nerv sistemasining fiziologiyasi va oliy nerv faoliyatining yosh xususiyatlari

PPTX 33 pages 11.4 MB Free download

33 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 11.4 MB

File type PPTX

Pages 33

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 33

slayd 1 nerv sistemasining fiziologiyasi va oliy nerv faoliyatining yosh xususiyatlari nerv tizimini neyronlardan iborat bo'lib, u tana va dendritlar aksondan iborat tolalar iborat. nerv tolasi qo'zg'aluvchanlik va o'tkazuvchanlik xususiyatiga ega. qo'zg'aluvchanlik organizmning xar xil ta'surotlarga javob bera olish qobiliyati, o'tkazuvchanlik qo'zg'aluvchanlik o'tkaza olish xususiyatidir nerv tizimining funktsiyalari ikkinchi funktsiyasi bosh miyaning yuqori qismida joylashgan joylashgan nerv markazlari bajaradi odamning tashqi muhit va atrofdagi boshqa odamlar bilan bog'lanish, fikrlash, bayon etish, bilim olish, xunar o'rganish, xotira kabi yuksak insoniy xususiyatlar birinchi funktsiyasi bosh miyaning quyi qismlarida joylashgan nerv markazlari bajaradi ta'surotni qabul qilish, o'tkazish, analiz-sintez qilish, saqlash, javob berish va sitemalarning ishini muvoffiqlashtirish nerv sistemasi tarkibi markaziy nerv tizimi orqa miya va bosh miyaning pastki qismlari (uzunchoq miya, varoliy ko'prigi, o'rta va oraliq miya hamda miyacha) bosh miyaning yuqori qismlari (bosh miya yarim sharlari va uning po'stloq qismi) periferik nerv tizimi orqa miyadan chiqadigan 31 juft nerv tolalari, bosh miyadan …

2 / 33

'lib, katta odamda vazni 30 -40 g, uzunligi 45 sm ga teng. yangi tug'ilgan bolada 6-10 g, uzunligi -15 sm. orqa miyada bo'yin, ko'krak, bel, dumgaza segmentlari joylashgan. orqa miyaning xar bir segmenti bir juftdan 31 juft nerv tolasi chiqadi. ular gavda, qo'l, oyoq. muskullari va terini nerv bilan taminlaydi. orqa miyaning ko'ndalang kesimi orqa miyaning yosh xususiyatlari 2 - 3 oylik bo'lganida xomila harakatlanadi yangi tug'ilgan bola oyoq panjasining tagi ta'sirlansa 2 - 3 minutdan so'ng oyoq, panjasida bukish refleksi hosil bo'ladi. bola 9-10 oyligida yura boshlaydi orqa miyadagi harakat markazlari ishi ortadi, nervlar mienlashishi 3 yoshgacha davom etadi bosh miya qismlari uzunchoq miya miyacha o'rta miya va ko'prik oraliq miya bosh miyaning yosh xususiyatlari yangi tug'ilgan bola bosh miyasining vazni 340-400 g bo'lib, tana vaznining 1,8- 1,9 qismini tashkil etadi. 1 yoshda bosh miya vazni 800 g, 7 yoshda 1250 g, 15 yoshda 1350 g, 18 yoshda 1380 …

3 / 33

i. yangi tug'ilgan bolada o'rta miyaning vazni 2,5 g. oraliq miya nerv markazlari ter ajralishi, issiklikni boshqarish va utlevodlar almashinuviga ta'sir etadi. yangi tug'ilgan bolada ta'm bilish, xid bilish, harorat va og'riq tasurotlariga, achchiq, nordon, sho'r, shirinlikka reaktsiyalar vujudga keladi. ko'rish bo'rtiqlari shikastlanganda ko'z butunlay yoki qisman ko'rmaydi, bosh og'riydi, falajlik sodir bo'ladi, uyqu buziladi. vegetativ nerv sistemasi simpatik nerv tizimi markazlari orqa miyaning ko'krak va bel bo'limlarida parasimpatik nerv tizimi markazlari o'rta miyada, bosh miyaning uzunchoq bo'limlarida va orqa miyaning dumg'aza bo'limida vegetativ nerv sistemasi ta'sirlanganda simpatik nerv tizimi yurakning qisqarishlari soni va kuchi ortadi, qon tomirlari torayadi, me'da -ichak yo'lining harakat funktsiyalari susayadi, ko'z qorachig'i kengayadi, moddalar almashinuvi tezlashadi parasimpatik nerv tizimi yurakning faoliyati susayadi, ba'zi qon tomirlari kengayadi, ma'da -ichak yo'lining harakat funktsiyalari ortadi, ko'z qorachigi torayadi bosh miya katta yarim sharlari ikkita yarim sharlardan iborat bo'lib, o'zaro qadoqsimon tana yordamida birikadi. yarim sharlarning yuzasida juda ko'p …

