атмосфера аэрозоли

DOC 52.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1484133960_67468.doc атмосфера аэрозоли i. атмосфера аэрозоли-қаттиқ ва суюқлик моддаларнинг ҳаводаги муаллақ ҳолдаги заррачаларидир. аэрозол қаттиқ заррачаларининг радиуси 10-8-қ10-2 см ни, томчилар радиуси 10-5-қ10-1 см ни ташкил қилади. атмосфера аэрозоли табиатда ва инсон фаолияти натижасида юз берадиган кимёвий ва физикавий жараёнларнинг мураккаб мажмуи маҳсули ҳисобланади. бу жараёнларнинг мураккаблиги ва аэрозолнинг бошқa вақт мавжуд бўлиши сабабли унинг кимёвий таркиби ва физикавий хоссалари вақт давомида тез ўзгаради. таркиби ёки ҳосил бўлиш манбасига кўра атмосфера аэрозолини қуйидаги гуруҳларга бўлиш мумкин. куйидагилар табиий аэрозоллар бўлади: • тупроқ заррачалари ва тоғ жинсларининг шамол таъсирида емирилиши маҳсулотлари(чанг),атмосферагачиқаётган бу заррачалар миқдори турлича булиб,йилига130миллион тоннадан 180 миллион тоннагачани ташкил қилади; •вулқон аэрозоллари (кул), вулқонлар отилиши вақтида атмосферага йилига 200-1000 миллион тонна миқдорида чиқади. • денгиз томчилари буғланиши маҳсулотлари, асосан натрий хлорид (naci) бўлиб, йилига 300-1300 миллион тоннани ташкил қилади; · ўрмон ёнғинлари қурумлари ва кули заррачалари, атмосферага йилига 3 - 360 миллион тонна миқдорида чиқади; · космос чанги, метеоритлар …

н (антропоген манбали) аэрозоллардир. бу аэрозолларнинг манбалари қуйидагилар; · саноат корхоналари, транспорт ва ёқилғини ёқиш қурилмаларининг бевосита ажратмалари (қypyқ, тутун, кул, йўл чанги ва бошқаларнинг заррачалари) ҳамда қишлоқ хўжалик майдонларидан шамол учирган заррачалар; бу манбалардан чиқадиган заррачаларнинг умумий миқдори йилига 18-240 миллион тонна бўлиши мумкин; · газ фазасидаги реакциялар маҳсулотлари (иккиламчи аэрозоллар), улар ёниш жараёнлари ва кимёвий реакцияларда ҳосил бўлади (сульфатлар, нитратлар, органик бирикмалар); бу аэрозолларнинг миқдори йилига 100-360 миллион тонна бўлиши мумкин. турли аэрозолларни атмосферага чиқишининг келтирилган кўрсаткичлари анча хатоликларга эга. бу айниқса, табиий манбалардан чиқадиган ажратмаларга таъллуқли. масалан, атмосферага чиқадиган тупроқ чанги миқдорининг аниқлиги юз баробарга ўзгариши мумкин. баъзи манбаларга кўра, ўрмон ёнғинлари натижасида ҳосил бўладиган аэрозолларнинг миқдори йилига 36-360 миллион тонна бўлса, бошқа манбаларга кўра эса йилига атиги 3 миллион тоннани ташкил қилади. барча манбалардан чиқадиган чангнинг умумий миқдори йилига тахминан 2.3 миллиард тоннани ташкил қилади. атмосферадаги қўшимчалар орасида сунъий радиактив парчаланиш маҳсулотлари алоҳида ўрин эгаллайди, улар …

чли туйиниш пайтида хам конденсатланиш бўлмайди, бу эса булутлар пайдо бўлмаслигини, демак ёмғир ҳам, қop ҳам ёғмаслигини билдиради. юқорида таъкидлаб ўтилганидек, конденсацияланишнинг муҳим марказлари гидроскопик тузлар, айниқса денгиз тузи заррачаларидир. улар денгизни тулқинланиши ва денгиз сувини сачрашидан ҳосил бўлган томчиларнинг ҳавода буғланиши натижасида кўп миқдорда пайдо бўлади. тўлқинлар уркачларида ҳаво пуфакчасини ёрилиши натижасида тахминан 1000 та томчи пайдо бўлади. 15 м.с тезликда шамол вақтида 1 смх денгиз юзасидан хавога бир неча ўнта конденсацияланиш ядролари чиқади. тузли ва умуман гидроскопик заррачалар атмосферага тупроқ чангланганда, масалан орол денгизининг қуриган тубидан чиқади. худди шундай жараён ёниш ёки органик парчаланиш маҳсулотлари бўлган сувни ютувчи қаттиқ заррачалар ва томчиларда содир бўлади. булар нитрат кислота, сульфат кислота, аммоний сульфат ва бошқалардир. саноат марказлари атмосферасида шундай конденсацияланиш ядроларининг катта миқдори мавжуд. шунинг учун, шаҳар атрофига нисбатан шаҳарларда туманлар кўпроқ учрайди ва қалинроқ бўлади. iii. атмосферадаги аэрозолларнинг миқдори ва таркибидаги ўзгаришлар. ер ва атмосферадаги мавжуд радиацион мувозанатга таъсир …

