o‘zbek xalq og‘zaki ijodi xrestomatiyasi

PPTX 30 стр. 19,9 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 30
powerpoint presentation o‘zbek folklori o‘qituvchi: sh.i.jumanova 1-mavzu: mustaqillik davrida o‘zbek folklorini o‘rganishning yetakchi masalalari . folklor − ma’naviy tarbiyaning poydevori. xalq og‘zaki ijodi − so‘z san’ati sifatida xalq og‘zaki ijodining milliy madaniyatdagi ahamiyati og‘zaki ijodni saqlash va rivojlantirishning dolzarbligi 1 2 raja: 3 4 tavsiya qilinadigan adabiyotlar mashg‘ulot maqsadi: 1.talabalarda mustaqillik davrida o‘zbek folklorshunosligining rivojlanish yo‘nalishlari va yetakchi masalalari haqida tizimli tasavvur hosil qilish. 2.yangi davr folklor namunalari, ularning ijtimoiy-ma’naviy mazmuni hamda badiiy xususiyatlarini tahlil qilish ko‘nikmalarini shakllantirish. 3. o‘zbek xalq og‘zaki ijodini zamonaviy ilmiy yondashuvlar asosida o‘rganishning nazariy va amaliy ahamiyatini anglatish. 4.talabalarda milliy qadriyatlar, ma’naviy meros va xalq ijodini qadrlash, uni targ‘ib etish madaniyatini rivojlantirish. mavzuni o`rganish natijasida talaba: mustaqillik davrida o‘zbek folklorshunosligining rivojlanish bosqichlari va yetakchi yo‘nalishlarini biladi; folklor namunalarining yangilanish jarayonini, ularning mustaqillik mafkurasi, milliy o‘zlik va ma’naviyat bilan bog‘liqligini tushunadi; zamonaviy folklorshunoslikdagi ilmiy tadqiqot metodlari va yondashuvlardan foydalanishni o‘rganadi; xalq og‘zaki ijodini o‘rganish orqali milliy …
2 / 30
ik bilan bog‘liq milliy va ma’naviy qadriyatlami shakllantirishga xizmat qilmoqda. “folklorshunoslik-ka kirish” fanini o‘rganish, folklor san’ati merosini chuqurroq tatbiq etish, bugungi zamondoshlarimiz ma’naviy ehtiyojini qondirishda katta muhim manba vazifasini o‘taydi. xalqimizning dunyoqarashi, ijtimoiy-siyosiy, ma’naviy-estetik va falsafiy qarashlarini o‘ziga xos tarzda badiiy talqin qiluvchi xalq og‘zaki ijodi folklorshunoslikning nodir manbalaridan hisoblanadi. folklor asarlari ona diyorimizda yuksak madaniyatni bunyod etgan ulug‘ ajdodlarimizning turmush tarzi, orzu-intilishlari, urf-odat va marosimlari, an’analari-yu o‘zbekona samimiyatini mukammal aks ettirganligi uchun ham qadrlidir. bu fan milliy qadriyatlarimizni tiklash va rivojlantirishda o‘z hissasini qo‘shadi, ya’ni folklorshimoslikning an’anaviy tur hamda janrlar amaliy va nazariy jihatdan bosqichma-bosqich o‘rganishda muhim ahamiyat kasb etadi. folklor atamasi 1846-yilda ingliz olimi uilyam toms taklif qilgan bo‘lib, u “xalq donoligi” degan tushunchani ifodalaydi. aslini olganda, folklor deganda, xalq tomonidan yaratilgan hamma san’at namunalari — me’morlik, naqqoshlik, ganchkorlik, zardo‘zlik, musiqa, raqs, og‘zaki adabiyot namunalari tushuniladi. har bir san’at sohasida ish olib borayotgan mutaxassis o‘zi tanlagan turni “folklor” …
3 / 30
da.. o‘zbekiston fanlar akademiyasi, o‘zmu, tdpu, qo‘qon, termiz, buxoro universitetlarida folklor bo‘yicha maxsus ilmiy markazlar faoliyat yurita boshladi. folklor materiallariga erkin yondashuv. endilikda xalq og‘zaki ijodi namunalarida diniy, axloqiy, milliy va vatanparvarlik ruhidagi g‘oyalarni erkin tahlil qilish imkoniyati yaratildi. yangi ilmiy maktablar va yo‘nalishlar shakllandi. mustaqillik yillarida o‘zbek folkloridagi erkinlik, adolat, vatanparvarlik, mardlik, halollik kabi g‘oyalar alohida e’tibor bilan o‘rganila boshlandi. folklor endilikda faqat o‘tmish manbasi emas, balki hozirgi avlodni ma’naviy tarbiyalovchi, milliy ongni shakllantiruvchi vosita sifatida qaralmoqda. eposlar, dostonlar, afsonalar va maqollar orqali xalqimizning ozodlik, tinchlik va birlik haqidagi orzu-umidlari ifodalanadi. ayniqsa, “alpomish”, “go‘ro‘g‘li”, “ravshan”, “yodgor”, “rustamxon” kabi dostonlarda milliy g‘urur, vatanparvarlik va erksevarlik g‘oyalarining yangicha talqini istiqlol mafkurasi ruhida yoritilmoqda. shuningdek, mustaqillik davrida folklor ta’lim-tarbiya tizimida ham muhim o‘rin egalladi. xalq og‘zaki ijodidagi namunalar darslik va o‘quv qo‘llanmalarga kiritilib, yosh avlodda milliy g‘urur, or-nomus, vatanparvarlik tuyg‘ularini shakllantirishga xizmat qilmoqda. bundan tashqari. you can simply impress your audience and …
4 / 30
folklor festivallari o‘tkazilmoqda. o‘zbek xalq dostonlari ingliz, rus, turk, fransuz tillariga tarjima qilinib, xalqaro ilmiy jurnallarda chop etilmoqda. bu esa o‘zbek folklorining jahon madaniy merosidagi o‘rnini belgilashga xizmat qilmoqda. bugungi kunda o‘zbek folklorini o‘rganishning yetakchi masalalari quyidagilardan iborat: 1. folklorni milliy o‘zlikni anglash va tarbiyaviy jarayon bilan bog‘liq holda o‘rganish; 2. folklor merosini to‘plash, saqlash, nashr qilish va raqamlashtirishni tizimli yo‘lga qo‘yish; 3. zamonaviy folklor jarayonlarini (internet-folklor, shahar folklori) tahlil qilish; 4. folklorni xalqaro miqyosda tadqiq etish va targ‘ib qilish. demak, mustaqillik davrida o‘zbek folklorini o‘rganish nafaqat ilmiy, balki ma’naviy-ma’rifiy ahamiyat kasb etib, milliy o‘zlikni mustahkamlashga, yosh avlodni milliy qadriyatlar ruhida tarbiyalashga xizmat qilmoqda. dastlabki vaqtlarda “el adabiyoti”, “xalq adabiyoti”, “og‘zaki adabiyot”, “xalq og‘zaki ijodi” deb yuritilib kelingan o‘zbek xalq og‘zaki poetik ijodi ilk bor h.zarifov (1934-35 yillar) tomonidan qoilanilgan “folklor”, “o‘zbek folklori” sifatida keng ommalashdi. ayrilganni ayiq yer, bo'linganni bo'ri yer. ayrilgan yo'lda qolar, bo'lingan — do'lda. baliqning kuni …
5 / 30
ahosini olish bilan birga xalqimiz qadrlovchi, sevib tantana qiluvchi xalq bayramiga aylandi. navro‘zning qadimiy mazmuni va shakli endilikda yanada boyidi. navro‘zning timsollaridan bo‘lmish sumalak taomi ham ushbu bayramning asosiy bezagiga aylandi. endilikda dunyoning qaysi bir burchagiga bormang o‘zbek navro‘zi o‘zining sumalagi bilan birgalikda tushuniladi, qabul qilinadi. xalq ijodida xalqning turmush tarzi, ijtimoiy va maishiy hayoti, mehnat faoliyati, tabiat va jamiyatga qarashlari, ishonchlari, e’tiqodiy va diniy tasavvurlari, inson va olamga nisbatan his-tuyg‘ulari, badiiy olami, bilim daraja- si, baxtli va adolatli zamon haqidagi o‘y-fikrlari o‘z ifodasi- ni topgan. jamiyat taraqqiyoti va mehnat taqsimotining kuchaya borishi bilan xalq ijodi turlari va janrlariga nisbatan ayrim iste’dodli shaxslarning ixtisoslashuvi osha borgan. xalq og‘zaki ijodi deb atalgan adabiyot yozma adabiyotdan bir necha xususiyatlar bilan farqlanadi. bu xususiyatlar quyidagilardan iborat: a) an’anaviylik; b) og‘zakilik va improvizatorlik; c) jamoalik va ommaviylik; d) variantlilik va versiyalik; e) anonimlik. xalq og‘zaki ijodining o‘ziga xos xususiyatlari tabiatda tomchilardan jilg‘alar, jilg‘alardan daryolar …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 30 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "o‘zbek xalq og‘zaki ijodi xrestomatiyasi"

