falsafa

PPTX 25 pages 3.0 MB Free download

25 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 3.0 MB

File type PPTX

Pages 25

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 25

slidemodel free powerpoint templates toshkent-2024 6-mavzu. mantiq. (2 soat) ma’ruza o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innavatsiyalar vazirligi ma’ruzachi: fal. f. d., prof dilrabo tursunovna amridinova 1 reja: 1.bilish jarayonining mohiyati va asosiy mezonlari. bilishda sub’ekt va ob’ektning o‘zaro aloqasi. 2. haqiqat bilishning bosh maqsadi. amaliyot - haqiqat mezoni sifatida. 3. 3.bilish metodologiyasi. bilishning empirik va nazariy metodlari. 4.hozirgi zamon metodologiyasi. tizim, tizimli yondashuv, tizimli tahlil tushunchalarining o‘zaro aloqasi va farqi. asosiy adabiyotlar: madaeva sh.o. va boshqalar. falsafa. –toshkent.: mumtoz so‘z, 2019. -b. 320-336 madaeva sh. shermuhamedova n. va boshqalar. falsafa – o‘quv qo‘llanmasi. – toshkent: 2019. axborot manbalari 1. www.ziyonet.uz. 2. www.edu.uz. 3. www.google.uz. 4. www.gov.uz. 3. shermuhamedova n. falsafa, darslik – toshkent: idris abdurauf nashr, 2021.667-b. 2. davronov z., shermuhamedova n, qahharova m, nurmatova m, husanov b, sultonova a. falsafa, o’quv qo’llanmasi – toshkent: tmu, 2019. – 375 b qo‘shimcha adabiyotlar 1. ismoil saifnazarov. yangi o'zbekiston:inson qadri ulug'langan …

2 / 25

va jamiyatnigina bilib qolmasdan, balki o‘zini, o‘zining ruhiy-manaviy dunyosini ham bilib boradi. bilish nazariyasini falsafada gnoseologiya sohasi o‘rganadi. «gnoseologiya» grekcha so‘z bo‘lib «gnosis» – bilish, «logos» – nazariya, yani bilish nazariyasi, bilish to‘g‘risidagi talimot manolarini anglatadi. «episteme» so‘zi «pistis» - e’tiqod so‘zi bilan uzviy bog‘liq. ammo, biz biladigan (gnosio) va biz ishonadigan (pistio), mavjudligiga etiroz bildirmaydigan narsalar – falsafiy va ilmiy bilimlarning hozirgi darajasida mazmunan har xil tushunchalardir. gnoseologiya umuman bilish haqidagi ilm bo‘lsa, epistemologiya esa asosan ilmiy bilish to‘g‘risidagi fandir. epistemologiya esa, bizning muayyan narsalar haqidagi bilimlarimiz va (yoki) e’tiqodlarimizning ishonchlilik darajasini o‘rganadi. gnoseologiya (epistemologiya) mazmuni va mohiyati. gnoseologiya ong, bilish, bilimni o‘rganish bilan shug‘ullanadi. bilish jarayoni rivojlanish qonuniyatlarining shakllari, haqiqatning tagiga etish imkoniyatlari nuqtai nazaridan o‘rganiladi. skeptitsizm (skeptitsizm — yunoncha: spektoman — shubhalanaman) - talimoti vakillari inson bilishining nisbiyligi, uning turli sharoitlar va vaziyatlar bilan bog‘liq. faylasufi d.yum bilish obekti, bilimlarimizning manbai obektiv borliq emas, balki subektiv sezgi …

3 / 25

moyilni o‘zlashtirib olish lozim, degan xulosasi hozirgacha ham o‘z ahamiyatini yo‘qotmagan. aristotel platonning bilish nazariyasidan farqli tarzda, demokrit singari olamni, tabiatni bilish sezgilar orqali amalga oshadi, bilishning predmeti va manbai kishi ongidan tashqaridagi mavjud olam, degan fikrni ilgari surgan. uning takidlashicha, olamni bilish sezgidan boshlanadi. sezgi tirik organizmga taalluqli bo‘lib, u tashqi olamning tasiri tufayli yuzaga keladi. skeptitsizmning asoschilaridan biri pirron (eramizdan oldingi taxminan 365-275 yillar) xissiy idrokni ishonchli deb hisoblagan (masalan, agar biron narsa subektga achchiq yoki shirin tuyulsa, shu haqidagi fikr haqiqat bo‘ladi), yanglishuv esa, uningcha subekt bevosita hodisadan mohiyatni, obekt asosini bilishga o‘tmoqchi bo‘lganda paydo bo‘ladi. markaziy osiyo mutafakkirlari ajdodlarimizning qadimgi kitobi «avesto» diniy-falsafiy merosimizning eng yorqin namunasidir. «ezgu fikr», “ezgu so‘z” va «ezgu amal»ida o‘z ifodasini topadi. «sharq arastusi» yuksak unvoniga sazovor bo‘lgan, forobiy fikricha, inson bilimlarni tashqi dunyodagi hodisalarni bilish jarayonida o‘zlashtiradi. abu rayhon beruniy, tabiat va uning obektiv qonunlari mavjudligiga, tabiat muttasil o‘zgarish va …

