bilishfalsafasi(gnesologiya)

PPTX 36 pages 3.8 MB Free download

36 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 3.8 MB

File type PPTX

Pages 36

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 36

gnoseologiya – bilish falsafasi 6-mavzu.bilish falsafasi(gnesologiya) 1 reja bilish jarayoni va tasnifi:otpimizm, skeptitsizm va agnostitsizmning mohiyati. bilimning asosiy turlari va tasnifi bilishning empirik va nazariy metodlari va hozirgi zamon metodologiyasi. 2 biz bilimimiz etmasligi vajidan narsalarni tasodif deb ataymiz. barux spinoza «gnoseologiya» - sof falsafiy kategoriya. uning nomi yunoncha gnosis – bilim, ilm va logos – ta'limot, fan soʻzlaridan kelib chiqqan. soʻzma-soʻz ma'nosi - «bilish haqidagi ta'limot (fan)», «ong haqidagi ta'limot (fan)» 4 bilish falsafasi avvalo inson oʻzni va atrof olamni anglash quroli boʻlishi bilan bir qatorda hayot ma'nosi va asliy vazifalarni tushunib etish qurolidir. gnoseologiya fanida oʻrganiladi insonning dunyoni bilish imkoniyati insonning oʻzlikni anglash jarayoni bilishning bilmaslikdan bilim sari yuksalishi bilimlar tabiati va ularda aks etuvchi narsalarning oʻzaro nisbati gnoseologiyaning asosiy muammosi “bizning barcha bilimlarimiz tajribada sinalganmi?" degan «oddiy» masalani echishdan iborat. rasionalizm empirizm gnoseologiya insonda tugʻma gʻoyalar, adolat, insoniylik, uygʻunlik gʻoyalari va tajribadan olinishi mumkin boʻlmagan boshqa gʻoyalar …

2 / 36

ni ta'kidlaydilar skeptiklar bilimning haqiqiyligiga shubha qiladilar agnostiklar, aksincha, buni rad etadilar gnoseologik relyativizm – borliq hodisalari va voqealarini bilish oʻzgaruvchanligi, oʻtkinchiligini mutlaqlashtiruvchi agnostisizmning yoʻnalishlaridan biri shu narsa haqiqatki, odamlar insoniyat tafakkuridan mutlaqo chetdagi muammolar, masalan, odamlarning yaralishi, aqliy olamning yoki ruhlar saltanatining tuzilishi xususidagi muammolarni muhokama qilish asnosida bekorga bahslashadilar va hech qachon aniq xulosaga kelolmaydilar. david yum bilim – bu haqiqatga mos va asoslangan ishonchdir haqiqiylik (muvofiqlik) sharti – «agar p haqiqiy boʻlsa, u holda s p ni biladi» ishonchlilik (e'tiqod, maqbullik) sharti – «agar s p ni bilsa, u holda s p ga ishonadi (uning mavjudligiga e'tiqodi komil boʻladi) asoslilik sharti «s p ni biladi, basharti u oʻzining p ga boʻlgan ishonchini asoslab bera olsa» gnoseologiyada bilim talqini s - subyekt - p - predmet olamni anglash, oʻzlashtirish usullari moddiy-texnikaviy – tirikchilik vositalarini ishlab chiqarish, mehnat, amaliyot ma'naviy (ideal) – sub'ekt va ob'ektning bilishga doir munosabatlari ular …

3 / 36

stik doirasida tabiat,koinot va odamlar, in’ikosi hisoblanadi. mifologiya ular mavjudligining shart-sharoitlari, aloqa shakllari va hokazolar haqidagi muayyan bilimlar shakllangan. 19 badiiy bilim borliqni tushunib tish refleksiyaning oʻziga xos shakli boʻlib, u san'at borligʻining barcha bosqichlarida – asar gʻoyasidan boshlab uning odamlar tomonidan qabul qilinishigacha – oʻziga xos tarzda roʻyobga chiqadi. 20 diniy bilim. dinning asosiy vazifasi – inson hayoti, tabiat va jamiyat borligʻining mazmunini aniqlashdan iborat. din universumning pirovard mazmunlari haqidagi oʻz tasavvurini asoslab, dunyo va insoniyatning birligini tushunishga koʻmaklashadi. 21 falsafiy bilim. falsafa san'at va din kabi, bilish vazifalarini echish bilangina kifoyalanmaydi. uning bosh vazifasi san'at va din bilan uygʻun holda– insonning dunyoda ma'naviy moʻljal olishig koʻmaklashishdan iborat. falsafiy bilish ayni shu maqsadga boʻysundirilgan. ilmiy bilim. bilishning eng oliy shakli fandir fanning asosiy vazifasi ob'ektlarning oʻzgarish va rivojlanish qonunlarini aniqlashdan iborat ijtimoiy fanlar tabiiy fanlar texnika fanlari empirik dalil real eksperiment kuzatish ilmiy dalil mavjud nazariy bilimdan foydalanish gipotezalarni …

