islom qadriyatlar va ma'rifatining hozirgi davrdagi ahamiyati

DOCX 10 pages 20.2 KB Free download

10 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 20.2 KB

File type DOCX

Pages 10

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 10

9-mavzu. islom qadriyatlari va ma’rifatining hozirgi davrdagi ahamiyati reja: 1. islom shariati (ta’limoti) muhofazasidagi besh qadriyat: din, 2. hayot, aql, mulk va nasl. 3. islom ta’limotida axloqiy qadriyatlar. 4. islom dinining jahon sivilizatsiyasi rivojidagi oʻrni. islom arxitekturasi. 5. xxi asrda o‘zbekiston ulamolari tomonidan tinchlik, ilm-ma’rifat va bag‘rikenglikga oid adabiyotlar tahlili tayanch tushunchalar: konfessiya, vijdon erkinligi,” o‘zbekisatonda vijdon erkinligi va diniy tashkilotlar to‘g‘risida”gi qonun. islom shariati (ta’limoti) muhofazasidagi besh qadriyat: din, hayot, aql, mulk va nasl. islom dini va ayniqsa, uning huquqiy tartibga solish qismi o‘ziga xos qadriyatlar tizimiga ega. ushbu qadriyatlarni himoya qilish, ta'minlash va normativ tartibga solish islom huquqining qoidalari orqali amalga oshiriladi. bu qadriyatlar tizimi o‘zaro uzviy bog‘liq bo‘lgan moddiy va ma'naviy qismlardan iborat. ularga din va e'tiqod, inson hayoti, aql, avlod davom ettirish va mulk kabi tushunchalar kiradi. ular, mos ravishda, islom huquqining himoya ob'yektlaridir. islom qadriyatlari bilan "shariat maqsadi" tushunchasi o'zaro bog'liq bo'lib, bu maqsad ushbu …

2 / 10

ushbu norma xalqaro darajada inson huquqlari masalasi kontekstida keng muhokama qilinadi. ushbu tizimni faqat diniy-falsafiy munozara doirasida ko'rish kerak emas. bizning fikrimizcha, bu norma musulmonlar nuqtai nazaridan islom qadriyatlari tizimi o'zgarmas koordinata tizimi bo'lishi kerakligini tushunish bilan to'g'ridan-to'g'ri bog'liq. u, insoniyat tabiatiga yaratilgan abadiy axloqiy prinsiplar va din tomonidan belgilangan ijtimoiy adolatning gumanistik tamoyillariga asoslangan islom tizimini tashkil etadi. islom tamoyillariga mos kelmaydigan har qanday komponent butun tizimning buzilishiga olib kelishi mumkin. zamonaviy musulmon olimi muhammad g'azzoli, islomda kufrdan qochish masalalarini ko'rib, ko'p hollarda bu, xizmatga, odatlarga, marosimlarga va qonunlarga, shuningdek, davlatning o'zaro aloqalariga qarshi protest sifatida qaralishini ta'kidlaydi. shu sababli, kufrdan qochish davlatga xiyonat bilan tenglashtiriladi va unga qarshi kurashish dinning muqaddas burchidir? deb belgilaydi. hech bir davlat isyonchilarga nisbatan qattiq pozitsiya olishida qoralana olmaydi, chunki ularning harakatlari davlatning mavjudligiga tahdid soladi. islomiy huquq tomonidan himoya qilinadigan qadriyatlar ierarxiyasida keyingi o'rinda hayot turadi. islomda hayot allohning in'omi sifatida, alloh …

3 / 10

ng tushunish, mantiqiy va ijodiy fikrlash, bilim natijalarini umumlashtirish qobiliyatidir. aql — insonning egasiga berilgan noyob in'om. "insonlarning irodali harakatlari va xatti-harakatlari ularning ichki motivatsiyasidan kelib chiqadi. bizning barcha harakatlarimiz niyatlarimiz va g‘oyalarimizning aksidir; ular bizning istaklarimiz va xohishlarimizga javob bo‘lgan tasdiqlovchi javoblarga o‘xshaydi... biz o'z harakatlarimiz uchun javobgarmiz, chunki inson bu hayotda o'z xohishiga ko'ra harakat qilishga erkin. u o'zini jamiyat yoki tarixning oddiy bir vinti sifatida hisoblamasligi kerak". islomda aqlga juda katta ahamiyat beriladi. buning sababi, to'g'ri e'tiqod aqliy faoliyatning natijasi, aql bilan haqiqatni aniqlash va keyinchalik unga ixtiyoriy ravishda ergashish hisoblanadi. bundan tashqari, mas'uliyatni his etish, sodir etilgan harakatlar uchun javob berish faqat sog'lom aqlga ega bo'lgan shaxsning burchidir. islom huquqida "mukallaf" tushunchasi mavjud bo'lib, bu "deyish qobiliyati" tushunchasi bilan bog'liqdir. mukallaf — o'z harakatlarini boshqarish qobiliyatiga ega shaxsdir. islom huquqida iroda va aql tushunchalari mas'uliyat tushunchasi, shuningdek, insonning huquq va burchlari doirasida mustahkamlanadi. islomda aqlni himoya …

