buxoro amirligining tashkil topishi va siyosiy tarixi

DOCX 4 стр. 19,2 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (4 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 4
11-mavzu: buxoro amirligining tashkil topishi va siyosiy tarixi reja 1. mang‘itlar sulolasining xokimiyat tepasiga kelishi. muhammad rahimxonning siyosiy faoliyati. 2. siyosiy vaziyatning o‘ziga xos jihatlari. 3. ijtimoiy-iqtisodiy munosabatlar va madaniy hayot. tayanch so’z va iboralar. buxoro amirligi, mang‘itlar, muhammad raximbiy, muhammad hakimbiy, hokimiyatni mustahkamlash, sulolaviy kurashlar, ma’muriy boshqaruv, mansab va unvonlar, markaziy boshqaruv, bosh vazir, ko‘kaldosh, “darubast suyurg‘ol”, shayboniy islohatlari, harbiy tizim, o‘zaro urushlar, davlat tizimi, saroy amaldorlari, viloyat hokimlari, ma’muriy bo‘linish, aholining xududiy joylashuvi, unvonlar va amallar. adabiyotlar: 1. mirziyoev sh.m. qonun ustuvorligi va inson manfaatlarini ta’minlash yurt taraqqiyoti va xalq farovonligining garovi. toshkent.: o‘zbekiston. 2017. 2. mirziyoev sh.m. buyuk kelajagimizni mard va oliyjanob xalqimiz bilan birga quramiz. toshkent.: o‘zbekiston. 2017. 3. karimov i.a. vatan sajdagoh kabi muqaddasdir. asarlar, 3 -jild. t., «o’zbekiston», 1996. 4. azamat ziyo. o’zbek davlatchiligi tarixi. t., «sharq», 2000. –b. 365. 5. vamberi h. buxoro yohud movarounnahr tarihi. t., «g’ofur g’ulom», 1990. 6. murtazaeva r. …
2 / 4
olib keldi. yangi hukmdorlar hokimiyatni rasman “amir” unvoni bilan boshqara boshladilar va bu davlat buxoro amirligi nomi bilan tarixda qoldi. ashtarxoniylar davrida o‘ta zaiflashib qolgan davlat boshqaruvida mang‘it urug‘i biylarining nufuzi ancha ko‘tarilgan edi. abulfayzxonning o‘limidan (1747) keyin taxtga to 1756 yilgacha uning avlodlari chiqqan bo‘lsada, amalda hokimiyat mang‘itlar sulolasi vakili muhammad raxim qo‘lida edi.u o‘z hukmronligining dastlabki davridayoq markaziy davlat hokimiyatini mustahkamlashga kirishadi. yirik yer egalari, savdogarlar va ulamolar uning bu harakatini qo‘llab-quvvatlaydilar. ishni avvalo saroy amaldorlarini o‘zgartirishdan boshlagan muhammad raxim keyinroq viloyat hokimligiga ham o‘z odamlarini tayinlashga erishadi. buning uchun u 1750-1752 yillarda shahrisabzga 4 marta harbiy yurish qilib, bu voxada o‘z hokimiyatini o‘rnatdi, g‘uzor ham buxoro hokimiyatini tan oldi. shuningdek, miyonqol, nurota, urgut, qabadiyon, boysun kabi bekliklar ham birin-ketin bo‘ysundirildi. 1753-1756 yillarda zarafshon voxasining yuqori oqimi, jizzax, zomin ham buxoro tarkibiga qo‘shib olindi. 1756 yil dekabr oyida muhammad raximxon rasman buxoro taxtiga o‘tiradi. u taxtga o‘tirgach, bir …
3 / 4
yatning kuchayishidan manfaatdor bo‘lgan savdogarlar va shahar aholisining yordami bilan qo‘zg‘olonchilar tor-mor etiladi va uning boshida turganlar qatl etiladi. lekin mamlakatda siyosiy vaziyat o‘nglanmadi, amirlikning sharqiy qismida hokimiyatga qarshi qo‘zg‘olonlar ko‘tarildi. iqtisodiy vaziyat yana nochor ahvolga kelib qoldi. 1784 yilda buxoroda boshlangan qo‘zg‘olon taxtga yangi hukmdorni olib keldi. qo‘zg‘olon bostirilgan bo‘sada. taxtdan voz kechish payti kelganini anglagan doniyolbiy 1785 yilda taxtni o‘g‘li shohmurodga topshirdi. shohmurod mang‘it hukmdorlari orasida birinchi bo‘lib “amir” unvoni bilan davlatni boshqardi. tarixda “amir ma’sum” (“begunoh amir”) nomi bilan qolgan shohmurodning hukmronlik yillarida (1785-1800) buxoroda markaziy hokimiyat nisbatan mustahkamlandi. u o‘z hukmronligining dastlabki yillarida isyonkor bekliklarga qarshi qattiq kurashlar olib bordi. buxoroga bo‘ysunishdan bosh tortgan karmana, shahrisabz, xo‘jand va boshqa shaharlar bo‘ysundirildi. amir shohmurod nafaqat siyosiy vaziyatni yaxshilashga erishdi, balki bir qator ma’muriy, iqtisodiy-madaniy tadbirlarni ham amalga oshirdi. saroyda kamtarona hayot kechirgan bu hukmdor zarafshon va qashqadaryo voxalaridagi, amudaryo bo‘ylaridagi sug‘orish tizimlarini qayta tikladi, yangi ko‘priklar, yo‘llar …
4 / 4
arshi janglar olib bordi. xarbiy kuch ish bermagan vaziyatda kelishuvchilik yo‘li tutilib, shahrisabz mahalliy hokim doniyor vallomaga mulk sifatida taqdim etildi va shahrisabz voxasi to 1858 yilgacha deyarli mustaqil ravishda boshqarildi. o‘ratepa bekligi ham bo‘ysundirildi va amirlik hududi ancha kengaydi. bu davrda qo‘shni xonliklar bilan munosabatlar ancha keskinlashdi. xiva xoni qo‘shinlarining buxoroga talonchilik yurishlari davom etdi. shuningdek, bu davrda tobora kuchayib borayotgan qo‘qon xonligi bilan munosabatlar ham yomonlashdi. azaldan buxoroga tobe hisoblangan toshkent, turkiston, o‘ratepa, xo‘jand va boshqa shaharlarga qo‘qonliklarning tajovuzi avj oldi. amir xaydar 1807-1810 yillarda qo‘qon xoni olimxon bilan toshkent, o‘ratepa, jizzax, zomin shaharlari uchun janglar olib borishga majbur bo‘ldi va bu shaharlar bir necha bor qo‘ldan-qo‘lga o‘tib turdi. amir xaydar vafotidan keyin taxtni uning uchinchi o‘g‘li nasrullo egalladi. o‘z akalari xusayn va umarni o‘ldirib, buxoro taxtini egallagan amir nasrullo buxoroning eng shafqatsiz hukmdori sifatida tarixda qoldi. shu bilan birga u davlat hokimiyatini birmuncha mustahkamlagan, harbiy soxada ancha …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 4 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "buxoro amirligining tashkil topishi va siyosiy tarixi"

