tamaki

PPT 25 pages 4.7 MB Free download

25 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 4.7 MB

File type PPT

Pages 25

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 25

slayd 1 36-mavzu: tamaki biologiyasi va etishtirish texnologiyasi “o'simlikshunoslik” fani 1. tamaki - ahamiyati, barg tarkibi, kelib chiqishi tarqalishi va sistematikasi 2. tamaki biologiyasi va navlari 3. tamaki etishtirish texnologiyasi. tamaki ahamiyati tamaki ekinlaridan o'zbekistonda tamaki va maxorka ekiladi. bu ekinlarning tarkibida eng zaharli alkoloidlardan biri - nikotin mavjud. xromat kislota bilan nikotin qo'shilgan nikotin kislotasi paydo bo'ladi. nikotin kislotasi farmakologiyada qo'llaniladi. barg tarkibi tamakini ekishdan maqsad - uning bargidan papiros, sigara, sigaret, trubkali tamaki, hidlaydigan tamaki ishlab chiqarishdir. tamaki bargida 1-4% nikotin, 1,0% efir moyi, 4-7% smola, 7-10% oqsil, 4-13% uglevod, 13-15% kul moddasi bo'ladi. barg tarkibi uglevodlar yonish jarayonida tutunning achchiqligini kamaytiradi. ularning 45% ni kraxmal tashkil qiladi. barg etilganda kraxmal ko'payadi, shuning uchun barg sarg'ayadi. oqsil miqdori pishish davrida kamayadi. uglevodlarning oqsilga bo'lgan nisbati 1,2-1,5 ga teng, bu son "shmuk" soni deb yuritiladi. nikotin - bu rangsiz kuchli zaharli modda, yoqimsiz hid beradi. sifatli tamaki xom ashyosida …

2 / 25

a 1560 yil tarqalgan. shu yili frantsiyada jon nika tamaki urug'ini ekib ko'rilgan va tamaki avlodiga "nicotina" deb nom beriladi. ovrupoda tamakini chekish xvi asrda boshlangan. tamakini rossiyada ekishga petr i yo'l ochib berdi. 1687 yili tamakini ochiq savdo qilish to'g'risida farmon chiqardi. tamaki er yuzida keng tarqalgan, ekin maydoni 4,75 mln/ga (2000). asosiy ekin maydonlari xitoy, aqsh, hindiston va braziliyada joylashgan. tamakini etishtiruvchi asosiy mamlakat-lar bolgariya, yugoslaviya, gretsiya, turkiya, rossiya, moldavalarda ham keng tarqalgan. o'zbekistonda etishtiriladigan tamakining 90-95%i asosan samarqand viloyatining urgut tumanida va qashqadaryo viloyatining shaxri-sabz va kitob tumanlarida etishtiriladi. o'zbekistonda 2000 yili 10 ming/ga erga ekilgan, o'rtacha hosili 29,2 ts/ga tashkil qiladi. tamaki nicotiana avlodi, ituzumdoshlar - solanaceae oilasiga mansub. uning ikkita turi ekiladi: tamaki - n. tabacum l. va n.rustica. bu turlar chekish maxsulot-larini ishlab chiqarish uchun ekiladi. yovvoyi turlari: n.alata va n.sandera manzarali o'simlik sifatida ekiladi. turli sharoitda har xil agroekologik tipga mansub bo'lgan tamaki …

3 / 25

i, baland bo'yli va namga juda talabchan navlar vujudga kelgan, bular - "virjiniya","merilend", "berleydir". sigara tamaki guruxiga kiradigan navlar sernam va issiq sharoitda shakllangan. bular - braziliya tamakisi, gavana va sumarta tamakilaridir. biologiyasi tamakining o'sishi davri shartli ravishda ikki bosqichga bo'linadi: 1) ko'chat davri 35-60 kun davom etadi. ko'chat davrida urug'ning unib chiqish, maysalanish, tomirlanish va ko'chat shakllanish davrlari farqlanadi. 2) dala o'sish davri - dalaga ko'chatni o'tqazganda to ko'sakchalar pishib etilguncha bo'lgan davrni o'z ichiga oladi va ekiladigan navning xususiyatiga qarab 60-150 kun davom etadi, o'rtacha 100-120 kun bo'ladi. urug'ning unishi urug' unib chiqish uchun +25-280s talab qilinadi, harorat +10-110s gacha pasaysa, unib chiqishi to'xtaydi. urug' tarkibida namlik miqdori 65-70% ga etganda, unishga tayyorlanish davri boshlanadi. bu davr +25-280s haroratda 1-1,5 kun davom etadi. harorat +350s dan yuqori bo'lsa, unayotgan urug' unib chiqish qobiliyatini yo'qotadi. issiqxonada doimiy ravishda +25-280s ni saqlash qiyin, shuning uchun termostat-larda undirib olish mumkin. tamaki …