4 / 10

nishdan, namozdan chalg'itadi..." alkogolli ichimliklar har qanday ko'rinishda va har qanday miqdorda ta’qiqlanadi. alkogoldan foydalanish uchun jismoniy jazolar belgilangan, bular yolg'on ayblov uchun jazoga tengdir. ushbu jazoni ikkinchi xaliifa umar kiritgan. islomda insoniyatning davom ettirilishi yana bir qadriyat hisoblanadi. insoniyatni davom ettirish ikki ma'noda ko'rinadi: birinchidan, bu alloh tomonidan berilgan hayotning davom etishi, ikkinchidan esa, hayotning asosiy ma'nosi sifatida e'tiqodning davom etishidir. shundan kelib chiqib, islom huquqi oilaviy huquqiy munosabatlarni batafsil ishlab chiqish va tartibga solishga e'tibor beradi. g'arbda keng tarqalgan sun'iy homilani tushirish, ya'ni abort, evtanaziya, monastik qasamlar, shuningdek, bir jinsli nikohlar islomda ta’qiqlangan. insoniyatni davom ettirishni himoya qilish, islomning barcha vositalari, shu jumladan, huquqiy vositalar orqali oilaviy institutni mustahkamlashga olib keladi. islom huquqi zino uchun jazolarni belgilaydi. bu holat, turmush qurgan shaxsga o'lim jazosiga sabab bo‘ladi. zino faktini isbotlashda juda qat'iy talablar bor, bu esa uni keng qo'llash imkoniyatini deyarli yo'q qiladi. zino faktini isbotlash uchun talablar o'lim …

5 / 10

siy e'tibor shaxsiy mulkni kengaytirish va rivojlantirishga qaratilgan, bu esa bu davlatlarning iqtisodiy asosini tashkil etadi va ijtimoiy taraqqiyot yo'lida yanada rivojlanish imkonini beradi. islomda faqat ruxsat berilgan daromad manbalari mavjud. masalan, alkogol, cho'chqa go'shti, pagandalar amuletlarini sotish taqiqlanadi. islom ta’limotida axloqiy qadriyatlar. islom dinining jahon sivilizatsiyasi rivojidagi oʻrni. islom arxitekturasi. bizga maʼlumki, sivilizatsiya tarixning, jamiyatning sifatiy oʻziga xosligini, u yoki bu mamlakat doirasida amal qiladigan, ishlab chiqarish kuchlari, inson faoliyati, madaniyati tomonidan umumiy ijtimoiy qonuniyatlarning spetsifikasini ifodalaydi. sivilizatsiya murakkab mazmunga ega boʻlgan ijtimoiy-falsafiy tushuncha. bu tushunchani shotland faylasufi a.fergyusson (1723-1816) umumjahon taraqqiyotning maʼlum bir bosqichini ifodalash uchun ishlatgan boʻlsa, fratsuz maʼrifatparvarlari aql-idrok va adolatga asoslangan jamiyatga nisbatan ishlatganlar. hozirgi vaqtda ham sivilizatsiya tushunchasining hajmi va mazmuni borasida turli xil yondashuvlar mavjud. islom sivilizatsiyasini tadqiqotchilar diniy mansubligiga koʻra, farqlanuvchi madaniy birliklar sivilizatsiyasi deb, talqin qiladilar. lekin ular islom sivilizatsiyasini islom olami mustahkam bir butunlikni, yaxlitlikni tashkil etmaganligi uchun ilmiy tushuncha …

Want to read more?

Download all 10 pages for free via Telegram.

Download full file

About "islom qadriyatlar va ma'rifatining hozirgi davrdagi ahamiyati"

9-mavzu. islom qadriyatlari va ma’rifatining hozirgi davrdagi ahamiyati reja: 1. islom shariati (ta’limoti) muhofazasidagi besh qadriyat: din, 2. hayot, aql, mulk va nasl. 3. islom ta’limotida axloqiy qadriyatlar. 4. islom dinining jahon sivilizatsiyasi rivojidagi oʻrni. islom arxitekturasi. 5. xxi asrda o‘zbekiston ulamolari tomonidan tinchlik, ilm-ma’rifat va bag‘rikenglikga oid adabiyotlar tahlili tayanch tushunchalar: konfessiya, vijdon erkinligi,” o‘zbekisatonda vijdon erkinligi va diniy tashkilotlar to‘g‘risida”gi qonun. islom shariati (ta’limoti) muhofazasidagi besh qadriyat: din, hayot, aql, mulk va nasl. islom dini va ayniqsa, uning huquqiy tartibga solish qismi o‘ziga xos qadriyatlar tizimiga ega. ushbu qadriyatlarni himoya qilish, ta'minlash va normativ tartibga solish islom huq...

This file contains 10 pages in DOCX format (20.2 KB). To download "islom qadriyatlar va ma'rifatining hozirgi davrdagi ahamiyati", click the Telegram button on the left.

Tags: islom qadriyatlar va ma'rifatin… DOCX 10 pages Free download Telegram