iqtisodiy ta’limotlar tarixi

PPTX 14 pages 104.1 KB Free download

14 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 104.1 KB

File type PPTX

Pages 14

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 14

mavzu: iqtisodiy ta’limotlar tarixi fanining predmeti, uslubi va qadimgi dunyodagi iqtisodiy ta’limotlar. mavzu: iqtisodiy ta’limotlar tarixi fanining predmeti, uslubi va qadimgi dunyodagi iqtisodiy ta’limotlar. ma’ruza o’qituvchisi: z.b.navruz-zoda. reja: iqtisodiy ta’limotlar tarixi fanining predmeti iqtisodiy ta‟limotlar tarixini o’rganishda davrlash tizimidan foydalanish. “iqtisodiy ta’limotlar tarixi” fanining o’rganish predmeti – iqtisodiy jarayonlarga bo’lgan iqtisodiy qarashlar evolyustiyasi, iqtisodiy g’oya va nazariyalarning shakllanish, rivojlanish qonuniyatlari va ularning almashinuvining tarixiy jarayoni hisoblanadi. iqtisodiy ta’limotlarning vujudga kelishi va rivojlanishi tahlili yozuv ixtiro qilingan quldorlik davrdan boshlab ijtimoiy taraqqiyotning barcha tarixiy jarayonlarini, barcha tarixiy davrlarni o’z ichiga oladi. “iqtisodiy ta’limotlar tarixi” fanini o’rgangach, iqtisodchi mutaxassislar, eng avvalo, jahon iqtisodiyoti va milliy iqtisodiyot rivojlanishining ob’ektiv qonunlarining mohiyatini ochib berish, muqobil xo’jalik qarorlarini asoslab berish va keyinchalik ularni amalga oshirishda ijobiy yondashish uchun zarur bo’lgan o’zlarining tadqiqot mahoratlarini oshiradilar. demak, iqtisodchi mutaxassislarni tayyorlashda zarur bo’lgan fanlarning biri sifatida, iqtisodiy ta’limotlar tarixini o’rganish, bir tomondan, ularda umuminsoniy va kasb madaniyatini shakllantirish …

2 / 14

h; ø iqtisodiy nazariya va amaliyot o’rtasidagi o’zaro bog’liqlikning tahlili, iqtisodiy ta’limotlardagi umumiylik, yagona va alohidalikni aniqlash. iqtisodiy ta’limotlar tarixini o’rganishda umumiylik, yagona va alohidalik uslubini tovar tahlili misolida ko’rish mumkin: umumiylik – tovar iste’mol qiymat va almashuv qiymatga ega ekanligi; yagona – tovar konkret foydalikka ega ekanligi; alohidalik– tovar ne’matlarning maxsus ko’rinishiekanligi. 2-reja. iqtisodiy ta‟limotlar tarixini o’rganishda davrlash tizimidan foydalanish. taniqli iqtisodchi olim j.k.gelbreyt: «amalda iqtisodiy g’oyalar o’z davri va vujudga kelish joyining mahsuli bo’lib, ular bilan chambarchas bog’langandir, bu g’oyalarni ular tushuntirib berayotgan dunyodan mustaqil ravishda ajratib qarash mumkin emas, bu dunyo esa doimo o’zgarishda bo’ladi, agar bu g’oyalar o’z maqsadlariga to’la javob berishni ko’zlasalar, doimo shunga mos ravishda o’zgarib turishlari kerak», deb yozgan edi. kapitalistik bozor munosabatlari davrida xo’jalik va ijtimoiy hayotda baynalmilallik (internatsionalizm) kuchayganligi tufayli iqtisodiy fikrning rivojlanishi ham yagona jahon jarayoniga aylana boshladi. oqibatda klassik iqtisodiy maktab asoschilari v.petti, a.smit va d.rikardoning qarashlari qisqa vaqt …

