tafakkur va nutq

PPT 64 pages 33.0 MB Free download

64 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 33.0 MB

File type PPT

Pages 64

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 64

tafakkur mavzu: tafakkur va nutq reja: tafakkur haqida tushuncha va uning nerv-fiziologik asosi tafakkur jarayonlari ( operatsiyalari) tafakkur shakllari: tafakkur turlari: tafakkur sifatlari tafakkur haqidagi nazariyalar nutq haqida umumiy tushuncha. nutqning anatomic-fizologik asoslari. nutq turlari. nutq ta‘sir ko‘rsatish vositalari. * glossariy grafik organayzerlar keys mini-keys ma’ruza matni mustaqil ta’lim tavsiya etilayotgan adabiyotlar tafakkur deb narsa va hodisalar o‘rtasidagi eng muhim bog‘lanishlar va munosabatlarning ongimizda aks ettirilishiga aytiladi. * “tafakkur insonning shunday aqliy faoliyatidirki, bu faoliyat voqelikni eng aniq, to‘liq, chuqur va umumlashtirib aks ettirishga (bilishga), insonni tag‘in ham oqilona amaliy faoliyat bilan shug‘ullanishiga imkon beradi” (p.i.ivanov) «tafakkur voqelikning umumlashgan holda va so‘z hamda o‘tmish tajriba vositalarida aks ettirilishi» (m.v.gamezo) * «tafakkur – ijtimoiy sababiy, nutq bilan chambarchas bog‘liq muhim bir yangilik qidirish va ochishdan iborat psixik jarayondir, boshqacha qilib aytganda, tafakkur voqelikni analiz va sintez qilish, uni bavosita va umumlashtirib aks ettirish jarayonidir» (a.v.petrovskiy) * “tafakkur – bu o‘z mahsuloti …

2 / 64

xik holat”, “psixologik xususiyat” ajralib chiqayotganini ya’ni bir butun psixika qismlarga ajratilayotganini animatsiya shaklida tasvirlash kerak. * sintez – biz narsa va hodisalarning analizda bo‘lingan, ajratilgan ayrim qismlarini, bo‘laklarini sintez yordami bilan fikran va amaliy ravishda birlashtirib, butun holiga keltiramiz. * “sintez” deb sarlavha qo‘yib “psixologiya”, “psixik faktlar”, “ularning” “qonuniyatlari”, “va” “mexanizmlarini”, “o‘rganadi” so‘zlari atrofda tartibsiz harakatlanayotgan holda tasvirlash va ular yig‘ilib bitta ta’rif shaklida to‘planishini ifodalash zarur. * taqqoslash – obyektiv dunyodagi narsa va hodisalarning bir-biriga o‘xshashligi va bir-biridan farqi aniqlanadi. * “taqqoslash” deb sarlavha qo‘yib “sezgi” va “idrok” tushunchalarini taqqoslashni ko‘rsatish kerak. “o‘xshashligi” deb yozish kerak “har ikkisi ham obyektiv borlikni hissiy bilish usuli. sezgi a’zolariga qo‘zg‘atuvchilarning bevosita ta’siri natijasida ro‘y beradi. obyektiv borliqning subyektiv obrazi. reflektor tabiatga ega” “farqi” deb yozib sezgi narsa va hodisalarning ayrim xususiyati va organizmning ichki holatini aks ettirsa, idrok butun qilib, yaxlit holda aks ettirishdir. u tajriba va tafakkurning rivojlanishini ham taqozo …

3 / 64

raksiya” deb sarlavha qo‘yib bitta odamni rasmini qo‘yib unga “shaxs” deb yozish kerakda- yoniga alohida shaxsga xos xususiyatlarni ko‘rsatib yozib chiqish kerak. shaxs kishining ijtimoiy xususiyatlari yig‘indisi. faoliyat subyekti. boshqalar bilan muomalaga kirishadi. o‘ziga xos betakror psixologik xususiyatlar yig‘indisi, ya’ni individuallikka ega. individualligi uning e’tiqodi, dunyoqarashi, qiziqishi, xohish va istaklarida namoyon bo‘ladi va hokazo. * umumlashtirish – tafakkurda aks etgan bir turkum narsalarning, o‘xshash muhim belgilarning shu narsalar to‘g‘risidagi bitta tushuncha qilib, fikrda birlashtirish demakdir. * “umumlashtirish” deb sarlavha qo‘yib “sezgi, idrok, xotira, tafakkur, xayol, diqqat” tushunchalarini atrofga turli shakllarda ifodalab o‘rtaga “bilish jarayonlari” so‘ziga birlashib kiradigan qilish kerak. * umumlashtirish turlari: tushunchali umumlashtirish-predmetlar obyektiv muhim belgi asosida umumlashtiriladi. hissiy-konkret umumlashtirish- predmetlar topshiriq talabiga binoan tashqi belgi bilan umumlashtiriladi. * konkretlashtirish – hodisalarni ichki bog‘lanish va munosabatlardan qat’iy nazar bir tomonlama ta’kidlashdan iborat fikr yuritish operatsiyasidir. * “konkretlashtirish” deb sarlavha qo‘yib o‘rtaga “o‘quv qurollari” so‘zidan kitob, daftar, ruchka, qalam, chizg‘ich, …

