mustaqillik yillarida o‘zbekistondagi ma’naviy va madaniy taraqqiyot

PPT 71 pages 9.3 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 71
o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi toshkent davlat sharqshunoslik universiteti 9-10-mavzu. mustaqillik yillarida o‘zbekistondagi ma’naviy va madaniy taraqqiyot reja yangi o‘zbekistonning uchinchi renessans tomon tutgan yo‘li. “beshta tashabbus” va uning yoshlar ma’naviyatini yuksaltirishdagi o‘rni. o‘zbekistonda millatlararo va dinlararo munosabatlardagi barqarorlikni ta’minlash borasidagi davlat siyosati. millatlararo munosabatlar sohasida o‘zbekiston respublikasi davlat siyosati konsepsiyasi. amaliy san’at, rassomchilik, teatr va kino san’ati. o‘zbekistonda turizm sohasining rivojlanishi. samarqand shahri - jahon turizm poytaxti. “biz uchinchi renessans masalasini strategik vazifa sifatida oldimizga qo‘yib, uni milliy g‘oya darajasiga ko‘tarmoqdamiz”. «xalqimizning ulug‘vor qudrati jo‘sh urgan hozirgi zamonda o‘zbekistonda yangi bir uyg‘onish – uchinchi renessans davriga poydevor yaratilmoqda». o‘zbekiston respublikasi mustaqilligining 29 yillik tantanalaridagi (31.08.2020) o‘zbekiston respublikasi prezidenti sh.mirziyoyev nutqidan sharq va g‘arb renessansi: shakllanishi, o’zaro uyg‘unligi va alohida xususiyatlari “renessans” so‘zi – fransuzcha “renaissonce”, italyancha – “rinascimento” – qayta yuzaga kelmoq, yangidan tug‘ilmoq, qayta tirilish, uyg‘onish – degan ma’nolarni anglatadi. “uyg‘onish” atamasi ilk bor xvi …
2 / 71
ko‘tarilganligini ko‘zda tutgan. birinchi sharq uyg‘onish davri – ix-xii asrlarda mintaqamizda yuz bergan “ma’rifiy renessans” hisoblanadi. bu davrda buyuk allomalar, qomusiy bilim sohiblari, mashhur mutafakkirlar yetishib chiqqan. aniq fanlar sohasida muhammad xorazmiy, abu bakr roziy, abu rayhon beruniy, ahmad farg‘oniy, umar hayyom; falsafa sohasida abu nasr forobiy, ibn rushd, muhammad g‘azzoliy, aziziddin nasafiy; tibbiyot sohasida abu ali ibn sino; tilshunoslikda mahmud zamaxshariy; she’riyatda abu abdullo rudakiy, abulqosim firdavsiy, hofiz sheroziy, nizomiy ganjaviy ijod qilgan. “islom madaniyatining oltin asri” deb e’tirof etiladigan bu davrda ona zaminimizdan yetishib chiqqan imom buxoriy, imom termiziy, imom moturidiy, burhoniddin marg‘inoniy, abul mu’in nasafiy kabi ulug‘ mutafakkirlar butun musulmon olamiga dong taratgan. ma’rifatparvar shoh ali ibn ma’mun (997-1009) gurganjda saroy qoshida kutubxona barpo etib, uni sharqning turli shaharlaridan keltirilgan nodir qo‘lyozmalar bilan boyitdi. saroy qoshida bino qilingan madrasada iqtidorli yoshlarga islomiy va dunyoviy ilmlardan ta’lim beriladi. xorazmshoh ali ibn ma’mun abu rayhon beruniyni jurjondin chaqirib olib, …
3 / 71
larida, buyuk kashfiyotlar qildilar. xorazm ma’mun akademiyasida abu rayhon beruniy boshchiligida xorazmlik olimlardan matematik va astronom abu nasr iroq, al-xorijiy, al-xamdokiy, kimyogar olim abul hokim muhammad ibn abdumalik as solih al-xorazmiy al-kosiy, ahmad ibn muhammad as-suhayly al-xorazmiy va boshqalar bilan bir qatorda, buxorolik qomusiy olim, mashhur tabib abu ali ibn sino, tarixchi olim, faylasuf va shoir bag’dodlik abul xayir ibn xammor, tabib va faylasuf abu sahl iso ibn yaxyo al-masihiy al-jurjoniy, matematik va astronom mahmud ibn xidr al-ho’jandiy, tarixchi olim va shoir abu mansur abdumalik ibn muhammad ibn ismoil as saolobiy, abul xayr al-hasan ibn sivar ibn boba ibn bixnam, abu sayd ahmad ibn muhammad ibn iroq, al-xamadoniy, abu abdulloh biyon naysoburiy, ahmad ibn hamid as-naysoburiy, tarixchi olim ibn misxavayx, abul fazl bayhaqiy, tabiatshunos olim abu abdulloh husayn ibn ibrohim at-tabariy an-notiliy, ahmad ibn muhammad as-sahriy va boshqa o’z zamonasining yetuk olimlari ko’plab ilmiy va amaliy muammolarni yechib, jahon fani …
4 / 71
chidan, markaziy osiyodagi birinchi renessans ma’rifatparvar islom dini gullagan davrga to‘g‘ri keladi. birinchidan, insoniyat ko‘rgan barcha renessanslarga birdek xos bo‘lgan xususiyat – antropo-sentrizmdir. renessansning uchinchi omili o‘sha davr jamiyatida yuqori iqtidorli, ilmga intilgan, erkin fikr yurituvchi, davlat tomonidan e’zozlangan va rag‘batlantirilgan shaxslar yashagani bilan bog‘liq. beshinchidan, dunyoga ochiqlik, tashqi aloqalarning keng qamrovligidir. yirik makromintaqada mushtarak madaniyatlar, gumanitar makon vujudga kelgan. buyuk ipak yo‘lidagi savdo aloqalari nafaqat tovar, balki madaniyatlar va fikr almashinuvida ham muhim rol o‘ynagan. to‘rtinchidan, jamiyatda erkin fikr yuritish muhiti mavjud bo‘lgan. ilmiy va madaniy asarlar jo‘shqin intellektual hayot, keskin bahslar hosilasidir. ibn sino, beruniy kabi allomalar ilmiy hamjamiyat oldida eng qaltis savollarni berishdan hayiqishmagan. o'sha davrdagi eng buyuk mutafakkir olimlardan biri muhammad muso xorazmiydir. bugun butun dunyo foydalanadigan hisob-kitob amallari, zamonaviy texnologiyalar faoliyati ana shu bobokalonimiz yaratgan qoidalarga asoslanadi. butun dunyo xorazmiyning ilm-fan rivoji yo'lidagi hissasini yuksak qadrlaydi, uni voyaga etkazgan zaminga alohida ehtirom bilan qaraydi. muhammad …
5 / 71
allomaning dunyo ilm-fani rivojidagi xizmatlari umume'tirof etilgan bo'lib, sharq olimlari orasida faqat uning nomi va asarlari “algoritm” va “algebra” kabi zamonaviy ilmiy atamalarda abadiylashtirildi. ahmad farg'oniyning “astronomiya asoslari” nomli asari o'n ikkinchi asrda lotin va ivrit tillariga tarjima qilingani, keyinchalik italiya, germaniya, frantsiya, gollandiya vaaqsh kabi ko'plab mamlakatlarda qayta-qayta chop etilgani uning naqadar ulkan ahamiyatga egaligini ko'rsatadi. allomaning er sharsimon shaklda ekanligi borasidagi qarashlarini oradan sakkiz yuz yil o'tib amalda isbotlagan mashhur sayyoh xristofor kolumb “er meridianining bir darajasi miqdori haqidagi al-farg'oniy hisoblarining to'g'riligiga to'la ishonch hosil qildim”, deya dastxat qoldirgan. ahmad farg'oniy o'n oltinchi asrda oydagi kraterlardan biriga bobokalonimiz nomi berilgan. yunesko qaroriga muvofiq 1998 yilda ahmad farg'oniy tavalludining 1200-yilligi xalqaro miqyosda nishonlandi. bu buyuk ajdodimizning jahon tsivilizatsiyasi rivojiga qo'shgan ulkan hissasi, xalqimiz ilmiy salohiyatining yana bir e'tirofi bo'ldi. quva va farg'ona shaharlarida mutafakkir haykallari bunyod etildi, farg'ona davlat universitetiga ahmad farg'oniy nomi berildi. ahmad farg'oniy tomonidan ix asrda …

