g.teylor energetik va s.e.roginskiyning kimyoviy nazariyalari

DOCX 37,7 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1700334145.docx g.teylor energetik va s.e.roginskiyning kimyoviy nazariyalari reja: 1. g.teylor energetik nazariyasi 2. s.e.roginskiyning kimyoviy nazariya 1. g.teylor energetik nazariyasi kataliz hodisasining keng tarqalganligi, uning katta amaliy ahamiyatga egaligi va sirtdan qaraganda tushunish qiyin bo’lgan hodisalarning yuz berishi okibatida, kataliz hodisasining nazariyasini o’rganish zaruriyatini tug’diradi. hozirda katalizni to’la-tukis tushuntirib beradigan yagona nazariya yo’q, lekin katalizning turli tomonlarini ayrim - ayrim holatlarini tushuntirib beruvchi nazariyalar mavjud. ammo bu nazariyalar hali mukammal emas. ularni yaxlit nazariya qilib birlashtirish yulida intilishlar bo’lsa ham bu sohada ishlar hali avj olgan emas. kataliz nazariyasi tarixiy nuqtai nazardan ikki gruppaga: kimyoviy nazariyaga (oraliq birikmalar nazariyasi) va fizikaviy nazariyaga bulinadi. oraliq birikmalar nazariyasi gomogen katalizni yaxshi tushuntirib bersa geterogen katalizda kuzatilgan turli sabablarni tushuntirib bera olmayda. masalan, katalizator yuzasining tuzilishini ta’sirini va zaharlanish hodisasi singari bir qancha farqlarni tushuntirib bera olmaydi. bundan tashqari, bu nazariya kataliz hodisasini kimyoviy tomonini hisobga olib, fizikaviy tomonini hisobga olmaydi. so’nggi vaqtlarda …

dsorbstiyalanish deyiladi. gazning qattiq modda yuzasida zichlanishi va umuman, bir moddani ikkinchi modda yuzasida ushlanib qolishi adsorbstiyalanish deyiladi. ko’pincha adsorbstiyalanish va absorbstiyalanish jarayonlari bir vaqtda boradi. bunday jarayon sorblanish deyiladi. yutuvchi modda adsorbent (sorbent), yutilayotgan modda esa adsorbtiv(sorbtiv) deb ataladi. adsorblanish ikki xil bo’ladi-fizikaviy va kimyoviy adsorblanishda - adsorbtiv adsorbent yuzasiga turli kuchlar vositasi bilan tortilishi mumkin. bu ularning tabiatiga bog’lik. fizikaviy adsorblanishda adsorbtiv adsorbent yuzasiga kuchsiz bog’langan bo’lib, bir -biriga van-der-vals kuchi bilan tortilib turadi. jumladan, agar adsorbtiv molekulalari qutublangan bo’lsa, u yuzaga orientastion kuch bilan tortiladi. adsorbtiv molekulalari qutblanmagan bo’lsa, ular adsorbent yuzasidagi mavjud zaryadlar yoki dipol molekulalari ta’sirida indukstion dipolga ega bo’lishi mumkin. kimyoviy adsorbцiya. kimyoviy adsorblanishda valent kuchlari ta’sirida adsobrtiv molekulalari adsorbent yuzasiga kimyoviy bog’langan bo’ladi. bu xil adsorbstiyalanish kimyoviy adsorbstiyalanish deyiladi. adsobrtiv adsorbent yuzasidagi molekula, yoki ionlar bilan kimyoviy reakstiyaga kirishib yoki bo’linmagan elektron juft hisobiga (lyuis tipidagi birkma holida sirt birikma hosil qiladi . …

kirishuvchi modda katalizator yuzasiga adsorblanganda ular bir-biriga shu kadar yakin masofada turadiki, natijada ular orasida kimyoviy ta’sirlanish vujudga kelib, reakstiya boshlanadi. hosil bo’lgan modda katalizator yuzasidan uchib ketadi va uning o’rniga reakstiya kirishuvchi moddalarning yangi qismi adsorblanadi. ba’zi avtorlarning fikricha, reakstiyaga kirishuvchi moddalar adsorbstiyalanganda, ularning yuza birligidagi konstentrastiyasi ortadi va natijada massalar ta’siri qonuniga muvofik kimyoviy reakstiyalarning tezligi ham ortadi. katalizning asosiy nazariyasini d.i.mendeleev yaratdi. bu nazariyaga ko’ra adsorblangan molekula ma’lum o’zgarishlarga uchraydi. yuza ta’siri natijasida molekuladagi bog’lanishlar bushashadi va hatto o’ziladi. buning natijasida reakstiya uchun kam aktivlanish energiyasi kerak bo’ladi va reakstiyani borishi osonlashadi. so’nggi vaqtda olib borilgan tekshiruvlar haqiqatdan ham katalizning birinchi bosqichi reagent bilan katalizator orasida kimyoviy birikmalar hosil bo’lishidan iborat ekanini ko’rsatadi. shu jihatdan olganda kimyoviy va fizikaviy nazariyalar orasida prinstipial farq yo’q. kimyoviy va fizikaviy nazariyalar birgalikdagina kataliz hodisasini kuzatilgan tushuntiradi. kimyoviy adsorbstiyaning katalitik jarayondagi rolini tiofen gidrirlash misolida ko’rib o’tamiz. bu jarayonda katalizator sifatida …

