tinish belgilari va punktuatsiya

DOCX 12 pages 23.8 KB Free download

12 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 23.8 KB

File type DOCX

Pages 12

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 12

boshlang’ich sinf o’quvchilarini nomerlashga o’rgatishda axborot-kommunikatsiya texnologiyalaridan foydalanish. reja: 1. punktuatsiya haqida tushuncha. 2. boshlang‘ich ta’limda tinish belgilarini o‘rgatish usullari. 3. nuqta, so‘roq, undov belgilari hamda vergulni boshlang‘ich sinflarda o‘rgatish yo‘llari. ma’lumki, punktuatsiya tinish belgilarining qo‘llanilishi to‘g‘risidagi qoidalar yig‘indisidir. ,,punktuatsiya ham, yozuv kabi, kishilar orasidagi aloqaning muhim vositalaridan biri sanaladi“ 1 boshlang‘ich sinflarda to‘rtta tinish belgi: gap oxirida nuqta ,so‘roq belgisi , undov belgisi, uyushiq bo‘lakli va undalmali gaplarda hamda ikkala qismida ham ega va kesim mavjud bo‘lgan qo‘shma gaplarda qo‘llanilishi to‘g‘risidagi qoidalar o‘rgatiladi. ular kam bo‘lsa-da,o‘qituvchi tinish belgilari ustida doimiy ish olib borishi lozim.chunonchi, ,, tinish belgilari fikrni aniq va tez uqib olishga hamda o‘zgalarga uqtirishga yordam beradi“.2 ,, agar milliy alifbo (harflar sirasi) yozuv tili ,,yuragi “ni tashkil etsa, ishoraviy alifbo (tinish belgilar sirasi)uning muskulini hosil qiladi, yana boshqacharoq aytganda , harfli alifbo yozuv tilining ,, umurtqa suyagi“hisoblansa, ishoraviy alifbo uning ,, qovurg‘alari “va boshqa ,, tana suyaklari“ …

2 / 12

gatish davridayoq nuqta, so‘roq, undov belgisi bilan amaliy tanishtiriladi. bolalar hali ,,alifbe“ o‘qimasalar ham, rasmga qarab gap tuzadilar. o‘qituvchi ularga talaffuzda bir gap boshqasidan to‘xtam (pauza) bilan ajratilishini, gapning oxirida ovoz pasayishini tushuntiradi. bolalar, o‘qituvchi topshirig‘iga ko‘ra, 3-5 gapli kichik matnni gaplarga ajratadilar va o‘rtasida to‘xtam qilish hikoya mazmunini aniq tushunishga yordam berishiga ishonch hosil qiladilar. ular gapni to‘g‘ri talaffuz qilishni o‘rgana boshlaydilar. bu gap oxiriga nuqta qo‘yilishi bilan tanishtirish uchun mazmuniy va intonatsion grafik chizmadan foydalaniladi. masalan, bolalar gap tuzadilar, undagi so‘zlarni sanaydilar va o‘qituvchi rahbarligida chiziqcha bilan belgilaydilar. o‘zbekiston bizning vatanimiz(- - - ). boshqa gap tuzib, uni ham chiziqcha bilan belgilaydilar. biz uni sevamiz (- - - ). o‘qituvchi uni og‘zaki izohlaydi. so‘roq va undov belgilari ham savod o‘rgatish davrida tanishtiriladi. bunda ovozning biroz ko‘tarib o‘qish zarurligi tushuntiriladi. undov belgisini qo‘yishda esa gapning his-hayajon ifodalashi va alohida ohang bilan o‘qilishi izohlanadi. ii sinfda ,,gap“ bo‘limi materiallarini o‘rganish …

3 / 12

lgilari haqidagi qoidalarni mukammal o‘rgatish uchun sintaktik-punktuatsion tahlil, bayon va insholarda tinish belgilarining qo‘llanishini sharhlash kabi mashqlardan foydalaniladi. mamlakatimiz mustaqillikka erishganidan keyin dastlabki urtaga tashlangan eng dolzarb muammolardan biri-ma’naviyat buldi. xozir xam bu muammo jamiyatimizning dikkat markazida. zero ma’naviyatsizlikning xar kanday jamiyatni tanazzulga olib borishi shak-shubxasizdir. shu munosabat bilan, ma’naviyat uzi nima-yu, u kanday kelib chiqqan, degan masalaga tuxtalib utmoq urinli. bu masala esa bizni yana odamning paydo bulishi muammosiga murojaat etishimizni taqozo qiladi. tangri insonning jismini loydan – moddiy materialdan yaratgach, unga jon, rux ato etdi. endi inson rux va vujudning yaxlitligi sifatida fakat ruxdangina iborat farishtalardan ulugrok makomga ega buldi. ruxning vazifasi – vujudni boshqarish. demak, odamda moddiylikdan kura ruxiylik-ma’naviylik mantikan birlamchi. buni inson sezgilarining «moddiylik» va «ma’naviylik» nisbatida kurish mumkin. insondagi besh sezgidan fakat ikkitasi – biror moddiy narsaga tegib xis etish va biror narsaning ta’mini bilish orkali xis etishgina bevosita «moddiy sezish»ga taallukli. kolgan uch sezgi …

