muhandis xodimlar faoliyati

PDF 9 pages 461.3 KB Free download

9 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 461.3 KB

File type PDF

Pages 9

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 9

10-mavzu. muhandis xodimlar faoliyati samaradorligini oshirishda hissiy-irodaviy va shaxs xususiyatlarning o’rni ( 2 soat ) reja 10.1. shaxs irodaviy xususiyatlarining ahamiyati. 10.2. kasb tanlashda hissiyotning o‘rni. 10.1. shaxs irodaviy xususiyatlarining ahamiyati shaxsning irodaviy sifatlari. kishining irodaviy sifatlari, ya’ni iroda kuchi, mustaqilligi jihatidan ayrim hollarda turlicha namoyon bo‘ladi. har bir kishida irodaning ayrim sifatlari umr bo‘yi mustahkamlanib, shu odamning xususiy sifatlari (ya’ni doimiy xislatlari) bo‘lib qolishi mumkin. shaxsning bu o‘ziga xos xususiyatlari xarakter xislatlari deb ataladi. har bir kishidagi biron-bir irodaviy sifatlarning har qanday namoyon bo‘lishi shu kishi xarakterining xislati bo‘lavermaydi. ayrim hollarda hatto tasodifiy ravishda kishi kuchli iroda ko‘rsatishi mumkin, ayrim hollarda mazkur kishining irodasi, umuman kuchli iroda kuchi shu kishi xarakterining xislati ekanligidan dalolat beravermaydi. bu kishining irodasi kuchli deb aytish uchun uning iroda kuchini bir marta emas, bir necha marotaba namoyon qilganini bilmoq kerak. kishining xarakterini ta’riflaganimizda falon kishi dadillik qildi, rost gapirdi demasdan, balki bu odam dadil, …

2 / 9

oyon bo‘ladi, boshqa kishilarda esa bu xislat ularning manfaatlari bilan bog‘langan va ayrim faoliyat sohalarida ko‘rinadi. tashabbuskor kishi shaxsiy hayotida ham, ijtimoiy faoliyatida ham vaziyat va turmush talablarini hisobga ola biladi, shu bilan bir vaqtda vazifalarni ilgari suradi, qo‘yilgan vazifalarni amalga oshirish uchun yo‘l va vositalarni tanlaydi va bu vazifalarni hal etishda faol ishtirok etadi. mustaqillik qilinmagan va qilingan ish-harakatlar uchun javobgarlik sezishda ko‘rinadi. javobgarlikni sezish ayni harakatlarning to‘g‘riligiga, maqsadga muvofiq ekanligiga va zarurligiga ishonch hosil qilish demakdir. irodaning axloqiyligi hayot va faoliyatda iroda kuchi, uning mustaqilligiga ijobiy yoki salbiy baho berganda qanday to‘sqinlik va qiyinchiliklar bartaraf qilinganligini nazarda tutish bilangina cheklanib qolmay, asosan kishining axloqiy qiyofasi irodaviy harakatlarda qanchalik ifodalanishi, biron odamning irodasi naqadar axloqiy ekanligi ham nazarda tutiladi. nerv-fiziologik asosi: irodaviy, ya’ni ixtiyoriy harakatlarning nerv-fiziologik asosida bosh miya katta yarim sharlari po‘stlog‘ining shartli reflekslar hosil qilishdan iborat bo‘lgan murakkab faoliyati yotadi. irodaviy harakatlar har doim to‘la ongli harakatlar …

3 / 9

chi signallar tizimining roli juda kattadir. ana shu sababdan bo‘lsa kerak akademik i.p. pavlov ikkinchi signallar tizimiga baho berib, bu signallar tizimi insonlar xulq-atvori va ixtiyoriy harakatlarining yuksak boshqaruvchisidir», – degan edi. shuni ham aytish kerakki, iroda ikkinchi signallar tizimi birinchi signallar tizimiga asoslangan holda ishlaydi. agar ikkinchi signallar tizimi o‘z faoliyatida birinchi signallar tizimiga asoslanmasa, odamning aks ettirish jarayoni ma’lum bir tizimli, ma’noli bo‘lmaydi. ikkinchi signallar tizimi birinchi signallar tizimiga asoslanishi bilan birga uning faoliyatini boshqarib, nazorat qilib turadi. demak, irodaviy, ixtiyoriy harakatlarda ikkinchi signallar tizimi bilan birga birinchi signallar tizimi ham ishtirok etadi. irodaviy ixtiyoriy harakatlarni amalga oshirishda nerv tizimining umumiy normal holati ham juda katta ahamiyatga egadir. masalan, uzoq davom etadigan qattiq kasallikdan so‘ng nerv tizimi nihoyatda madorsizlanib, odamning irodasi bo‘shashib ketadi. odam biror ishdan qattiq charchagan paytda ham nerv tizimi zaiflashib, irodasi bo‘shashib ketadi. ana shuning uchun irodaning mustahkamligini ta’minlash maqsadida odam vaqti-vaqti bilan dam olib …