4 / 25

a yoru, dast ba - kor” («qo‘ling ishda, ko‘ngil allohda») bo‘lmog‘i, poklik, hayo, kamtarinlik komil insonning asosiy fazilatlari bo‘lishi lozimligi uqtiriladi. tasavvuf falsafasi evropa faylasuflari bilish haqida yangi davrda evropa faylasuflari ham insonning dunyoni va o‘zini bilishi haqida qimmatli fikrlarni bildirishadi. ingliz faylasufi f.bekon, inson bilishi sezgilardan boshlanadi, bilishning manbai tajribadir, sezgilar orqali olingan dalillarni inson tafakkur yordamida qayta ishlab chiqadi, deydi. matematik bilimning umumiy va zaruriy xarakteri dekartga aqlning o‘z tabiatidan kelib chiqqandek tuyulishi sababli, u bilish jarayonida deduksiyaning favqulotda rol o‘ynashini ko‘rsatadi. nemis faylasufi i.kant esa insondan va uning ongidan tashqarida obektiv borliqning mavjudligini etirof qilgan holda, undagi predmet va hodisalarni «narsalar biz uchun» va «narsalar o‘zida»ga bo‘ladi. bilish jarayoni juda murakkab bo‘lib, u subektiv va obektiv tomonlarning birligidan, subektning obektga tomon borishidan iborat. bilishning subekti umuman olganda insondir. ammo abstrakt inson yo‘q, bo‘lmaydi. shu sababli bilishning subektini borliqdagi predmet va hodisalar bilan bevosita yoki bavosita muayyan tabiiy …

5 / 25

h jarayonidir. ilmiy bilish, odatda ilmiy tadqiqotlar va ilmiy izlanishlar olib borish asosida amalga oshadi. oddiy bilishdan murakkab ilmiy bilishlarga tomon borishidan iboratdir. bilish darajalari: hissiy mantiqiy empirik intuitiv bilish darajalari, ularning o‘ziga xosligi va aloqadorligi. nazariy haqiqat bilishning bosh maqsadi. insonning borliqni bilishidan asosiy maqsadlaridan biri - bu haqiqatni bilishdir. bu asosan inson bilimlari bilan obektiv borliqdagi narsa va hodisalar o‘rtasidagi munosabat masalasini o‘z ichiga oladi. haqiqat - bu borliqdagi narsa va hodisalarning o‘zi emas, balki ular haqidagi inson bilimlarining o‘sha narsa va hodisalarga mos kelishidir. haqiqat haqiqat, bu – bizning dunyo to‘g‘risidagi bilimlarimiz va tasavvurlarimizning dunyoning o‘ziga, obektiv reallikka muvofiq kelishidir. haqiqatni nohaqiqatdan, yanglishuvdan, yolg‘ondan farqlashtirish, ajratish uchun bizning bilimimiz obektiv voqelikka, uning yashash va rivojlanish qonunlariga qanchalik mos kelishini aniqlab olmoq kerak. haqiqat konkret yoki mavhum, mushohadaviy va fikriy xulosalar, tushuncha va tasavvurlarning obektga mosligidir. obektiv haqiqat – bu bilimlarimizning shunday mazmuniki, u bir kishiga ham, butun …

Want to read more?

Download all 25 pages for free via Telegram.

Download full file

About "falsafa"

slidemodel free powerpoint templates toshkent-2024 6-mavzu. mantiq. (2 soat) ma’ruza o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innavatsiyalar vazirligi ma’ruzachi: fal. f. d., prof dilrabo tursunovna amridinova 1 reja: 1.bilish jarayonining mohiyati va asosiy mezonlari. bilishda sub’ekt va ob’ektning o‘zaro aloqasi. 2. haqiqat bilishning bosh maqsadi. amaliyot - haqiqat mezoni sifatida. 3. 3.bilish metodologiyasi. bilishning empirik va nazariy metodlari. 4.hozirgi zamon metodologiyasi. tizim, tizimli yondashuv, tizimli tahlil tushunchalarining o‘zaro aloqasi va farqi. asosiy adabiyotlar: madaeva sh.o. va boshqalar. falsafa. –toshkent.: mumtoz so‘z, 2019. -b. 320-336 madaeva sh. shermuhamedova n. va boshqalar. falsafa – o‘quv qo‘llanmasi. – toshkent: 2019. axborot manbalari 1. www.ziyone...

This file contains 25 pages in PPTX format (3.0 MB). To download "falsafa", click the Telegram button on the left.

Tags: falsafa PPTX 25 pages Free download Telegram