shaxsning o’z-o’zinianglashi

PPTX 15 pages 74.1 KB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 74.1 KB

File type PPTX

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

8-mavzu: shaxsning o’z-o’zini anglashi 8-mavzu: shaxsning o’z-o’zini anglashi reja: 1. shaxs haqida psixologik nazariyalar. 2. o‘zini anglash, o‘zini baholash va shaxsiy da’vogarlik darajasi. 3. shaxsning psixologik himoyasi. 4. shaxs shakllanishi va taraqqiyoti ijtimoiy munosabatlar tizimida odamlar bilan o‘zaro muloqotga kirishgandan so‘ng inson o‘zini atrofdagi muhitdan ajratadi, o‘zidagi jismoniy va ruhiy holatlar, harakatlar va jarayonlarning sub’ekti sifatida his etadi, shaxsan o‘zi uchun «boshqalar» qarshisida turgan, shu bilan birga, ularga bevosita bog‘liq bo‘lgan «men» sifatida namoyon bo‘ladi. shaxsan «men» mavjudligining sub’ektiv kechinmasi, avvalambor, insonning hozirgi, o‘tgan zamon va kelajakda shaxsan o‘ziga nisbatan o‘zining o‘xshashligini tushunishi holatida ifodalanadi. shunday qilib, o‘zini anglash yoki «men-konsepsiyasi» – bu individning o‘zi haqidagi tasavvurlarning takrorlanmas tizimi sifatida kechiriladigan nisbatan barqaror u yoki bu darajada anglanganlikdir, uning asosida individ boshqa odamlar bilan o‘zaro aloqalarini o‘rnatadi va o‘ziga munosabat bildiradi. «men-konsepsiyasi» – bir butun bo‘lsada, lekin ichki qarama-qarshiliklardan holi emas, o‘ziga nisbatan mayl sifatida namoyon bo‘ladigan va quyidagi tarkibiy …

2 / 15

on «men» tushunchasini individga o‘zini anglashnigina emas, balki, o‘z faoliyatini ongli yo‘naltirish va boshqarish imkoniyatini yaratuvchi faol-ijodiy, integrativ muqaddima sifatida ochib bergan holda, bu tushunchaning ikki tomonlama xususiyatga ega ekanligini ta’kidlab o‘tadi. o‘zini anglash ikkilangan «men»ni o‘z ichiga oladi: 1) «men» tafakkur sub’ekti sifatidagi, refleksga ega «men» – faol, harakatchan, sub’ektga tegishli, ekzistensial «men»; 2) «men» idrok qilish va ichki sezgi ob’ekti sifatida – ob’ektga tegishli, refleksga ega, noyob hodisaviy, «men» darajasi yoki «men» obrazi «men» tushunchasi, «men-konsepsiyasi». refleksga ega «men» kognitiv chizmadan iborat bo‘lib, uning yordamida individ o‘zining ijtimoiy persepsiyasini va boshqalar haqidagi tasavvurlarini tuzadi. kognitiv chizma ikkita tizimni o‘z ichiga oladi: shaxsiy va ijtimoiy o‘xshashlik. shaxsiy o‘xshashlik jismoniy, intellektual va ahloqiy qirralar atamalaridagi o‘z yo‘nalishini belgilashga kiradi. ijtimoiy o‘xshashlik alohida o‘xshashliklardan tashkil topib, odamning turli ijtimoiy guruhlar: irq, millat, sinf, jins va h.k.larga mansubligi bilan belgilanadi. shaxsiy o‘xshashlik bilan bir qatorda ijtimoiy o‘xshashlik o‘zini anglash va ijtimoiy hulq-atvorning …

3 / 15

boshqa fanlar bo‘yicha erishilgan yutuqlarning qay darajada yaxshi va yuqoriligida namoyon bo‘ladigan akademik yutuqlarning umumiy jihatdan baholanishi; b) shaxsiy yutuqlarning bir xil ijtimoiy guruh yoki bir avlodga mansub bo‘lgan boshqa odamlarning yutuqlari bilan qiyoslashtirish asosida shakllanadigan akademik yutuqlarning ijtimoiy jihatdan baholanishi. ijtimoiy nuqtai nazarga ko‘ra, «men-konsepsiyasi» atrofdagi odamlar bilan – oila doirasida, qo‘shnilar orasida, ishxonada o‘zaro munosabatlarning o‘rnatilishiga bog‘liq bo‘ladi. ijtimoiy «men» bizning boshqa odamlar, jamiyat hayotiga kirgan holda bu jamiyatga nisbatan ba’zi bir majburiyatlarni bajarishimiz, boshqacha aytganda, ijtimoiy rollar: o‘quvchi, o‘g‘il-qiz, do‘st, sportchi, a’lochi, yigit, qiz bolaning rolini o‘ynaganimiz yuzasidan paydo bo‘ladi. biz boshqa odamlar bilan rollar darajasidagi muloqotda juda ko‘p vaqtimizni o‘tkazamiz. transshaxsiy nuqtai nazarga ko‘ra, «men-konsepsiyasi» hayot mazmuni muammosini hal etishga mas’ul bo‘lganligi, inson diniy qarashlari yoki ularning mavjud emasligi bilan bevosita bog‘liqligi sababidan muhimdir. umuman olganda, odamning nechtagacha «men»i bo‘lishi mumkin? keling, yuqorida keltirilgan ba’zi «men»larni sanab o‘tamiz. 1. «sub’ektiv (nohaqlik) men» – bu da’vogarlik darajasi, …

