda nemislar kolxoz va sovxozlarni tarqatib yuborsalar kerak degan tashvishlar yuzaga kelgan. aksincha, nemislar oziq-ovqat tayyorlashda kolxoz va sovxozlarni qulay vosita deb bilib, bu xo'jaliklarda o'zlarining …
2 / 14
rasida o'zbekistonning o'zidan harbiy xizmatga chaqirilgan sobiq «quloq»lar ham, xerson, shimoliy kavkaz, shimoliy qozog'istonga badarg'a qilinib bu joylarda armiyaga safarbar qilinib, asirga tushganlar, shuningdek, vaqtincha bosib olingan hududlardagi sobiq o'zbek «quloq»lari va ularning farzandlari ham bo'lgan. biz ukraina arxivlarida ishlash jarayonida «xotira kitobi»dagi ikkinchi jahon urushida halok bo'lgan, bedarak yo'qolganlar ro'yxati yangidan izlab topilgan urush qurbonlari, bedarak yo'qolganlarning nomlari bilan to'ldirilishi zarurligiga ishonch hosil qildik. urushda ishtirok etib halok bo'lgan, bedarak yo'qolgan o'zbek «quloq»larining nomlari ham mustaqillik maydonidagi «xotira kitobi»dan o'rin olishi lozim, xususan, chet el razvedkasining josuslari sifatida otilgan ahmedov, nazirov, sobirov singari «quloq»larning nomlari unutilmasligi kerak. 1931 yil avgustida o'rta osiyodan, xususan, o'zbekistondan «quloq» tamg'asi bilan shimoliy kavkazga surgun qilingan yurtdoshlar 1941 – 1945 yillardagi urushda faol qatnashdilar. ko'plab o'zbeklar urush janggohlarida mardlik, qahramonlik namunalarini ko'rsatdilar. ularning ko'pchiligi jang maydonlarida halok bo'ldi, bir qanchasi bedarak yo'qoldi. urush busiz ham surgundagi sobiq «quloq» oilalarining og'ir hayotini yanada mushkullashtirib yubordi. …
3 / 14
rda hisobga olishni tezlashtirish haqida joylarga ko'rsatmalar jo'natishga majbur bo'ladi. 1942 yil mart oyi oxirlarida ittifoq ichki ishlar xalq komissarligi mehnat surgunidagi harbiy xizmatga yaroqli erkaklardan 100 ming nafarini harbiy xizmatga chaqirish haqida davlat mudofaa komitetiga taklif kiritadi . davlat mudofaa komiteti 1942 yil 11 aprelda 1575-sonli qaror qabul qiladi. unga ko'ra, sobiq quloqlar – mehnat ko'chkindilarining bir qismini harbiy xizmatga olishga ruxsat beriladi. 35 000 kishini armiya safiga olish zarurligi ta'kidlanadi. safarbarlik 1942 yil 15 aprelidan boshlanib, 1942 yil 1 noyabrida yakunlanadi. bu orada 1942 yil 26 iyulida davlat mudofaa komiteti maxsus qaror chiqarib, mehnat ko'chkindilaridan armiyaga olish 50 minggacha etkazilishi ko'rsatiladi. nkvd va mudofaa komiteti ilgari surgan mehnat ko'chkindilaridan 100 ming kishini armiyaga olish haqidagi taklifni i.v.stalin qo'llamaydi. aftidan, «sinovdan o'tmagan» shuncha odamni armiyaga olib, ularga qurol berishni xavfli deb bilgan. urush boshlanganidan keyin hammasi bo'lib 60747 mehnat ko'chkindisi, jumladan, orjonikidze o'lkasidagi mehnat posyolkalaridan 7780, o'zbekiston ssrdan 1658 …
4 / 14
