elementorganik birikmalar

DOCX 491.8 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1669400921.docx elementorganik birikmalar reja: 1. metallorganik birikmalarning nomlanishi va ularda uglerod - metal bog’ hosil bo’lishi 2. metallorganik birikmalarning olinishi 3. grinyar reagenti ishtirokidagi reaksiyalar 4. litiyorganik, misorganik va ruxorganik birikmalar yordamida spirtlar, alkanlar va tsikloalkanlar sintezi 5. oltingugurt va fosfororganik birikmalar, ularning tuzilishi, olinish usullari tayanch iboralar: metalorganik birikmalar, litiy, magniy, rux, mis, natriyorganik birikmalar. oltingugurt va fosfororganik bitikmalar, imidlar, anion radikali, qutblanuvchanlik. 1. metallorganik birikmalarning nomlanishi va ularda uglerod - metal bog’ hosil bo’lishi molekulasida uglerod-metall bog’i bo’lgan birikmalar metallorganik birikmalar deb nomlanadi. ular anorganik va organik birikmalarda uchraydi. eng kamida biz bitta metallorganik birikmani bilamiz, natriy atsetilid (nac ≡ch), bunda uglerod va natriy o’rtasida ion bog’lanishdir. yaqingacha metall va uglerod tutgan birikmalarni metallorganik birikmalar deb sinflanmas edi. natriy atsetilidga o’xshab, natriy metoksid ham (naoch3)ionli birikmadir. natriy atsetiliddan farqi shundaki, natriy metoksidda uglerod emas kislorod manfiy zaryadlanadi. natriy atsetilid natriy metoksid (uglerod metall bog’ yo’q) (uglerod- metall bog’) …
2
qanday qo’llanilishini ko’ramiz. metallorganik birikmalarni nomlashda metallni almashingan hosilasi sifatida qaraladi. metalni nomiga unga birikkan alkil guruhlar oldi qo’shimcha qilib nomlanadi. h li ch2 = chna (ch3ch2)2mg siklopropillitiy vinilnatriy dietilmagniy agarda metall ugleroddan boshqa atom bilan bog’langan va u anion bo’lsa uning nomi alohida ko’rsatiladi. ch3mgi (ch3ch2)2alcl metilmagniy yodid dietilalyuminiy xlorid muammo: keyingi ikkita metallorganik reagentlarni ushbu bobni ohirida uchratdik. ularni xar biriga mos keladigan nomni taklif qiling. echim namunasi: (a) litiy metali (ch3)3cli da asosiy nomni beradi. litiyga birikkan alkil guruh uchlamchi butil va shu sababli metallorganik birikmani nomi uchlamchi - butillitiy deb ataladi. shunga mos keladigan to’g’ri nom 1,1- dimetiletillitiy. nac≡ch ni nomlanish turi bundan mustasno, uning oddiy so’z bilan natriy atsetilid deyiladi. ikkala nom ham natriy atsetilid va natriyetenil ham iyupak nomlanishga mos keladi. elektromanfiyligi 2,5 ga teng bo’lib (25.1 jadval) uglerod kuchli elektrmusbat va kuchli elektrmanfiy ham emas. uglerod elektrmanfiyligi o’zidan katta bo’lgan elementlar bilan bog’langanda, …
3
etall bog’lanish ionli, litiyorganik va magniyorganik birikmalarda esa kovalentga yaqin, ammo yaqqol qutbliligi uglerod-metall bog’lanishlar karbanion hususuyatga ega ekanligini tasdiqlaydi. karbanion hususuyatga ega ekanligi uchun ushbu birikmalarni sintetik reagentlar sifatida qo’llaniladi. metilftorid metillitiy 2. metallorganik birikmalarning olinishi litiyorganik va boshqa 1 guruh metallorganik birikmalari galogenalkilga tegishli metalni ta’sir ettirib olinadi. rx + 2 m rm + m+x- galoid guruh guruh galoid metall alkil metali metalorganik birikmasi dietilefir (ch3)3ccl + 2 li (ch3)3cli + licl uchlamchi litiy uchlamchi litiy butilxlorid butillitiy (75%) xlorid galoidalkillar birlamchi, ikkilamchi yoki uchlamchi bo’lishi mumkin. alkilyodidlar, bromid va xloridlarga nisbatan faol reaksiyaga kirishadi. ftoridlar esa ularga nisbatan faol emas. turli hil ajralish va nukleofil almashinish reaksiyalarida, litiy organik birikmalar hosil bo’lishi uchun galogen sp3- gibridlangan uglerodga birikkan bo’lishi shart emas. galogen sp2- gibridlangan uglerod atomiga bog’langan vinilgalogen va arilgalogenga o’xshash birikmalarda ham reaksiya alkilgaloidlarga o’xshash usul bo’yicha ketadi, ammo sekinroq kechadi. ayrim hollarda litiyorganik birikmalar olinishida …