ектр зарядига эга. бу зарядланган заррачалар ионлар деб аталади.атмосферада мусбат зарядли заррачалар кўплиги натижасида атмосферанинг умумий заряди мусбатдир. ер юзасиҳам электр зарядига эга, лекин унинг умумий заряди манфийдир. атмосфера ва ер юзаси орасида муайян потенциаллар фарқи юзага келади. агар потенциаллар фарқи маълум катталикка етса, электр разряди-чақмоқ ва яшин пайдо бўлади. атмосферада электр майдонларининг мавжудлиги одатда мусбат зарядланган атмосферадан манфий зарядланган ер юзасига томон йўналган ток ўтказувчанлик пайдо бўлишига сабаб бўлади. атмосферада аэрозолларнинг бўлиши унинг электр хусусиятларига: электр ўтказувчанлик, электр майдон кучланганлиги, электр токи зичлигига ҳам таъсир кўрсатади. аэрозол заррачаларнинг бўлиши мусбат ва манфий енгил ионлар миқдорини ўзгаришига олиб келади. атмосферадаги аэрозоллар миқдорини купайиши билан унинг электр ўтказувчанлиги камайиши аниқланган. электр майдони кучланиши ҳавоси кучли ифлосланган саноат зоналарида ортади. v.аэрозол атмосферанинг оптик хоссаларига, хусусан куришнинг горизонтал узоқлигига таъсир этади.аэрозол заррачалар спектрнинг кўриниш қисмидаги оптик нурланишнинг сочилиш ва ютилиш шароитларини ўзгартиради. агар ҳавонинг кучли хиралашишига чанг ёки тутун заррачалари миқдорининг кўплиги сабабли …

бошқалар киради. бу моддаларнинг барчаси ҳаво сифатини сезиларли ёмонлаштиради: ҳаво сифати термини унинг инсон ва тирик организмлар эҳтиёжи учун яроқлилик даражасини билдиради. ҳавони хавфли даражада ифлосланиши инсонлар соғлигини сезиларли даражада ёмонлашишига олиб келиши ҳамда ўсимлик ва ҳайвонот дунёсига салбий таъсир этиши мумкин. аэрозолларни салбий таъсирини баҳолаш учун атмосфера ҳавоси сифати критерийлари ишлаб чиқилган, улар орасида асосийларидан бири аҳоли пунктлари ҳавосидаги зарарли моддаларнинг йул қуйиладиган даражалари (йкд) дир. vii. атмосфера аэрозолининг табиий, саноат ва бошқа манбалари сайёрада нотекис тақсимланган ва уларнинг интенсивлиги вақт буйича бир хил эмас. шу сабабли аэрозолнинг максимал миқдори сутка давомида ва мавсумий узгариши мумкин. аэрозолнинг максимал миқдори кундузи, минимал миқдори тунда кузатилади. катта шаҳарларда эса аэрозолларнинг суткалик миқдори бунга тескари ўзгаради. аэрозолларнинг табиий ландшафтлар устидаги миқдорининг максимуми езда, минимуми эса қишда кузатилади. саноат ҳудудларида эса максимум одатда қишда кузатилади. аэрозолнинг максимал миқдорлари қитъалар, чуллар ва шаҳарлар устида кузатилади. минимал миқдорлар эса сув ҳавзалари, қишлоқ жойлари ва ўрмонзорлар …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "атмосфера аэрозоли"

1484133960_67468.doc атмосфера аэрозоли i. атмосфера аэрозоли-қаттиқ ва суюқлик моддаларнинг ҳаводаги муаллақ ҳолдаги заррачаларидир. аэрозол қаттиқ заррачаларининг радиуси 10-8-қ10-2 см ни, томчилар радиуси 10-5-қ10-1 см ни ташкил қилади. атмосфера аэрозоли табиатда ва инсон фаолияти натижасида юз берадиган кимёвий ва физикавий жараёнларнинг мураккаб мажмуи маҳсули ҳисобланади. бу жараёнларнинг мураккаблиги ва аэрозолнинг бошқa вақт мавжуд бўлиши сабабли унинг кимёвий таркиби ва физикавий хоссалари вақт давомида тез ўзгаради. таркиби ёки ҳосил бўлиш манбасига кўра атмосфера аэрозолини қуйидаги гуруҳларга бўлиш мумкин. куйидагилар табиий аэрозоллар бўлади: • тупроқ заррачалари ва тоғ жинсларининг шамол таъсирида емирилиши маҳсулотлари(чанг),атмосферагачиқаётган бу заррачалар миқдори турлич...

DOC format, 52.5 KB. To download "атмосфера аэрозоли", click the Telegram button on the left.

Tags: атмосфера аэрозоли DOC Free download Telegram