4 / 33

il qiladi birinchi va ikkinchi signal sistemasi birinchi signal sistemasi odamda birinchi va ikkinchi signal sistemasi, hayvonlarda esa faqat birinchi signal sistemasi bo'ladi birinchi signal sistemasi - qabul qiluvchi ta'sirlar ko'rish, eshitish, hid sezish, ovqat ta'mini bilish kabi sezgi organlari orqali axborotni qabul qilish. bu sezgi organlari orqali qabul qilingan tashqi va ichki muhitning ta'siri miyaning shunga tegishli markazlarida refleks hosil qiladi ikkinchi signal sistemasi odamning oliy nerv faoliyati o'ziga xos anglash, abstrakt fikrlash; so'zlash qobiliyatiga ega. odam oliy nerv faoliyatining taraqqiyoti natijasida voqeylikning ikkinchi signal sistemasi vujudga kelgan ikkinchi signal sistemasi so'zlardan iborat bo'ladi. odamda og'zaki va yozma nutqning rivojlangan. i.p.pavlov : "nutq, bizni odam qildi" - degan edi. odamda shartli refleks nutq yordamida ham hosil bo'lishi mumkin oliy nerv faoliyati haqida tushuncha odamning xulqi, idroki, fikrlashi, ongi va barcha ruxiy xususiyatlari oliy nerv faoliyati bo'lib, u bosh miya yarim sharlari va ular po'slog'ida joylashgan nerv markazlarining normal funktsiyasiga …

5 / 33

y nerv faoliyati bosh miya yarim sharlari va ularning po'slog'ida joylashgan nerv markazlarining normal funktsiyasiga yoki ulardagi qo'zg'alish va tormozlanish jarayonlarining kuchiga, tarqalish tezligiga hamda ularning bir-biriga munosabatiga bog'liq gippokrat odamlarda to'rtta temperament: xolerik (jonsarak), sangvinik, flegmatik va melanxolik (nimjon) turlarini aniqlagan. tiplar sof holda kamdan-kam uchrab ko'pincha bitta individumda har xil tiplarga xos belgi va xususiyatlar aralashib ketadi. i.p.pavlov miyaning nerv hujayralaridagi qo'zg'alish va tormozlanish jarayonlarining kuchiga, tarqalish tezligiga va ularning bir - biriga munosabatiga ko'ra odam oliy nerv faoliyatini 4 tipga bo'lgan odam oliy nerv faoliyatining 1- tipi kuchli, qo'zg'oluvchan, muvozanatlash-magan, jonsarak tip qo'zg'alish va tormozlanish kuchli, ammo muvozanatlashmagan, qo'zg'alish tormozlanishdan ustun turadi shartli reflekslar sekin paydo bo'ladi, o'rta o'zlashtiradi, biror ishga tez kirishib, tez soviydi, emotsional, bilar – bilmas javob berib o'z fikrini maqullaydi. topshiriqlarni vaqtida bajarmaydi, sekin paydo bo'lgan shartli reflekslar tez so'nadi, maktab hayotiga ko'nikishi qiyin , nutqi tez va qo'pol, xarakteri o'zgaruvchan. o'z xissiyotlarini …

Want to read more?

Download all 33 pages for free via Telegram.

Download full file

About "nerv sistemasining fiziologiyasi va oliy nerv faoliyatining yosh xususiyatlari"

slayd 1 nerv sistemasining fiziologiyasi va oliy nerv faoliyatining yosh xususiyatlari nerv tizimini neyronlardan iborat bo'lib, u tana va dendritlar aksondan iborat tolalar iborat. nerv tolasi qo'zg'aluvchanlik va o'tkazuvchanlik xususiyatiga ega. qo'zg'aluvchanlik organizmning xar xil ta'surotlarga javob bera olish qobiliyati, o'tkazuvchanlik qo'zg'aluvchanlik o'tkaza olish xususiyatidir nerv tizimining funktsiyalari ikkinchi funktsiyasi bosh miyaning yuqori qismida joylashgan joylashgan nerv markazlari bajaradi odamning tashqi muhit va atrofdagi boshqa odamlar bilan bog'lanish, fikrlash, bayon etish, bilim olish, xunar o'rganish, xotira kabi yuksak insoniy xususiyatlar birinchi funktsiyasi bosh miyaning quyi qismlarida joylashgan nerv markazlari bajaradi ta'surotni qabul qilish, o'tkazi...

This file contains 33 pages in PPTX format (11.4 MB). To download "nerv sistemasining fiziologiyasi va oliy nerv faoliyatining yosh xususiyatlari", click the Telegram button on the left.

Tags: nerv sistemasining fiziologiyas… PPTX 33 pages Free download Telegram