4
ab, uglerod bilan bog’lanadi. shuning uchun izopropenilbromiddan izopropenillitiy hosil bo’lishi kerak. izopropenil bromid litiy litiyizopropenil litiybromid galoidalkillar bilan reaksiyalar metall yuzasida ketadi. birinchi bosqichda elektron metaldan galoid alkil tomoniga siljiydi. alkilgalogen litiy anion radikali litiy kationi bitta elektron qabul qilgan galoid alkil endi manfiy zaryadlanadi va toq elektron soniga ega bo’ladi. u anion radikali bo’ladi. qo’shimcha elektron antibog’langan orbitalni egallaydi. ushbu anion radikalining fragmentidan alkil radikal va galoid anioni hosil bo’ladi. anion radikali alkil radikali galogen anioni keyingi fragmentatsiyalarda alkil radikali litiy atomini oson biriktirib, metalorganik birikmani hosil qiladi. r · + li · r:li alkil radikal litiy litiyalkil organik kimyoda ko’proq ahamiyatga ega bo’lgan metalorganik reagentlar bu magniyorganik birikmalar. ular fransuz kimyogari viktor grinyar nomiga grinyar reagenti deb atalgan. grinyar magniydan organik birikmalar hosilalarni samarali olinish uslubini yaratdi va ularni spirtlar sintezida qo’lladi. ushbu yutuqlari uchun u 1912 yil kimyo fani bo’yicha nobel mukofotiga sazovor bo’lgan. grinyar reagenti organik …
5
ini hosil qilmaydi. agarda kuchliroq reaksion sharoit talab etilsa, erituvchi sifatida tetragidrofurandan (tgf) foydalaniladi. mg ch2 = chcl ch2 =chmgcl vini lxlorid vinil magniy xlorid (92%) muammo: keltirilgan birikmalarni har biridan magniy bilan efir ishtiroki reaksiyasi natijasida hosil bo’lgan grinyar reagentini tuzilishini yozing. (a) p-bromftorbenzol (c) sikloyodbutan (b) allil xlorid (d) 1-bromsiklogeksen echim namunasi: (a) aromatik xalqada almashingan ikkita galogenlardan brom magniy bilan ftorga qaraganda tezroq birikadi. demak, ftor xalqaning chap tomonida o’zgarmagan holda qoladi, uglerod-brom bog’ esa uglerod magniy bog’iga aylanadi. p – bromftorbenzol magniy p- ftorfenilmagniybromid grinyar reaktivini hosil bo’lishi litiyorganik reagentlarga o’xshash bo’lib har bir magniy atomdagi ikkita elektrondan bittasi ajraladi. galoid alkil magniy anion radikali anion radikali alkil radikal xlorid ion alkilmagniy xlorid litiyorganik va organik birikmalar asosan aldegid va ketonlardan spirtlarni olinishida ko’p qo’llaniladi. ushbu reaksiyalarni muhokama qilishdan oldin, birinchi bo’lib metallorganik birikmalarni proton donorlari bilan reaksiyalarini ko’rib chiqamiz. agarda dietilefirga o’xshash erituvchilarda olinsa litiyorganik …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "elementorganik birikmalar"

1669400921.docx elementorganik birikmalar reja: 1. metallorganik birikmalarning nomlanishi va ularda uglerod - metal bog’ hosil bo’lishi 2. metallorganik birikmalarning olinishi 3. grinyar reagenti ishtirokidagi reaksiyalar 4. litiyorganik, misorganik va ruxorganik birikmalar yordamida spirtlar, alkanlar va tsikloalkanlar sintezi 5. oltingugurt va fosfororganik birikmalar, ularning tuzilishi, olinish usullari tayanch iboralar: metalorganik birikmalar, litiy, magniy, rux, mis, natriyorganik birikmalar. oltingugurt va fosfororganik bitikmalar, imidlar, anion radikali, qutblanuvchanlik. 1. metallorganik birikmalarning nomlanishi va ularda uglerod - metal bog’ hosil bo’lishi molekulasida uglerod-metall bog’i bo’lgan birikmalar metallorganik birikmalar deb nomlanadi. ular anorganik va organik b...

DOCX format, 491.8 KB. To download "elementorganik birikmalar", click the Telegram button on the left.

Tags: elementorganik birikmalar DOCX Free download Telegram