o’rta osiyoda psixologiya ilmining rivojlanishi

PPTX 36 sahifa 6,1 MB Bepul yuklash

36 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 6,1 MB

Fayl turi PPTX

Sahifalar 36

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 36

sharq mutafakkirlarining pedagogik-psixologik qarashlari o’rta osiyoda psixologiya ilmining rivojlanishi reja 1. o’rta osiyo mutafakkirlarining ruhiy jarayonlar haqidagi fikrlari. 2. o’rta osiyo mutafakkirlarining individual-psixologik xususiyatlar haqidagi fikrlari. 3.o’rta osiyoda psixologiya ilmining rivojlanishi. umumiy tarix doirasida ham o’rta asrlarda sharq uzoq vaqt g’arbga nisbatan ilgarilab ketgan. xitoy, hind, arab, eron, o’rta osiyo madaniyati bu davrda g’arbga nisbatan erta rivojlangan. o’rta osiyodagi o’zaro feodal urushlar ham ilm-fan va madaniyatning taraqqiyotiga salbiy ta’sir etgan. xiii asrda o’rta osiyoni mo’g’ullar bosib oladi va o’rta asrlarda yaratilgan fan va madaniyat sohasidagi ilmiy adabiyotlarning to’plangan qismi shu bosqinchilar tomonidan yo’q qilib yuboriladi. 873-yilning oxirida farob qishlog‘ida dunyoga keldi. u shosh, samarqand, buxoro kabi shaharlarda tahsil ko‘rdi. farobiy o‘z davrining markazi hisoblangan bog‘dodda ilmiy ishlar bilan mashg‘ul bo‘lib tanildi va faylasuf sifatida mashhur bo‘ldi. farobiy umrining so‘nggi yillarini xalab, damashqda o‘tkazadi va 950-yilda shu yerda vafot etadi. abu nosir muhammad ibn tarxan (al farobiy) farobiy (873-950) dunyoqarashining asosi, …

2 / 36

ggi darajada baxt-saodat hosil bo‘ladi. bu insoniy xislatlar 4 guruhga bo‘linadi: nazariy fazilatlar, tafakkur fazilatlari, yaralma fazilatlar amaliy san’at fazilatlari. abu ali ibn sinoning psixologik qarashlari. ibn sino 980-yili buxoro yaqinidagi afshona qishlog‘ida tug'ildi. yosh ibn sinoning buxorodagi hayoti uning ilm jihatdan shakllanishiga katta ta’sir ko‘rsatdi. 999-yilda buxoro qoraxoniylar tomonidan bosib olindi. ibn sino 1002-yili xorazmga ketadi. bu yerda o‘z davrining yetuk olimlari bo‘lgan abu rayhon beruniy, masixiy, ibn irok, abu xayr hammor kabilar bilan muloqotda bo‘ladi. mahmud g‘aznaviy bosqinchilik urushlarini kuchaytirib, xorazmga hujum qila boshlagach, g‘aznaviy ta’qibidan qochib ibn sino eronning turli shaharlarida yurishga majbur bo‘ladi. umrining yarmida hamadonda saroy tabibi va vazirlik lavozimida xizmat qilib, shu yyerda 1037-yil 18-iyunda 57 yoshda vafot etadi abu ali ibn sino abu ali ibn sino dunyoda birinchi bo‘lib psixoterapevtik usullarni qo‘ilab ko‘rgan olimlardan biridir ibn sino 450 dan ortiq asar qoldirdi, shulardan 190 ga yaqini falsafa, mantiq, psixologiya, axloqshunoslik va ijtimoiy-siyosiy masalalarga …

3 / 36

dli harakatlarni amalga oshirish qobiliyatiga egadir. aql inson jonining oliy darajadagi ifodasidir. mavjudotning mohiyatini bilish inson joni, tafakkurining dunyoviy aql bilan qo‘shilishi asosida vujudga keladi, ya’ni dunyoviy aql inson aqlining faolligini, bilishdagi muvaffaqiyatlarini ta’minlaydi. abu rayhon beruniy beruniy 973- yili xorazmning qadimgi poytaxti kot shahrida dunyoga keldi. u 995- yili xorazmda ko‘tarilgan mojarolar sababli u yerdan chiqib kyetishga majbur bo‘ladi va eronning ray shahriga kelib yashaydi. sulton mahmudning hindistonga qilgan yurishlari natijasida beruniy hind olimlari bilan bevosita munosabatda bo‘ladi va hind tarixi, madaniyati va fanlariga bag‘ishlangan bir necha kitoblarni yozib qoldiradi. beruniy 1048-yilda g‘aznada vafot etadi. u o‘z umri davomida 152 asar yaratdi. shulardan eng mashhurlari «qadimgi xalqlardan qolgan yodgorliklar», «geodeziya», «minerologiya», «saydana»dir. insonning jismoniy tuzilishi va butun hayotini aniqlashda geografik omilning roli haqida ajoyib fikrlarni aytadi; «... (odamlar) tuzilishlarining rang, surat, tabiat va axloqda turlicha bo‘lishi faqatgina nasablarning turlichaligida emas, balki tuproq, suv, havo va yer (odam yashaydigan joylar)ning …