4 / 12

arozusiga solib kuradigan bulsak, buning ustiga «oltinchi sezgi» – aklning mavjudligini xisobga olsak, «ma’naviy sezgilar» tosh bosib ketadi. zero bu «korin tuydirmaydigan» sezgilar insonning oliy mavjudot ekanini anglatuvchi belgilardir. tugri, inson korin tuydirishi kerak, lekin u korin tuydirish uchun yashamaydi, balki yashash uchun korin tuydiradi. insoniy xayotning xayvoniy xayotdan farki xam shunda. aytilganlardan xulosa chikaradigan bulsak, uch «ma’naviy sezgi» orkali olinadigan lazzat, inson xayotining mazmuni-maqsad, ikki «moddiy sezgi» esa ana shu maqsadni amalga oshirish yulida vosita. haqikiy ma’naviy lazzatga erishish, tom ma’noda ma’naviyatli yashash uchun, tabiiyki, «vosita-sezgilar» xam pokiza, xaromdan yirok bulishi lozim. zero nopok vositalar bilan erishilgan lazzat – ma’naviyat emas, u xuddi bir uyum gung ustida usgan atirgul kabi kishida afsus xissini uygotadi. «korin falsafasi»ga asoslangan, insonni fakat korni tuk, bir xilda fikrlovchi kommunistik jamoa a’zosi kilib tarbiyalashga uringan shurolar tuzumi materializmni – moddiyatchilikni iloxiylashtirish barobarida ma’naviyatga yetarli e’tibor bermadi, uni ikkinchi darajali unsur deb xisobladi. bizning xozirgi …

5 / 12

birinchisi – ezgulik; ikkinchisi – guzallik; uchinchisi – e’tikod, ya’ni ana shu ezgulik va guzallikning tom ma’nodagi timsoli bulmish yaratganga e’tikod. mutlak ezgulik egasi bulmish yaratgan insonni ezgu ishlar kilish, ezgulikka ezgulik bilan javob berish uchun yaratdi. zero tangri insonni yaratib, buyuk ezgulik namunasini kursatgan ekan, uning bandasi bulmish odamzot xam ezgulikka ezgulik bilan javob berishi kerak: olloxni sevishi, fakat ezgu a’mollarga, yaxshilikka kamarbasta turishi, uz kavmdoshlariga xam, atrof-muxitga xam ezgulik nuktai nazaridan munosabatda bulishi shart. ezgulik esa, bizga ma’lumki, axloqning, okilona xatti-xarakatlarning asosi, axloqshunoslikning mushtarak tushunchasidir. demak, axloqiylik inson ma’naviyatining asosiy ustuni. mutlak guzallik soxibi bulmish yaratgan insonni guzal mavjudot, uzidan keyingi ikkinchi guzallik yaratuvchi zot kilib bunyod etdi. ayni paytda odamzot olloxning yerdagi xalifasi sifatidagi tangri in’om etgan atrof-muxitdagi guzallikni, guzal xulkni, guzal a’mollarni asrashi, ardoklashi lozim. zero «ollox guzal va u guzallikni sevadi». ushbu xadisi sharif suzlaridan shunday xulosa chikarish mumkin: olloxni sevgan bandasi albatta guzal bulishi …

Want to read more?

Download all 12 pages for free via Telegram.

Download full file

About "tinish belgilari va punktuatsiya"

boshlang’ich sinf o’quvchilarini nomerlashga o’rgatishda axborot-kommunikatsiya texnologiyalaridan foydalanish. reja: 1. punktuatsiya haqida tushuncha. 2. boshlang‘ich ta’limda tinish belgilarini o‘rgatish usullari. 3. nuqta, so‘roq, undov belgilari hamda vergulni boshlang‘ich sinflarda o‘rgatish yo‘llari. ma’lumki, punktuatsiya tinish belgilarining qo‘llanilishi to‘g‘risidagi qoidalar yig‘indisidir. ,,punktuatsiya ham, yozuv kabi, kishilar orasidagi aloqaning muhim vositalaridan biri sanaladi“ 1 boshlang‘ich sinflarda to‘rtta tinish belgi: gap oxirida nuqta ,so‘roq belgisi , undov belgisi, uyushiq bo‘lakli va undalmali gaplarda hamda ikkala qismida ham ega va kesim mavjud bo‘lgan qo‘shma gaplarda qo‘llanilishi to‘g‘risidagi qoidalar o‘rgatiladi. ular kam bo‘lsa-da,o‘qituvchi tinish belgil...

This file contains 12 pages in DOCX format (23.8 KB). To download "tinish belgilari va punktuatsiya", click the Telegram button on the left.

Tags: tinish belgilari va punktuatsiya DOCX 12 pages Free download Telegram