4 / 9

akat motivlari va motivlar kurashi. kishi biron maqsadni, ayniqsa, shu maqsadga yetish uchun biron yo‘l va usulni tanlar ekan, nega boshqa maqsadni emas, xuddi shu maqsadni tanlashi kerak, bu maqsad nima uchun boshqa yo‘llar bilan emas, balki mana shu yo‘llar bilan hal etishi kerak, degan savolni ko‘ngildan o‘tkazadi. maqsadni va unga yetish yo‘lini tanlash jarayonida unga ma’qul yoki noma’qulligi nuqtayi nazaridan baho beriladi. maqsadni va unga yetishish yo‘llarining ma’qulligi yoki noma’qulligini belgilab beradigan hamma narsa ish- harakat motivlari deb ataladi. kishi nega boshqa bir maqsadni emas, balki xuddi shu vositalar bilan ish ko‘rishni, yoki ish ko‘rmoqchi bo‘layotganining sababi nima degan savolga javob motiv mazmunini tashkil etadi. qarorga kelish. maqsadga yetishish yo‘llarini va vositalarini tanlash jarayonida rejalashtirish, motivlar kurashi bilan bog‘langan bo‘lib, qarorga kelish bilan tugaydi. qarorga kelish muayyan bir maqsadni va shu maqsadga erishish yo‘lida harakat usullaridan birini tanlab olish demakdir. motivlar kurashida buning ma’nosi shuki, motivlardan biri hal qiluvchi …

5 / 9

lingan qaror to‘g‘ridan to‘g‘ri, avtomatik ravishda amalga oshirilavermaydi. qabul qilingan qarorni amalga oshirish uchun ongli ravishda irodaviy zo‘r berish ham kerak. irodaviy zo‘r berish ongning avvalo nerv-muskul apparatining zo‘riqishida ifodalanadi va organizmning tashqi ko‘rinishlarida namoyon bo‘ladi. irodaviy zo‘r berishning ana shu ifodali tomoni odamning iroda holatini tasvirlovchi badiiy asarlarda gavdalantirilganini ko‘p uchratish mumkin. 10.2. kasb tanlashda hissiyotning o‘rni muhandis kadrlar kasbiy faoliyatlarida turli voqea-hodisalarga nisbatan muayyan munosabatlarini bildirib, u yoki bu tarzda hissiyotlarini namoyon etadilar. kadr psixologiyasida namoyon bo’ladigan bunday ruhiy holatlar voqealikda sodir etilgan hodisalar ta’siri natijasidir. bu esa, o’z navbatida, kadrning o’ziga xos individual psixologik xususiyatlarini bildiradi va u haqidagi birlamchi tasavvurlarni bilishga yordam beradi. jahon psixologiyasida «hissiyot» bilan «emotsiya» atamalari bir xil ma’noda ishlatiladi. lekin ularni aynan bir xil holat deb tushunish noto’g’ridir. odatda, tashqi alomatlari yaqqol namoyon bo’ladigan his-tuyg’ularni ichki kechinmalarda ifodalanishdan iborat psixik jarayon yuzaga kelishining aniq shaklini emotsiya deb atash maqsadga muvofiqdir. masalan, ranglarning …

Want to read more?

Download all 9 pages for free via Telegram.

Download full file

About "muhandis xodimlar faoliyati"

10-mavzu. muhandis xodimlar faoliyati samaradorligini oshirishda hissiy-irodaviy va shaxs xususiyatlarning o’rni ( 2 soat ) reja 10.1. shaxs irodaviy xususiyatlarining ahamiyati. 10.2. kasb tanlashda hissiyotning o‘rni. 10.1. shaxs irodaviy xususiyatlarining ahamiyati shaxsning irodaviy sifatlari. kishining irodaviy sifatlari, ya’ni iroda kuchi, mustaqilligi jihatidan ayrim hollarda turlicha namoyon bo‘ladi. har bir kishida irodaning ayrim sifatlari umr bo‘yi mustahkamlanib, shu odamning xususiy sifatlari (ya’ni doimiy xislatlari) bo‘lib qolishi mumkin. shaxsning bu o‘ziga xos xususiyatlari xarakter xislatlari deb ataladi. har bir kishidagi biron-bir irodaviy sifatlarning har qanday namoyon bo‘lishi shu kishi xarakterining xislati bo‘lavermaydi. ayrim hollarda hatto tasodifiy ravishda kish...

This file contains 9 pages in PDF format (461.3 KB). To download "muhandis xodimlar faoliyati", click the Telegram button on the left.

Tags: muhandis xodimlar faoliyati PDF 9 pages Free download Telegram