синтетик каучук ва синтетик каучук саноатининг барпо этилиши ҳақида

DOC 93.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1452960294_63562.doc синтетик каучук ва синтетик каучук саноатининг барпо этилиши ҳақида режа: 1. каучукнинг турмуш ва саноатдаги аҳамияти. 2. каучукнинг мухим хоссалари. 3. каучукнинг кашф қилиниши. 4. резина саноатининг ривожланиши. 5. полимерлар, уларнинг тарихи, аҳамияти. каучукнинг инсон турмуши ва саноатидаги аҳамияти. ҳаммага жуда яхши маълум бўлган резина буюмлар устида тўхтаб ўтамиз. сўрғич, картон ёки калишни ҳамма билади. каучук телефон ва радио симларини изоляция қилишда ҳамда мўғизли каучук ёки эбонит сифатида ишлатилади. шунинг учун ҳам асримизни нақли равишда резина асри деб аташимиз мумкин. хақиқатдан ҳам юз йил ўтмасданоқ инсоният каучукка мухим техник хоссалар бериш йўли билан уни тўғри ишлатишни ўрганди. шу юз йил давомида резина саноати шундай ривожландики, хозир биз шунга аминмизки, каучукнинг йўқ бўлиши ёки унинг тугаши жуда халокатли оқибатга олиб келган бўлар эди. каучукнинг мухим хоссалалари ҳозир каучук ҳамма ерда ишлатилади. унинг қайси сохаларда ишлатилишини санаб ўтирмай, балки у ишлатилмайдиган сохаларни кўриб чиқиш тўғрироқ бўлади. каучук ишлатилмайдиган сохалар кундан-кунга камайиб …
2
масдан деформацияланган холатда қоладиган предметларни эластик предметлардан фарқ қилиб, пластиклар деб аталади. элатикликни бирмунча бошқачароқ ҳам тушунтириш мумкин. биз пружинани чўзиш ёки сиқишда унинг устидан бирмунча иш бажарамиз, чўзилган ёки қисилган пружинани қўйиб юборсак, сарф қилган ишимизни оламиз. қанча иш сарфланган бўлса худди шунча иш олинади. бошқача қилиб айтганда, эластик жисм энергия транспарматори ёки акумляторидир, яъни у иш бажаришга эга. дунёда каучукнинг барча хоссаларига эга бўлган материал йўқ. шунинг учун ҳам каучук дунёда маълум бўлган табиий махсулотлар ичида мухим рол ўйнайди. каучукнинг кашф қилиниши шуниси қизиқки, хақиқатдан ҳам каучук биз учун шунчалик қийин экан, нима учун ундан фойдаланишни илгарироқ ўрганмадик? инсоният каучукни қачондан бери билади? бу саволларга қуйидагича жавоб бериш мумкин. шубхасиз, инсон каучукни жуда илгари учратган. цивилизация даврида қўнғир кўмирлардан худди каучукка ўхшаш смоласимон модда топилган. бу шуни кўрсатадики, тошкўмир даврида ўрта европадаги чилида каучук тўпланадиган найли дарахтлар ўсган. тропик мамлакатларда каучук берадиган бундай дарахтлар хозир ҳам бор. демак, …
3
сусиятига хайрон бўлганлар ва ғалати модда қаердан олинади деб суриштирдилар. испан тарихчилари томонидан хvii асрда ёзиб қолдирилган маълумотлар бўйича бизга маълум бўлдики, бундай коптоклар махсус дарахтнинг ширасидан ясалар экан. афтидан испаняликлар шу билан қаноатланиб, кейинчалик бунга қизиқмай қўйганлар. каучук намуналари европага келтирилиб, музейларда нодир нарса сифатида сақланган. юз йил ўтгач, хii асрнинг биринчи чорагида француз фанлар академияси меридиан узунлигини ўлчаш учун жанубий америкага экспедиция уюштирди. экспедицияга кирган бу моддалар химия саноатининг янги сохаларининг юзага келтиришда асос бўлиб хизмат қилади. тозаланган дивинилни олиш билан каучукни синтез қилиб олишнинг биринчи босқичи тугади деб хисоблаш мумкин. жараённинг иккинчи босқичи дивинилни полимеризациялаб каучукка айлантиришдан иборат. дивинил осон конденсацияланиб ҳаракатчан, рангсиз суюқликка айланадиган, - 4,5 ос да қайнайдиган газдир. юқорида баён этилган жараёнда дивинил суюқ холда олинади. бундай дивинил бир неча ой давомида ўзгармай сақланиши мумкин. уни полимеризацияга учратиш учун полимерланиш жараёнини қўзғатувчи моддалар таъсир эттириш лозим. полмеризация жараёнини қўзғатувчи жуда кўп моддалар маълум. биз …