4 / 36

zarda tutadi bilish qobiliyatiga ega boʻlgan individ mikroguruh, ijtimoiy guruh sinf, jamiyat hamdir bu sub'ektning bilish faoliyati qaratilgan narsa yoki hodisa. subyekt obyekt bilish inson qoʻlga kiritadigan axborotning eng oliy darajasi izchil va ijodiy faoliyatining ijtimoiy jarayoni itellektual manbaga tayanishni talab qiladi bilish jarayonini til yordamida amalga oshiriladi inson qoʻlga kiritadigan axborotning eng oliy darajasi yangi, ilgari noma'lum boʻlgan narsani yaratishga yoʻnalgandir bilish – odam ongida hayot haqiqatining faol maqsadli aks etish jarayoni. bilish jarayonida maishiy hayotning har xil qirralari koʻrinadi, narsalarning ichki va tashqi mohiyati ochiladi. tashqi olam koʻrinishlari, shuningdek, bilish faoliyati sub'ekti odam odamni, ya'ni oʻzini-oʻzi tadqiq qiladi. zamonaviy gnoseologiya gnostisizm tamoyillariga asoslanadi. odamning bilish turlari odam tashqi olamni bevosita oʻzi yoki olam uchun yangi narsani kashf etadi. odam tashqi olamni bilishni ajdodlar bilish natijalari orqali oʻrganadi (kitob oʻqiydi, oʻrganadi, moddiy va ma'naviy madaniyat yangiliklariga yaqinlashadi) bilish masalasiga qarashlar: gnostisizm tarafdorlari bilishning hozirgi holati va kelajagiga optimistik ruhda …

5 / 36

bu shunday hissiy idrok qilinadigan sifatlarki, unda ular narsalarning geometrik xossalari namoyon boʻladi (zichlik, kenglik, hajm, harakat, shakl). bu sifatlar ob'ektiv va mexanik matematika moddalari yordamida oʻrganiladi ikkilamchi sifatlar - inson hissiy organlari faoliyatining mahsuli sifatidagi sub'ektiv illyuziyalar. bu sifatlar (rang, hid, ta'm va boshqalar) sub'ektiv, chunki ular moddiy narsalarga xos emas, zotan materiya zarralari ta'sirida paydo boʻlsa ham. ular ikkilamchi, chunki narsalarning sezgi organlarimizga birlamchi sifatlar ta'sirida paydo boʻladi. sifatning – sof matematik ta'rifi-fanning yagona hal qiluvchi vazifasi, hissiyot bergan dalillarni mantiqiy-nazariy qayta ishlash.fan – sof – matematik tahlil. bilishning tabiati (birlamchi va ikkilamchi sifatlar haqidagi ta'limot) bilish tamoyillari dialektik tamoyil – bilish jarayoniga qarash (ya'ni rivojlanish nuqtai nazaridan), dialektikaning qonun, kategoriya va tamoyillaridan foydalanish. tarixiylik tamoyili – tarixiy yuzaga kelish va rivojlanish kontekstida jarayonlar va predmetlar ham koʻrib chiqiladi. amaliyot tamoyili – bilishning bosh tamoyili amaliyotda deb hisoblaydi, tashqi olamni va oʻz-oʻzini bilishning asosi odam faoliyatida deb biladi. …

Want to read more?

Download all 36 pages for free via Telegram.

Download full file

About "bilishfalsafasi(gnesologiya)"

gnoseologiya – bilish falsafasi 6-mavzu.bilish falsafasi(gnesologiya) 1 reja bilish jarayoni va tasnifi:otpimizm, skeptitsizm va agnostitsizmning mohiyati. bilimning asosiy turlari va tasnifi bilishning empirik va nazariy metodlari va hozirgi zamon metodologiyasi. 2 biz bilimimiz etmasligi vajidan narsalarni tasodif deb ataymiz. barux spinoza «gnoseologiya» - sof falsafiy kategoriya. uning nomi yunoncha gnosis – bilim, ilm va logos – ta'limot, fan soʻzlaridan kelib chiqqan. soʻzma-soʻz ma'nosi - «bilish haqidagi ta'limot (fan)», «ong haqidagi ta'limot (fan)» 4 bilish falsafasi avvalo inson oʻzni va atrof olamni anglash quroli boʻlishi bilan bir qatorda hayot ma'nosi va asliy vazifalarni tushunib etish qurolidir. gnoseologiya fanida oʻrganiladi insonning dunyoni bilish imkoniyati insonning ...

This file contains 36 pages in PPTX format (3.8 MB). To download "bilishfalsafasi(gnesologiya)", click the Telegram button on the left.

Tags: bilishfalsafasi(gnesologiya) PPTX 36 pages Free download Telegram