an ikki kush bog’ o’rniga bitta qo’sh-bog’ qolgan va bu qo’sh-bog’ 3-4 holatda cho’kkan. 2,5 holatdagi gidrogenlash al2o3 tarkibidagi on dagi vodorod hisobiga borgan. reakstiyaning so’nggi bosqichida dastlab 1-5 so’ngra 1-2 bog’lar uzilib m - buten 2 hosil bo’lgan. katalizator yuzasida reagent va katalizator atomlari aktiv kompleks hosil qilishi mumkin. bu jarayon sxematik ravishda kuyidagicha ifodalanadi. a + v + k -------(avk) --------(avk)* ---------k mahsulot yuzada hosil bo’lgan birikmalarning tabiati (tuzilishi va ulardagi bog’lanishlar xarakteri), asosan, yuzada birikma hosil qilgan molekulalarning tuzilishi va kimyoviy xossalariga, katalizator yuzasining xususiyatiga bog’lik. 1. reagent molekulasi katalizator yuzasida unchalik deformastiyalanmasa, vodorod bog’lanish yoki bog’lanmagan elektron hisobiga lyuis tipidagi kuchsiz bog’lanishlar hisobiga birikma hosil bo’ladi. radikal yoki ion birikmalar hosil bo’ladi. yuzada hosil bo’lgan birikmalar oraliq birikmalar bo’lishi mumkin. bu holda kimyoviy nazariyada bayon etilgan fikr o’z kuchini saqlab qoladi. shunday qilib kataliz jarayoni adsorblanish jarayonidan va yuzada birin ketin boradigan bir qancha kimyoviy jarayonlardan …

di, 2-chi tashuvchiga sochilgan katalizator miqdorini tashuvchi yuzasini monomolekulyar qatlam bilan qoplash uchun kerak bo’lgan katalizator miqdorida nisbati. tashuvchiga sochilgan katalizatorni solishtirma aktivligi (a) umumiy aktivlik (a) ning qoplash darajasiga bo’lgan nisbatiga teng, bu miqdor juda kichik bo’lganda, ya’ni uning tashuvchi yuzasiga juda kam miqdorda katalizator sochilganligi qiymati katalizatorning suyultirilgan katlami deyiladi. katalizatorning juda suyultirilgan qatlamida olib borilgan tajribalar katalitik aktivlikning umumiy (a) va solishtirma (a) aktivlikning sochilgan katalizator miqdorida ekstremal bog’langanligining (egri chiziqning maksimum yoki minimumdan o’tishini) ko’rsatadi. bu grafikda ordinatalar o’qiga katalizatorning aktivligi, abstissa o’qiga esa qoplanish darajasi qo’yilgan rasmdan ko’rinadiki, katalitik qoplanish ma’lum darajasida maksimum qiymatiga ega bo’ladi va bu maksimum juda kuchli suyultirishda (odatda 0,001-0,01da) namoyon bo’ladi. bu tajribalarning natijalariga asoslanib kobzev 1939 yilda o’zining aktiv ansambllar nazariyasini yaratdi. bu nazariya kataliz tajribasida kutilgan ko’p gina fikrlarni sababini tushuntirib berdi, lekin bu nazariya hanuz takomillashtirilmoqda. bu nazariyaga ko’ra aktiv markazlar ma’lum miqdordagi bir qancha atomlar ansamblidan …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "g.teylor energetik va s.e.roginskiyning kimyoviy nazariyalari"

1700334145.docx g.teylor energetik va s.e.roginskiyning kimyoviy nazariyalari reja: 1. g.teylor energetik nazariyasi 2. s.e.roginskiyning kimyoviy nazariya 1. g.teylor energetik nazariyasi kataliz hodisasining keng tarqalganligi, uning katta amaliy ahamiyatga egaligi va sirtdan qaraganda tushunish qiyin bo’lgan hodisalarning yuz berishi okibatida, kataliz hodisasining nazariyasini o’rganish zaruriyatini tug’diradi. hozirda katalizni to’la-tukis tushuntirib beradigan yagona nazariya yo’q, lekin katalizning turli tomonlarini ayrim - ayrim holatlarini tushuntirib beruvchi nazariyalar mavjud. ammo bu nazariyalar hali mukammal emas. ularni yaxlit nazariya qilib birlashtirish yulida intilishlar bo’lsa ham bu sohada ishlar hali avj olgan emas. kataliz nazariyasi tarixiy nuqtai nazardan ikki grupp...

Формат DOCX, 37,7 КБ. Чтобы скачать "g.teylor energetik va s.e.roginskiyning kimyoviy nazariyalari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: g.teylor energetik va s.e.rogin… DOCX Бесплатная загрузка Telegram