4 / 36

lish yo‘li, sadoqat va do'stlikni sinov yoii, inson o‘zining barcha ma’naviy kuch-quvvati, jismoniy va aqliy qobiliyatlarii yuzaga chiqarishining vositasidir koshifiy taxallusi bilan ijod qilgan o‘rta osiyo va xurosonning mashhur mutafakkiri husayin voiz koshifiy 1440-yillarda tug‘ilib, 1505-yilgacha yashagan va ijod qilgan. koshifiyni o‘z davrining ilmli hamda ma’rifatli kishisi deb tan olganlar. husayin voiz koshifiy shaxslarni toifalashda asosan ularning ijobiy va salbiy xususiyatlarining ustuvorligiga tayangan holda yaxshi hamda yomonga ajratadi. beshta guruhga bo‘iingan, ya’ni toifalangan shaxslarga ta’rif berib, ijtimoiy davrning talablarini ham inobatga oladi. shaxsning ijtimoiy belgisi zarur, lekin axloqiy fazilatlari ustuvordir, degan xulosani keltiradi. abu abdulloh al xorazmiy 997-yil vafot etgan. abu abdulloh al xorazmiy dunyoqarashining muhim tomoni, uning keng bilimi, ilmning ko‘p jabhalari masalalarini tushunishga obyektiv yondasxishga qaratilgan. xususan, uning tib, odam anatomiyasi va fiziologiyasi sohasidagi bilimi xissiy sezgining moddiy asoslarini qidirishga yordam beradi. abu abdulloh al xorazmiy «shaxsiy ruh — u miyada bo‘lib, undan badan a’zolariga asab orqali tarqaladi» …

5 / 36

mulohazalari esa islom dinining narigi dunyo, jonning o‘lmasligi, jannat va do‘zax to‘g‘risidagi ta’limotlarni rad etdi. umar xayyom dunyo — ruh shaklida butun olamga tarqalgan xudo singari yagonadir. inson esa ana shu ruhning bir qismi, ertami kechmi u bilan qo‘shiladi. hu qo‘shilish xudoga yaqinlashishning asosiy bosqichi - shariat, taraqqiyot, ma’rifat va haqiqat olib keladi. so‘fizmga ko‘ra xudo bilan qo‘shilishning o‘zi - eng oliy rohat. so‘fizm xudoga aql yordamida ishonish emas, balki unga ichki xissiyot orqali yaqinlashxishga katta e'tibor beradi. 1058-yil xurosonning tus shahrida tug‘ilgan. uning oilasi forslardan bo‘lib, i us shahrida istiqomat qilgan. otasidan erta yetim qolgan g‘azzoliy 1070-yilda akasi abul-futuh ahmad bilan jurjonga tahsil olish uchun kyetadilar. u yyerda imom ahmad ar-roziqoni va abul qosim jurjoniylarda ta’lim oladi. keyinchalik nishopurda ilmga chanqoq g‘azzoliy ta’rifini tez orada saljuqiylar vaziri nizomul mulk eshitgach, uni bag‘dodga taklif etadi va nizomiy madrasasi boshqaruvini topshiradi. imom g‘azzoliy 1111-yil 19-dekabrda 53 yoshda tus shahrida vafot etadi. …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 36 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"o’rta osiyoda psixologiya ilmining rivojlanishi" haqida

sharq mutafakkirlarining pedagogik-psixologik qarashlari o’rta osiyoda psixologiya ilmining rivojlanishi reja 1. o’rta osiyo mutafakkirlarining ruhiy jarayonlar haqidagi fikrlari. 2. o’rta osiyo mutafakkirlarining individual-psixologik xususiyatlar haqidagi fikrlari. 3.o’rta osiyoda psixologiya ilmining rivojlanishi. umumiy tarix doirasida ham o’rta asrlarda sharq uzoq vaqt g’arbga nisbatan ilgarilab ketgan. xitoy, hind, arab, eron, o’rta osiyo madaniyati bu davrda g’arbga nisbatan erta rivojlangan. o’rta osiyodagi o’zaro feodal urushlar ham ilm-fan va madaniyatning taraqqiyotiga salbiy ta’sir etgan. xiii asrda o’rta osiyoni mo’g’ullar bosib oladi va o’rta asrlarda yaratilgan fan va madaniyat sohasidagi ilmiy adabiyotlarning to’plangan qismi shu bosqinchilar tomonidan yo’q qilib yuboriladi...

Bu fayl PPTX formatida 36 sahifadan iborat (6,1 MB). "o’rta osiyoda psixologiya ilmining rivojlanishi"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: o’rta osiyoda psixologiya ilmin… PPTX 36 sahifa Bepul yuklash Telegram

o’rta osiyoda psixologiya ilmining rivojlanishi

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

"o’rta osiyoda psixologiya ilmining rivojlanishi" haqida

O'xshash fayllar