11-mavzu: buxoro amirligining tashkil topishi va siyosiy tarixi reja 1. mang‘itlar sulolasining xokimiyat tepasiga kelishi. muhammad rahimxonning siyosiy faoliyati. 2. siyosiy vaziyatning o‘ziga xos jihatlari. 3. ijtimoiy-iqtisodiy munosabatlar va madaniy hayot. tayanch so’z va iboralar. buxoro amirligi, mang‘itlar, muhammad raximbiy, muhammad hakimbiy, hokimiyatni mustahkamlash, sulolaviy kurashlar, ma’muriy boshqaruv, mansab va unvonlar, markaziy boshqaruv, bosh vazir, ko‘kaldosh, “darubast suyurg‘ol”, shayboniy islohatlari, harbiy tizim, o‘zaro urushlar, davlat tizimi, saroy amaldorlari, viloyat hokimlari, ma’muriy bo‘linish, aholining xududiy joylashuvi, unvonlar va amallar. adabiyotlar: 1. mirziyoev sh.m. qonun ustuvorligi va inson manfaatlarini ta’minlash yurt taraqqiyoti va xalq far...

Этот файл содержит 4 стр. в формате DOCX (19,2 КБ). Чтобы скачать "buxoro amirligining tashkil topishi va siyosiy tarixi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: buxoro amirligining tashkil top… DOCX 4 стр. Бесплатная загрузка Telegram