Want to read more?

Download all 71 pages for free via Telegram.

Download full file

About "mustaqillik yillarida o‘zbekistondagi ma’naviy va madaniy taraqqiyot"

o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi toshkent davlat sharqshunoslik universiteti 9-10-mavzu. mustaqillik yillarida o‘zbekistondagi ma’naviy va madaniy taraqqiyot reja yangi o‘zbekistonning uchinchi renessans tomon tutgan yo‘li. “beshta tashabbus” va uning yoshlar ma’naviyatini yuksaltirishdagi o‘rni. o‘zbekistonda millatlararo va dinlararo munosabatlardagi barqarorlikni ta’minlash borasidagi davlat siyosati. millatlararo munosabatlar sohasida o‘zbekiston respublikasi davlat siyosati konsepsiyasi. amaliy san’at, rassomchilik, teatr va kino san’ati. o‘zbekistonda turizm sohasining rivojlanishi. samarqand shahri - jahon turizm poytaxti. “biz uchinchi renessans masalasini strategik vazifa sifatida oldimizga qo‘yib, uni milliy g‘oya darajasiga ko‘tarmoqdamiz”. «xalqimi...

This file contains 71 pages in PPT format (9.3 MB). To download "mustaqillik yillarida o‘zbekistondagi ma’naviy va madaniy taraqqiyot", click the Telegram button on the left.

Tags: mustaqillik yillarida o‘zbekist… PPT 71 pages Free download Telegram