powerpoint presentation o‘zbek folklori o‘qituvchi: sh.i.jumanova 1-mavzu: mustaqillik davrida o‘zbek folklorini o‘rganishning yetakchi masalalari . folklor − ma’naviy tarbiyaning poydevori. xalq og‘zaki ijodi − so‘z san’ati sifatida xalq og‘zaki ijodining milliy madaniyatdagi ahamiyati og‘zaki ijodni saqlash va rivojlantirishning dolzarbligi 1 2 raja: 3 4 tavsiya qilinadigan adabiyotlar mashg‘ulot maqsadi: 1.talabalarda mustaqillik davrida o‘zbek folklorshunosligining rivojlanish yo‘nalishlari va yetakchi masalalari haqida tizimli tasavvur hosil qilish. 2.yangi davr folklor namunalari, ularning ijtimoiy-ma’naviy mazmuni hamda badiiy xususiyatlarini tahlil qilish ko‘nikmalarini shakllantirish. 3. o‘zbek xalq og‘zaki ijodini zamonaviy ilmiy yondashuvlar asosida o‘rganishning nazariy va amal...

Этот файл содержит 30 стр. в формате PPTX (19,9 МБ). Чтобы скачать "o‘zbek xalq og‘zaki ijodi xrestomatiyasi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: o‘zbek xalq og‘zaki ijodi xrest… PPTX 30 стр. Бесплатная загрузка Telegram