ladi. 35 000 kishini armiya safiga olish zarurligi ta'kidlanadi. safarbarlik 1942 yil 15 aprelidan boshlanib, 1942 yil 1 noyabrida yakunlanadi. bu orada 1942 yil 26 iyulida davlat mudofaa komiteti maxsus qaror chiqarib, mehnat ko'chkindilaridan armiyaga olish 50 minggacha etkazilishi ko'rsatiladi. nkvd va mudofaa komiteti ilgari surgan mehnat ko'chkindilaridan 100 ming kishini armiyaga olish haqidagi taklifni i.v.stalin qo'llamaydi. aftidan, «sinovdan o'tmagan» shuncha odamni armiyaga olib, ularga qurol berishni xavfli deb bilgan. urush boshlanganidan keyin hammasi bo'lib 60747 mehnat ko'chkindisi, jumladan, orjonikidze o'lkasidagi mehnat posyolkalaridan 7780, o'zbekiston ssrdan 1658 mehnat ko'chkindisi armiyaga olingan. 1941 yil 1 oktyabrda orjonikidze o'lkasidagi «quloqlar surguni»da jami 43 360 kishi bo'lib, ulardan 11 844 nafari erkaklar, 12 415 nafari ayollar, 3562 nafari 14 dan 16 yoshgacha bo'lgan o'smirlar, 15 539 nafari 14 yoshdan kichik bo'lgan bolalar bo'lgan . 1941 yil 1 yanvardagi ma'lumotga qaraganda, shimoliy kavkaz o'lkasidagi apanasenkovo rayoni divnoe hududida 7 ta, arzgir rayonida 3 ta, …
5 / 14
shiga umid qilganlar. ammo ularning ko'pchiligi orzu-umidlariga etolmay yorug' dunyoni tark etdilar. «sovetskiy xlopkorob» kolxozidan 1942 yil 6 iyulda hamroev ro'zi (1903), xo'janov nurnazar (1911), tursunov vosit (1922), subhonov xudoynazar (1913), mavlonov sulton (1920), bazarov p. (1902), behbudov yo'lbars (1920), beganjaev begeshi (1920), irisov rasul (1922), borisov oqil (1922), sharipov abdurahmon (1925), abdurahimov to'ra (1924), g'aybullaev rajab (1916), mahmudov murtazo (1922), salohidinov latipjon (1906), dadashev botir (1907), ismatov tursun (1915) chaqirilib, harakatdagi armiyaga olib ketilgan. shy kolxozdan muzaffar, shamsiddin hamroevlar ham frontga olingan. «zarya vostoka» kolxozidan azimov rashid (1907), azimov ahmad (1926), berdinazarov hamid (1926), bobojonov rasul (1922), bakirov asqar (1925), rahmonov rasul (1922), abdullaev qarshi (1920), «vperyod» kolxozidan olloberdiev rustam (1905), otaev eshpo'lat (1922) 1943 ‒ 1944 yillarda frontga olingan . xuddi shunday askarlikka olish «krasniy luch», «voroshilov» kolxozlarida ham amalga oshirilgan. nikolo-aleksandrovsk qishloq sovetidan urushga safarbar qilinganlardan 167 kishi qaytib kelmagan, janggohlarda halok bo'lgan. ular orasida o'zbeklar ham …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 14 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"o'zbekiston xalqining ikkinchi jahon urushida fashizm ustidan qozonilgan g'alabaga qo'shgan hissasi" haqida

prezentatsiya powerpoint o'zbekiston xalqining ikkinchi jahon urushida fashizm ustidan qozonilgan g'alabaga qo'shgan hissasi t.f.d., prof. r.t. shamsutdinov 4-mavzu bo'yicha taqdimot 30-yillarda ukraina, shimoliy kavkaz, qozog'iston, rossiya oblastlariga surgun qilinganlarning urushdagi ishtiroki. surgun qilinganlarning armiyaga chaqirilishi 2020 yil 9 may kuni prezidentimiz shavkat mirziyoevning buyuk g'alabaning 75 yilligi hamda xotira va qadrlash kuniga bag'ishlangan tantanali marosimidagi nutqida janglarda mardona qatnashgan, o'sha davrda “quloq” sifatida boshqa o'lkalarga surgun qiligan 59 mingdan ortiq vatandoshlarimiz ham harakatdagi armiyaga safarbar etilgani, ularning nomlari va taqdiri shuncha yillar mobaynida e'tibordan chetda qolib kelganini aytdi. stavropol o'lkasi levokumsk r...

Bu fayl PPTX formatida 14 sahifadan iborat (1,7 MB). "o'zbekiston xalqining ikkinchi jahon urushida fashizm ustidan qozonilgan g'alabaga qo'shgan hissasi"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: o'zbekiston xalqining ikkinchi … PPTX 14 sahifa Bepul yuklash Telegram