mehnat muhofazasining ergonomik va psixologik asoslari

PPT 45 pages 4.5 MB Free download

45 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 4.5 MB

File type PPT

Pages 45

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 45

geologik xavfli jarayonlar 3-ma’ruza: mehnat muhofazasining ergonomik va psixologik asoslari reja: 1. faoliyat xavfsizligini ta’minlashning ergonomika asoslari, asosiy prinsip va usullari. 2. faoliyat xavfsizligi psixologiyasi. 3. inson faoliyatini tashkil qilishning psixologik jihatlari. ish joylarini estetik jihatdan jihozlash. ma’ruzachi: dotsent r.a. xaitov 1. faoliyat xavfsizligini ta’minlashning ergonomika asoslari, asosiy prinsip va usullari. ergonomika (grekchadan ergon – ish, nomos – qonun) – ilmiy fan bo’lib, insonni, mashina bilan bog’liq bo’lgan faoliyati sharoitida o’rganilishi. ergonomikaning maqsadi – “inson-mashina” tizimida mehnat sharoitini optimallash. ergonomika texnikaga va uni ishlash sharoitiga bo’lgan, inson talabini aniqlaydi. texnika ergonomikasi bu texnika xususiyatlarini umumlashtirilgan ko’rsatkichi hisoblanadi. ergonomika “inson-mehnat quroli-ishlab chiqarish muhiti” tizimini o’rganadigan yagona jarayon va uni optimallashni tavsiyalashni ishlab chiqish vazifasini o’z oldiga qo’yadi. ergonomika quyidagi fanlarning tavsiyalarini qo’llaydi: biologiya, psixologiya, fiziologiya, mehnat gigienasi, kimyo, fizika, matematika, kibernetika va boshqalar. ergonomik biomexanika insoniyat va uni o’rab turgan atrof-muhit predmetlarini, aynan uni qulaylashtirish maqsadidagi o’zaro munosabatini o’rganadi. ergonomik biomexanika …

2 / 45

llar o`rtacha maximal minimal o`rtacha panja uzunligi a 193 208 178 76 panja kengligi b 86 94 79 74 o`rta barmoq uzunligi v 117 127 104 102 panja o`zagi uzunligi g 76 81 71 74 bosh barmoq uzunligi d 69 76 61 61 xat yozishda panja uzunligi ye 117 127 104 - qo’l harakati. qo’l asbobini ushlash usullari. qo’lning asosiy vazifalaridan biri bu panjalar bilan manipulyatsion harakatlarni amalga oshirishdir, buning uchun qo’lning ma’lum holatlari uchun erkinlik va qulayliklar lozim. qo’l harakatlari kinematikasi bo’yicha ko’p ilmiy maqolalar kiritilgan. erkak kishi o’tirib ishlaganda ko’rsatilgan yo’nalish bo’yicha panja bilan toz suyagidan 250 mm balandroq joylashgan richagni siljitishda n kuchning o’rtacha qiymati (mashina richagi). o’tirib ishlashning ergonomik biomexanikasi. eng yaxshi ish joyi o’tirib yoki turib ishlash imkoniyati mavjud bo’lgan ish joyidir. biroq bu juda ham kam uchraydigan holat. bunday holatda tanlash mumkin bo’lganda ushbu qoida doimo ko’ndalang turadi: o’tirib qilinishi mumkin bo’lgan harakatni turib …

3 / 45

etrik – inson antropometrik xususiyatlarning mahsuliga muvofiq. bu ko’rsatkichlar guruhi ratsional va qulay inson gavdasining holatini, gavdani to’g’ri tutishini, insonni tez charchashning oldini olishini ta’minlashi kerak. fiziologik – insonning sezish organlarining ishlash xususiyati mahsuliga muvofiqligi bilan aniqlanadi. ular insonning ishlash tezligi va hajmiga hamda sezgi organlari orqali keladigan ko’rish, eshitish, sezish, ta’m bilish va hid bilish axborot hajmiga ta’sir qiladi. psixologik – insonning psixologik xususiyatlari mahsuliga muvofiq qiladi. axborotni qabul qilish va uni qayta ishlash imkonini beradigan, insonda bo’lgan va qayta shakllanadigan malaka mahsuliga muvofiq tavsiflovchi ko’rsatkichlar. ergonomika tarixi.insonning mehnat faoliyati uchun eng oʻngʻay mehnat qurollari, eng qulay mehnat sharoitlari yaratish yoʻlidagi dastlabki qadamlar 20-asr boshlarida boshlandi. bu sohada birinchi keng miqyosdagi amaliy tadqiqotlar amerikalik amaliyotchi muhandis va menejer, ilmiy boshqarish maktabi asoschisi u.f.teylor tomonidan bajarildi. ergonomika ishlab chiqarishning amaliyot ehtiyojlari taʼsirida, korxonalar faoliyatida inson omili rolining ortib borishi, fan-texnika taraqqiyoti natijasida ilmiy amaliy fan sifatida paydo boʻldi. eksperimental psixologiya, …