4 / 25

i. tamaki ko'chatini dalaga ko'chirib o'tkazish: ko'chatning tomirlanishi - ko'chat dalaga o'tqazilgandan so'ng dastlabki davrda uning er usti qismi sezilarli o'smaydi, ildizi esa o'sa boshlaydi. bu davr ko'chatning tomirlanish davri deyiladi va odatda 10-15 kun davom etadi. yosh o'simlikning ildizi joylashgan tuproq qatlamida namlikning kamayishi, ko'chatlarning tomirlanishiga salbiy ta'sir qiladi. shuning uchun tuproqni nam xolda saqlash talab qilinadi. o'simlikning shakllanishi - ko'chat o'tqazilganidan 10-12 kun o'tgach, o'simlikning er usti organlari shakllana boshlaydi. ko'chatning uchki barglari to'q yashil tusga kiradi va bu o'simlikning shakllanish davria kirganini bildiradigan belgidir. bu davrda o'simlik bo'yiga tez o'sib, yangi-yangi barglar xosil qiladi, g'unchalaydi - bu paytda sekin o'sadi, keyin yana tezlashadi. o'simlikning shakllanish davri 40-50 kun davom etadi. gullash davri - g'uncha xosil bo'lganidan 8-10 kun keyin gul to'plamining markaziy guli ochiladi. shundan so'ng xar 1-3 kunda uning atrofida gullar ochila boshlaydi. gullash boshlangandan to oxirgi g'unchalar gullab bo'lgunicha 30-35 kun va undan ko'p vaqt …

5 / 25

lashadi. bu davr bargning pishish davri deyiladi. shundan so'ng bargda to'plangan zaxira moddalar kamaya boshlaydi. bu davrga o'tmasdan oldin barg poyadan uzib olinadi. tamaki bargi undan olinadigan asosiy xom ashyo xisoblanadi. umuman tamaki yorug'sevar qisqa kun ekini, suvga talabchan. dalaga ko'chat o'tqazilganda va barglar tez o'sadigan davrida namni ko'p talab qiladi. tuproq namligi 60-80% bo'lishi lozim. transpiratsiya koeffitsienti 450-600 ga teng. tamaki tuproq unumdorligiga talabchan. bir tsentner barg etishtirish uchun 6 kg azot, 1,6 kg fosfor va 4 kg kaliy sarflanadi. qo'ng'ir tusli bo'z tuproqlarda yaxshi rivojlanadi. tamaki issiqsevar o'simlik - 1-30s sovuqda nobud bo'ladi. o'zbekistonda "amerikan-287-s", "dyubek», uzgenskiy - 9", "dyubek kirgizskiy - 03-4-15" navlari rayonlashtirilgan. tamaki etishtirish texnologiyasi tamakining urug'i juda mayda 1000 tasining vazni o'rtacha 0,12 g bo'lganligi tufayli, albatta, ko'chat qilib ekiladi. uni etishtirish texnologiyasi ko'chat tayyorlashdan boshlanadi. tamaki ko'chatini etishtirish tamaki ko'chati parniklarda va plyonkali issiqxonalarda yoki maxsus olingan pushtlarda etishtiriladi: parniklar issiq va yarim …

Want to read more?

Download all 25 pages for free via Telegram.

Download full file

About "tamaki"

slayd 1 36-mavzu: tamaki biologiyasi va etishtirish texnologiyasi “o'simlikshunoslik” fani 1. tamaki - ahamiyati, barg tarkibi, kelib chiqishi tarqalishi va sistematikasi 2. tamaki biologiyasi va navlari 3. tamaki etishtirish texnologiyasi. tamaki ahamiyati tamaki ekinlaridan o'zbekistonda tamaki va maxorka ekiladi. bu ekinlarning tarkibida eng zaharli alkoloidlardan biri - nikotin mavjud. xromat kislota bilan nikotin qo'shilgan nikotin kislotasi paydo bo'ladi. nikotin kislotasi farmakologiyada qo'llaniladi. barg tarkibi tamakini ekishdan maqsad - uning bargidan papiros, sigara, sigaret, trubkali tamaki, hidlaydigan tamaki ishlab chiqarishdir. tamaki bargida 1-4% nikotin, 1,0% efir moyi, 4-7% smola, 7-10% oqsil, 4-13% uglevod, 13-15% kul moddasi bo'ladi. barg tarkibi uglevodlar yonish jara...

This file contains 25 pages in PPT format (4.7 MB). To download "tamaki", click the Telegram button on the left.

Tags: tamaki PPT 25 pages Free download Telegram