4
ги псевдобутилен ва натрий метали эриган бўлади. каучук таркибидаги псевдобутилен сўриб олинади, натрий эса қолдирилади. бу каучукка валецлар ёки аралаштиригичлар ёрдамида кейинги механик ишлов бериш вақтида натрий ҳаводаги кислород ва нам таъсирида оксидланади ва кейинчалик қўшиладиган ингредиентлар билан қисман бирикади. бундай каучук беқарордир. у ҳаво кислородини тез ютиб, секин-аста эластиклик хоссасини йўқотиб боради ва охирида “қақраган”, яъни техник мақсадлари учун мутлақо кераксиз бўлган махсулотга айланиб қолади. каучукни оксидланишдан сақлаш стабиллаш учун унга валецлар ёки аралаштиргичлардан ишлов бераётган вақтида 0.5% дан то 1% гача антиоксидантлар қўшилади. шу тариқа ишлов берилган каучук турғун товар махсулот хисобланади. серҳаракат олим кондамин янги мамалакатларда бўлишидан фойдаланиб, диққатга сазавор бўлган ерларни тўла ўрганиб чиқмоқчи бўлди. у каучук билан қизиқиб қолиб, унинг бразилияда олинишини ва ишлатилишини тўла ўрганиб олди. у бу хақда жудда қимматли маълумотлар ёзиб қолдирган. унинг ёзган нарсалари 1735 йилда босилиб чиқди ва бизга қуйидагилар маълум бўлди. каучук олинадиган дарахтнинг номи heve. унинг кесилган еридан …
5
нгач, газ тайёрловчи заводларда тошкўмирни қуруқ хайдашдан хосил бўладиган қўшимча махсулот сифатида анчагина суюқ модда тўплана бошлади. солъвент-нафтлар деб аталувчи бу махсулот каучукни эритади. глазго шахридаги макинтош деган бир фабрикант барча газ заводларида тўпланган бу моддани сув ўтмайдиган кийим таёйрлаш мақсадида сотиб олди. унда каучукни эритиб, газламалар устини шу эритма билан қоплади. сув ўтказмайдиган палътолар ўша вақтдан бошлаб макинтош деб атала бошланди. макинтош кийиш жудда одат бўлган эди, лекин кўп ўтмай бу усулда тайёрланган кийимнинг фойдали томонлари кўплигига қарамай, камчиликлари борлиги аниқланди. камчиликлари шундан иборатки, бу газлама совуқда қаттиқ ва синувчан, иссиқдан эса ёпишқоқ ва ноқулай бўлиб қолади. ундан ташқари мойлар, ёғлар, нефт, скипидлар ва бошқа суюқликлар уни осонлик билан бузади. вулканизация қилинмаган каучук шундай хусусиятларга эга. бундай тўқималарни тайёрлаш билан бирга резина саноати бошқа йўллар билан ҳам ривожланди. бутилка ва оёк кийимларини лой ёғоч қолипларга каучук ширасини қайта-қайта суркаш билан тайёрлаш усулининг кондамин томонидан ёзилиши каучукни саноатда ишлатилишига сабаб …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "синтетик каучук ва синтетик каучук саноатининг барпо этилиши ҳақида"

1452960294_63562.doc синтетик каучук ва синтетик каучук саноатининг барпо этилиши ҳақида режа: 1. каучукнинг турмуш ва саноатдаги аҳамияти. 2. каучукнинг мухим хоссалари. 3. каучукнинг кашф қилиниши. 4. резина саноатининг ривожланиши. 5. полимерлар, уларнинг тарихи, аҳамияти. каучукнинг инсон турмуши ва саноатидаги аҳамияти. ҳаммага жуда яхши маълум бўлган резина буюмлар устида тўхтаб ўтамиз. сўрғич, картон ёки калишни ҳамма билади. каучук телефон ва радио симларини изоляция қилишда ҳамда мўғизли каучук ёки эбонит сифатида ишлатилади. шунинг учун ҳам асримизни нақли равишда резина асри деб аташимиз мумкин. хақиқатдан ҳам юз йил ўтмасданоқ инсоният каучукка мухим техник хоссалар бериш йўли билан уни тўғри ишлатишни ўрганди. шу юз йил давомида резина саноати шундай ривожландики, хозир биз шу...

DOC format, 93.5 KB. To download "синтетик каучук ва синтетик каучук саноатининг барпо этилиши ҳақида", click the Telegram button on the left.