4 / 45

tutiladi. ergonomika kishining butun ish kuni davomida yuqori ishchanlik qobiliyatini taʼminlash uchun mehnat va dam olish rejimini ham oʻrganadi. ergonomik tadqiqotlarining maqsadi — xodimning ishlab chiqarishdagi tabiiy, ijtimoiy psixologik va texnik tashkiliy sharoitlarga moslashuvini osonlashtirishdan iborat. ergonomika diqqat markazida ishlab chiqarishdagi aniq sharoitlarda inson faoliyati, ishlab chiqarish muhitini inson organizmi xususiyatlari va imkoniyatlariga moslashtirish yoʻllari va usullarini topish turadi. ergonomika oʻz tadqiqotlari asosida mehnat sharoitlarini yaxshilash va mehnat jarayonini qayta tashkil etish boʻyicha tavsiyalar ishlab chiqadi. ergonomika boʻyicha barcha amalga oshiriladigan ishlar ishlab chiqarish samaradorligini oshirish, ishlovchilar uchun qulayliklar yaratish va ayni paytda ularning salomatligini taʼminlashga qaratiladi. shuning uchun barcha mehnat vositalari, qurollari, mashinalar ergonomik talablarini hisobga olib loyihalashtiriladi va ishlab chiqariladi. ergonomika bilan firma va kompaniyalarda dizaynerlar shugʻullanadilar. oʻzbekistonning barcha texnika sohasidagi oliy oʻquv yurtlarida ergonomika fani oʻqitiladi. mazkur oliy ta’lim muassasalarida bu fan yo’nalishi bo’yicha mutaxassislar tayyorlanadi. zamonaviy ergonomika quyidagilarga bo'linadi: mikroergonomika - bu inson-mashina tizimlarini o'rganish va …

5 / 45

anizm sifatida" uyg'un, muvofiqlashtirilgan va ishonchli ishlashidir. antropometrik moslashuv - inson tanasining o'lchamini (antropometriya), tashqi makonni ko'rish qobiliyatini va ish paytida operatorning pozitsiyasini hisobga olgan holda. sensormotorli moslashuv - bu odamning motor operatsiyalari tezligini va uning turli xil ogohlantirishlarga sezgir reaktsiyalarini hisobga olish. sensormotor mosligi - tezlikni hisobga olish insonning motor operatsiyalari va hissiy reaktsiyalari har xil turdagi stimullarga aytiladi. energiyaga moslashuv - bu boshqaruvga qo'llaniladigan harakatlarni aniqlashda insonning quvvat imkoniyatlarini hisobga olish va optimal imkoniyatlarga ega boshqaruvlar qo'llaniladigan kuchlar bo'yicha operator tomonidan, quvvat sarfi, tezlik va aniqlik harakatlar. psixofiziologik moslashuv - insonning rangga, rang sxemasiga, berilgan signallarning chastota diapazoniga, shakli va mashinaning boshqa estetik parametrlariga bo'lgan munosabatini hisobga olgan holda, odamlarning psixofiziologik xususiyatlarida ma'lum bir o'xshashlikni va shu asosda ularning sensorimotor reaktsiyalarining izchilligini va faoliyat sur'atlarini sinxronlashtirishni nazarda tutadi. ish joyini tashkil etish ish joylarini tashkil qilishda ish joyining dizayni, uning o'lchamlari va elementlarining nisbiy joylashuvi insonning antropometrik, fiziologik …

Want to read more?

Download all 45 pages for free via Telegram.

Download full file

About "mehnat muhofazasining ergonomik va psixologik asoslari"

geologik xavfli jarayonlar 3-ma’ruza: mehnat muhofazasining ergonomik va psixologik asoslari reja: 1. faoliyat xavfsizligini ta’minlashning ergonomika asoslari, asosiy prinsip va usullari. 2. faoliyat xavfsizligi psixologiyasi. 3. inson faoliyatini tashkil qilishning psixologik jihatlari. ish joylarini estetik jihatdan jihozlash. ma’ruzachi: dotsent r.a. xaitov 1. faoliyat xavfsizligini ta’minlashning ergonomika asoslari, asosiy prinsip va usullari. ergonomika (grekchadan ergon – ish, nomos – qonun) – ilmiy fan bo’lib, insonni, mashina bilan bog’liq bo’lgan faoliyati sharoitida o’rganilishi. ergonomikaning maqsadi – “inson-mashina” tizimida mehnat sharoitini optimallash. ergonomika texnikaga va uni ishlash sharoitiga bo’lgan, inson talabini aniqlaydi. texnika ergonomikasi bu texnika xususi...

This file contains 45 pages in PPT format (4.5 MB). To download "mehnat muhofazasining ergonomik va psixologik asoslari", click the Telegram button on the left.

Tags: mehnat muhofazasining ergonomik… PPT 45 pages Free download Telegram