4 / 15

bunda ikkilangan aks ettirishni ta’kidlash lozim: menda haqiqatdan ham ko‘rmoqchi bo‘lgan xususiyatlar emas, mening fikrimcha, ko‘rmoqchi bo‘lganlardir. ko‘p hollarda «kutilgan men» sohasini ota-onalar belgilaydi. ba’zan ular o‘z farzandlariga bu haqda to‘g‘ridan to‘g‘ri gapiradilar («haqiqiy musiqachi bo‘lib etishishingni orzu qilaman (olim, shoir va sh.o‘.)»). odatda, «kutilgan men» biz uchun obro‘li bo‘lgan insonga yo‘nalgan holda tuziladi. bu ota, ona, qarindoshlar yoki do‘stlardan biri, ba’zida ustoz ham bo‘lishi mumkin. bu insonning obro‘si qanchalik kuchli bo‘lsa, uning kutilganlariga nisbatan yo‘nalish ham shunchalik kuchli bo‘ladi. 4. «ko‘rgazmali men» yoki «namoyishkorona men» katta tantanalarda o‘zining egallab turgan darajasini ko‘rsatish, alohida ko‘rinish uchun kiyiladigan ko‘chalik ko‘ylakni eslatadi. «na men» – bu boshqalarda yaxshi taassurot qoldirish uchun ko‘rsatiladigan hulq-atvor aktlari yig‘indisi. bunga, shuningdek, biz o‘z darajamiz yoki ijtimoiy rolimizdan qat’iy nazar bildiradigan qarashlar, g‘oyalar, hulq-atvor odati va shu kabilarni kiritish mumkin. 5. «uydagi men» ko‘chalik ko‘ylakni echib, hulq-atvorning ko‘rgazmali odatlarini tashlab, bo‘shashganda namoyon bo‘ladi. masalan, gerdaygan general doimo …

5 / 15

yicha joylashtirilgan. masalan, ko‘pchilik bizning «na-men»imizni ko‘proq, «sa-men»imizni esa kamroq biladilar. lekin eng haqqoniy «men» «sa-men», eng yanglish esa – «na-men». o‘rtada etarlicha haqqoniy va yaqin odamlarga tanish bo‘lgan «uy-men» joylashadi. shunday qilib, xulosa qilish mumkin: «men»imiz bilan qanchalik kam odam tanish bo‘lsa, u haqdagi ma’lumot shunchalik haqqoniy bo‘ladi. «men»imizni egallagan odamlar soni, «men»imiz haqidagi haqiqat hajmi teskari proporsional bog‘liklikda joylashadi: - «na-men» - uzoqdagi boshqalar uchun ma’lumot; - «uy-men» - yaqindagi boshqalar uchun ma’lumot; - «sa-men»- faqat o‘zi uchun ma’lumot. - «men»imizning uch modalligi shunday qilib, o‘z «men»ining mavjudligi kechinmasi go‘daklik davrida boshlanadigan va i.s. kon «menni kashf etish» sifatida belgilagan shaxs shakllanishi jarayonining natijasi bo‘lib hisoblanadi. bir yashar bola tanasidagi hissiyotlari bilan tashqaridagi jismlardan yuzaga keladigan hissiyotlar o‘rtasidagi farqni anglay boshlaydi. so‘ngra, 2-3 yoshida bola unga zavq bag‘ishlaydigan jarayon va o‘zining jismlar bilan harakatlari natijasini kattalarning jismli harakatlariga «men o‘zim!» talabini qo‘ygan holda, ajrata boshlaydi. u birinchi marta …

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "shaxsning o’z-o’zinianglashi"

8-mavzu: shaxsning o’z-o’zini anglashi 8-mavzu: shaxsning o’z-o’zini anglashi reja: 1. shaxs haqida psixologik nazariyalar. 2. o‘zini anglash, o‘zini baholash va shaxsiy da’vogarlik darajasi. 3. shaxsning psixologik himoyasi. 4. shaxs shakllanishi va taraqqiyoti ijtimoiy munosabatlar tizimida odamlar bilan o‘zaro muloqotga kirishgandan so‘ng inson o‘zini atrofdagi muhitdan ajratadi, o‘zidagi jismoniy va ruhiy holatlar, harakatlar va jarayonlarning sub’ekti sifatida his etadi, shaxsan o‘zi uchun «boshqalar» qarshisida turgan, shu bilan birga, ularga bevosita bog‘liq bo‘lgan «men» sifatida namoyon bo‘ladi. shaxsan «men» mavjudligining sub’ektiv kechinmasi, avvalambor, insonning hozirgi, o‘tgan zamon va kelajakda shaxsan o‘ziga nisbatan o‘zining o‘xshashligini tushunishi holatida ifodalanadi....

This file contains 15 pages in PPTX format (74.1 KB). To download "shaxsning o’z-o’zinianglashi", click the Telegram button on the left.

Tags: shaxsning o’z-o’zinianglashi PPTX 15 pages Free download Telegram