3 / 14

ogar» ma‘nosini anglatadi. bu oqimning namoyondalari uil stafford, tomas men, antuan monkretyen, jon lou, gaspar skaruffi va boshqalar. fiziokratlar — jamiyatning boyligi qishloq xo’jaligida vujudga keladi, degan g’oyani ilgari suradilar. bu ta‘limotning asoschisi fransua kene (1694-1774) hisoblanadi. klassik siyosiy iqtisod - boylik faqat qishloq xo’jaligida emas, balki sanoat, transport, qurilish va boshqa sohalarda ham yaratilishini isbotlab berdi. petti (1623-1686) boylikning manbayi yer va mehnat ekanligini e‘tirof etgan. «mehnat boylikning otasi, yer uning onasi», degan ibora unga tegishlidir. a.smit «odamlar boyligining tabiati va sabablari to’g’risida tadqiqot» (1776-y.) asarida talab va taklif asosida shakllanadigan erkin narxlar asosida bozor o’z-o’zini tartibga solishi («ko’rinmas qo’l») g’oyasini ilgari suradi. insonni faollashtiradigan asosiy rag’bat shaxsiy manfaatdir, deb ko’rsatadi. d.rikardo foydaning yagona manbayi mehnat ekanligini ko’rsatadi. sismondi (jon sharl leonard simon de sismondi) kapitalistik iqtisodiy mexanizmni tanqid qilib, siyosiy iqtisod inson baxti yo’lida ijtimoiy mexanizmni takomillashtirishga qaratilgan fan bo’lmog’i lozim, deb ko’rsatadi. sotsial-utopistlar (a.sen-simon, sharl fure, robert …

4 / 14

haroitida davlatning aralashuvini cheklash g’oyasini ilgari suradi. bozor mexanizmining buzilishi monopoliyalar vujudga kelganda ham yuz berishini ko’rsatadi. funksional bog’lanish g’oyasini asoslaydi, bozor bahosini belgilovchi omillar talab va taklifdan iborat, deb hisoblaydi. bu maktab vakillaridan l.valras umumiy iqtisodiy muvozanatlik modelini ishlab chiqishga, i.shumpeter esa iqtisodiy tizimlar o’zgarishining ichki kuchlarini ko’rsatib berishga harakat qilgan hamda iqtisodiyotni harakatga keltiruvchi asosiy kuch tadbirkorlik, degan xulosaga kelgan. keynschilik – rivojlangan bozor iqtisodiyotini davlat tomonidan tartibga solib turish zarurligini asoslashga qaratiladi. jon meynard keyns «bandlik, foiz va pulning umumiy nazariyasi» (1936) nomli kitobida bunday tartibga solish yalpi talabga hamda shu orqali inflyatsiya va bandlikka ta‘sir ko‗rsatishini asoslaydi. neoliberalizm (f.xayek, l.erkard) – davlatning iqtisodiyotga aralashuvini eng kam darajaga keltirishga, e‘tiborni xususiy tadbirkorlikni rivojlantirishga qaratish lozimligini uqtiradi. monetarizm – (m. fridman) iqtisodiyotni boshqarishni pul muomalasini tartibga solish orqali amalga oshirish mumkinligini asoslab beradi image1.jpg /docprops/thumbnail.jpeg

5 / 14

Want to read more?

Download all 14 pages for free via Telegram.

Download full file

About "iqtisodiy ta’limotlar tarixi"

mavzu: iqtisodiy ta’limotlar tarixi fanining predmeti, uslubi va qadimgi dunyodagi iqtisodiy ta’limotlar. mavzu: iqtisodiy ta’limotlar tarixi fanining predmeti, uslubi va qadimgi dunyodagi iqtisodiy ta’limotlar. ma’ruza o’qituvchisi: z.b.navruz-zoda. reja: iqtisodiy ta’limotlar tarixi fanining predmeti iqtisodiy ta‟limotlar tarixini o’rganishda davrlash tizimidan foydalanish. “iqtisodiy ta’limotlar tarixi” fanining o’rganish predmeti – iqtisodiy jarayonlarga bo’lgan iqtisodiy qarashlar evolyustiyasi, iqtisodiy g’oya va nazariyalarning shakllanish, rivojlanish qonuniyatlari va ularning almashinuvining tarixiy jarayoni hisoblanadi. iqtisodiy ta’limotlarning vujudga kelishi va rivojlanishi tahlili yozuv ixtiro qilingan quldorlik davrdan boshlab ijtimoiy taraqqiyotning barcha tarixiy jarayonla...

This file contains 14 pages in PPTX format (104.1 KB). To download "iqtisodiy ta’limotlar tarixi", click the Telegram button on the left.

Tags: iqtisodiy ta’limotlar tarixi PPTX 14 pages Free download Telegram