4 / 64

i tahlil qilish, sotsiometriya, so‘rovnoma prinsiplar: determinizm, ong va faoliyat birligi, psixika va ongning faoliyatda rivojlanishi psixologiya sohalari: pedagogik psixologiya, ijtimoiy psixologiya, mehnat psixologiyasi, maxsus psixologiya, eksperimental psixologiya, psixodiagnostika * sistemalashtirish – tizimga solish shundan iboratki, bunda ayrim narsalar, faktlar, hodisa va fikrlar muayyan tartibda makondagi, vaqtdagi tutgan o‘rniga yoki mantiqiy tartibda joylashtiriladi * “sistemalashtirish” deb sarlavha qo‘yib aralash holda quyidagi so‘zlar avval tartibsiz, aralash bo‘ladi keyin uni mana shu tartibda joylashtiriladi: chaqaloqlik, go‘daklik, ilk bolalik, bog‘cha yoshi, kichik maktab yoshi, o‘smirlik, o‘spirinlik, balog‘at yoshi, yetuklik, keksalik. * ta’limida o‘zlashtirilgan bilimlarni tizimga solish muhim ahamiyatga ega bo‘lib, u quyidagi bosqichlarda amalga oshiriladi: birinchi bosqichda bilimlar dastlab predmetlarning boblari, qismlari bo‘yicha, so‘ng yaxlit holda o‘quvchi ongida tizimlashadi. ikkinchi bosqichida bir-biriga o‘xshash predmetlarga oid bilimlar fikran tartibga solinadi. uchinchi bosqichda bir necha predmetlar yuzasidan to‘plangan bilimlar ma’lum tartibga tushadi, ularning o‘xshash va farqli tomonlari ajratiladi. to‘rtinchi bosqichida darsdan va maktabdan tashqari mashg‘ulotlarda …

5 / 64

nosabatlariga qarab, hukm quyidagi turlarga bo‘linishi mumkin: hukmlar obyektiv voqelikni aks ettirilishiga qarab: chin yoki xato hukm; hukmlar sifatiga ko‘ra: tasdiqlovchi yoki inkor qiluvchi hukm; hukmlarning miqdoriga qarab: yakka, juz’iy, xususiy va umumiy hukmga; hukmlarning munosabatiga ko‘ra: shartli, ayruvchi, va qat’iy hukmlarga; hukm taxminiy ko‘rinishga ega bo‘lishi ham mumkin * tasdiqlovchi hukm - narsa bilan belgining aloqasi, bog‘liqligi borligi aks ettirilgan hukm. yakka hukm - yakka, yolg‘iz narsa va hodisa to‘g‘risidagi hukmga aytiladi. toshkent – o‘zbekiston respublikasi poytaxti. juz’iy hukm - belgining biror turkumigagina taalluqliligini tasdiqlovchi yoki inkor qiluvchi hukm. * umumiy hukm - bir turkumdagi narsa va hodisalarning hammasi to‘g‘risida tasdiqlab, yoki inkor qilib aytilgan hukm shartli hukm - hukmda narsa va hodisa belgisining borligini muayyan sharoitlarda tasdiqlab yoki inkor qilib aytilgan hukm ayruvchi hukm - hukmda narsalar va hodisalar bir necha belgiga nisbatan berilib, shu belgilardan farqi bitta unga tegishli bo‘lgan qat’iy hukm - narsa bilan belgi o‘rtasidagi …

Want to read more?

Download all 64 pages for free via Telegram.

Download full file

About "tafakkur va nutq"

tafakkur mavzu: tafakkur va nutq reja: tafakkur haqida tushuncha va uning nerv-fiziologik asosi tafakkur jarayonlari ( operatsiyalari) tafakkur shakllari: tafakkur turlari: tafakkur sifatlari tafakkur haqidagi nazariyalar nutq haqida umumiy tushuncha. nutqning anatomic-fizologik asoslari. nutq turlari. nutq ta‘sir ko‘rsatish vositalari. * glossariy grafik organayzerlar keys mini-keys ma’ruza matni mustaqil ta’lim tavsiya etilayotgan adabiyotlar tafakkur deb narsa va hodisalar o‘rtasidagi eng muhim bog‘lanishlar va munosabatlarning ongimizda aks ettirilishiga aytiladi. * “tafakkur insonning shunday aqliy faoliyatidirki, bu faoliyat voqelikni eng aniq, to‘liq, chuqur va umumlashtirib aks ettirishga (bilishga), insonni tag‘in ham oqilona amaliy faoliyat bilan shug‘ullanishiga imkon beradi” (p...

This file contains 64 pages in PPT format (33.0 MB). To download "tafakkur va nutq", click the Telegram button on the left.

Tags: tafakkur va nutq PPT 64 pages Free download Telegram