geterotsiklik birikmalar

PPTX 23 pages 1.2 MB Free download

23 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.2 MB

File type PPTX

Pages 23

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 23

mavzu:geterotsiklik birikmalarning xossalari mavzu:geterotsiklik birikmalarning xossalari furan elektrofil almashinish va birikish reaksiyalariga, shuningdek, halqaning ochilishi hamda kislorodning almashinishi bilan boradigan reaksiyalarga kirisha oladi. furan halqasi ishqorlar ta'siriga chidamli, ma'dan kislotalar ta'sirida esa oson parchalanadi. shuning uchun ham furanni nitrolashda nitrat kislota o'miga atsetilnitrat, sulfolashda esa sulfat kislota o'miga piridinsulfotrioksid ishlatiladi: furanni galogenlash nitrolash singari oraliq birikish mahsulot-larining hosil bo'lishi orqali boradi: furanni atsetillash snci4, znci2, bf3, l2, hi, hci04 yoki mg (ci04)2 ishtirokida oson boradi tgf - alifatik oddiy efir xossalariga ega. furandan farqli olaroq, u aromatik xossalarni namoyon qilmaydi. furan 400 - 450° s da al20 3 ishtirokida vodorod sulfid bilan reaksiyaga kirishib tiofen, ammiak bilan esa pirrol hosil qiladi. bu reaksiyalarda halqadagi kislorod oltingugurt va azotga almashadi.furan, tiofen va pirrolning yuqori haroratda al20 3 ishtirokida bir-biriga aylanishi quyidagicha sxema bo'yicha boradi (yu. k. yuryev reaksiyasi) tiofen furandan farqli o'laroq havoda o'zgarmaydigan, kislotalar va oksidlovchilar ta'siriga chidamli, xossalari jihatdan …

2 / 23

n strukturaviy o'xshashligini ko'rsatadi. piridin halqasi deyarli to'g'ri oltiburchak bo'lib, s - s bog'larning uzunligi benzol s - s bog'larining uzunligiga yaqin, s - n bog'ining uzunligi esa aminlardagiga nisbatan qisqa: elektron zichliklarining yig'indisi molekuladagi ya-elektronlarning umumiy soniga teng, ya'ni 0,822+0,947+0,947+0,849+1,586=6 . azot yadroning elektron zichligini o'ziga tortadi va natijada uglerod atomlaridagi elektronlar zichligi benzol molekulasidagi tegishli elektronlar zichligidan, ya'ni 1 dan kamayadi: shuning uchun ham piridinning elektrofil almashinish reaksiyalariga kirishish qobiliyati benzolga nisbatan kuchsiz. piridindagi 3 - va 5 - uglerod atomlarida (ft - va ft - holatlarda) - elektronlarning zichligi birmuncha katta bo'lganidan elektrofil almashinish reaksiyalarida reagentlarning hujumi birinchi navbatda shu atomlarga qaratiladi. 2 -, 4 - va 6 - uglerod atomlarida (a a1 - va - holatlarda) esa elektronlar zichligi kichik, shuning uchun ham ular nukleofil almashinish reaksiyalariga kirishish qobiliyatiga ega piridin suv bilan ammoniy gidroksidga o'xshash birikma hosil qiladi, shuning uchun piridinning suvdagi eritmasi qizil lakmusni …

3 / 23

n holida bo'ladi azotdagi musbat zaryad yadroning umumiy elektron zichligini yanada kamaytirib, elektrofil zarrachalarning hujumini qiyinlashtiradi. piridinni 220-230° s da tutovchi sulfat kislota bilan simob sulfat ishtirokida sulfolab, 40 % li unum bilan piridin- 3- sulfokislota olish mumkin. piridin 300-350° s da simob katalizator ishtirokisiz sulfolanganda ham piridin - 3 sulfokislota hosil bo'ladi, lekin reaksiyaning unumi kam bo'ladi. nitrolash uchun esa 300°c da temir katalizatorligida piridinning 100% li sulfat kislotadagi eritmasiga kaliy nitratning nitrat kislotadagi eritmasi ta'sir ettiriladi va kam unum bilan 3 - nitropiridin hosil bo'ladi: piridinni galogenlash ham yuqori haroratda olib boriladi: piridin fridel - krafts reaksiyasiga mutlaqo kirishmaydi. piridin peroksikislotalar yoki sirka kislota eritmasida vodorod peroksid bilan oksidlanganda piridin - n - oksid hosil bo'ladi nukleofil almashinish reaksiyalari. piridin 300- 400°c da quruq o'yuvchi kaliy bilan qizdirilganda 2 - gidroksipiridin (a-gidroksipiridin) hosil bo'ladi (a. e. chichibabin): 2 - gidroksipiridinning tautomer shakli 2 - piridondir qaytarilishi. piridin benzolga …

4 / 23

aydigan, o'ziga xos o'tkir hidli, kuchsiz uchlamchi asosdir. xinolinda benzol va piridin halqalari kondensirlangan, shuning uchun uni boshqacha qilib, «, p - benzopiridin deb aytish mumkin. pirimidin suvda eriydigan, rangsiz kristall modda bo‘lib, 21°c da suyuqlanadi, 124°c da qaynaydi. adenin - (6 - aminopurin) 360-365°c da suyuqlanadigan, suvda kam eriydigan, rangsiz kristall modda. u sanoatda formamid va poci3 dan olinadi. organik va mikrobiologik sintezda dastlabki modda, tibbiyotda donor qonining konservanti sifatida ishlatiladi imidazol 90°c da suyuqlanadigan kristall modda, suvda yaxshi, qutbsiz organik erituvchilarda yomon eriydi. furfurol - yangi yopilgan non hidli suvda yomon eriydigan rangsiz suyuqlik. 162° s da qaynaydi, havoda oson oksidlanadi va qora smolaga aylanadi. u furanning eng muhim hosilasi bo‘lib, kimyoviy xossalari jihatdan benzoy aldegidga o‘xshaydi furan xloroform hidli, rangsiz, harakatchan suyuqlikdir. u 31°c da qaynaydi, suvda erimaydi, havoda oksidlanib qorayadi. pirrol 130°c da qaynaydigan, suvda erimaydigan, rangsiz suyuqlik. u havoda tez oksidlanib, smolaga aylanadi. pirrol toshko'mir …

5 / 23

Want to read more?

Download all 23 pages for free via Telegram.

Download full file

About "geterotsiklik birikmalar"

mavzu:geterotsiklik birikmalarning xossalari mavzu:geterotsiklik birikmalarning xossalari furan elektrofil almashinish va birikish reaksiyalariga, shuningdek, halqaning ochilishi hamda kislorodning almashinishi bilan boradigan reaksiyalarga kirisha oladi. furan halqasi ishqorlar ta'siriga chidamli, ma'dan kislotalar ta'sirida esa oson parchalanadi. shuning uchun ham furanni nitrolashda nitrat kislota o'miga atsetilnitrat, sulfolashda esa sulfat kislota o'miga piridinsulfotrioksid ishlatiladi: furanni galogenlash nitrolash singari oraliq birikish mahsulot-larining hosil bo'lishi orqali boradi: furanni atsetillash snci4, znci2, bf3, l2, hi, hci04 yoki mg (ci04)2 ishtirokida oson boradi tgf - alifatik oddiy efir xossalariga ega. furandan farqli olaroq, u aromatik xossalarni namoyon qilmaydi. ...

This file contains 23 pages in PPTX format (1.2 MB). To download "geterotsiklik birikmalar", click the Telegram button on the left.

Tags: geterotsiklik birikmalar PPTX 23 pages Free download Telegram