ko’p yadroli tutash va tutashmas aromatik birikmalar

PPTX 587.4 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1731579970.pptx 2 + h 2 j 2 + + 2 c u 2 2 0 - 2 5 0 0 2 c u j o n 2 c o o h n 2 o h o o c h o o c n o 2 o 2 n c o o h v v i f f f f h o o c c o o h v i i c h 2 c l + a l c l 3 - h c l c h 2 c l 2 + a l c l 3 - 2 h c l c o 4 h ( h j , p - h 2 o + c h 2 o + h 2 s o 4 - h 2 o h 2 c h 2 c 2 h n o 3 + h 2 s o 4 - 2 h …

o’linadi. difenil, difenil metan, trifenil metan, difenil etilen va hokazo uglevodorodlar hamda ularning hosilalari tutashmas benzol halqali ko’p yadroli aromatik birikmalardir. difenilning olinish usullari. difenil – 71֯c da suyuqlanib, 254֯ c da qaynaydigan o’ziga xos hidli, suvda erimaydigan rangsiz kristall modda . u quyidagi usullar bilan olinadi: 1. benzolni 650 – 7500 c da piroliz qilib olish (1867-yil bertlo); 2. vyurs-fitting reaksiyasi natijasida olish. benzolning monogalogenli birikmalariga natriy metali ta’sir ettirib olinadi; c6h5 – br + 2na + c6h5 – br → c6h5 – c6h5 + 2nabr 3. benzolni palladiy tuzlari ishtirokida dimerlash; 2c6h6 + pdx2 → c6h5 – c6h5 + pd + 2hx 4. yodbenzolni mis kukuni ishtirokida qizdirish natijasida ham difenil hosil bo’ladi(ulman reaksiyasi 1903-y). difenil molekulasi yassi tuzilishga ega bo’lib, ikkala halqa bir tekislikda joylashgan: difenil molekulasidagi ikkala halqa c – c (1-11) bog’ atrofida erkin aylana oladi. lekin 2-, 21-, 6-, va 61- holatlarda hajmi katta …

g’indisi 0,290 nm gacha o- va o1- holatlaridagi o’rinbosarlar 1-11 bog’ atrofida erkin aylanishga halaqit bera olmaydi. natijada difenilning bunda hosilalari (masalan, vii birikma) notekis tuzilishga ega bo’la olmaydi va antropoizomerlar holida uchramaydi. vii birikmada ikkita orto- ftor atomlarining radiuslari yig’indisi 0,139•2=0,278 nm ga teng. 6,61 – dinitrodifenildikarbon – 2,21 – kislotada ikkita nitrogurux radiuslari yig’indisi 0,192•2=0,384 nm, ikkita karboksil guruxiniki 0,156•2=0,312 nm, nitro- va karboksil guruxlari radiuslari yig’indisi esa 0,192 + 0,156 = 0,348 nm ga teng. shuning uchun ham bu optik faol enantiomerlar (v va vi) holida mavjud bo’ladi. difenil metan difenilmetan – 270 c da suyuqlanadigan, apelsin hidli rangsiz kristall modda. u benzolni benzil xloridi yoki dixlormetan bilan fridel-krafts bo’yicha alkillash, benzofenonni qaytarish va benzolning formaldegid bilan kondensatsiyasi asosida olinadi. difenilmetan kimyoviy xossalari bilan benzolni eslatadi. oson boradigan elektrofill almashinish reaksiyalarida asosan 4,41 – dialmashingan va 2,4,21,41 – to’rtalmashingan difenilmetanlar hosil bo’ladi; difenilmetanning oksidlanishidan beznofenon, konsensatsiyasidan esa …

ana, 1,3-epi, 1,7-kata, 1,8-peri, 2,6-emfi, 2,7-holatlar esa – pros deyiladi; antratsen halqasidagi o’rinbosarlarning holati α-,β-, γ- bilan belgilanadi; sistematik nomenklaturaga binoan tutash benzol halqali ko’p yadroli arenlarning nomlari –en – qo’shimchasiga ega (naftalin bundan mustasno). besh va undan ortiq benzol yadrolari chiziqsimon tutashgan aromatik uglevodorodlar nomlariga grek sonlari va –atset- qo’shimchasidan foydalaniladi. naftalin tuzilishi. naftalinning elementar tarkibi (c10h8) ni 1935-yilda a.a.voskresenskiy aniqladi. uning tuzilishini aniqlashda erlenmayer, ayniqsa grebening xizmati katta. naftalin molekulasida ikkita umumiy o – uglerod atomlariga ega bo’lgan ikkita benzol halqasidan tuzilgan. uning molekulasi yassi tuzilishga ega. xyukkelning aromatiklik qoidasiga asosan naftalindagi 10 ta - elektron bog’lovchi molekulyar orbitallarda joylashgan. naftalinning tarkibida topilgan mozomeriya energiyasi 61kkal/molga teng. agar bitta -elektron uchun hisoblanganda (61:10), bu qiymat taxminan benzoldagidek (36:6) bo’ladi. shunga qaramasdan naftalin benzolga nisbatan ancha beqaror, uning reaksiyaga kirishish qobiliyati esa kuchliroqdir. chunki naftalin haqalaridan bittasining aromatikligini buzish uchun esa, ko’proq (36kkal) energiya sarflash kerak. shu bois naftalin …

h reaksiyalari β- holatlariga nisbatan α- holatlarda oson boradi. naftalin molekulasidagi 10 ta - elektron delokallashib, ikkala halqa uchun ham energetik jihatdan qulay bo’lgan molekulyar orbitall hosil qiladi. 10 ta - elektronli yopiq bir butun bulut bitta halqa uchun emas, balki ikkala halqa uchun umumiydir. olinish usullari. naftalinning asosiy manbai toshko’mir smolasidir. smolada ~5% naftalin bor. uning neftning pirolizi maxsulotlaridan ham olinadi. naftalin va uning hosilalarini sintetik usullar bilan ham olish mumkin: 1. atsetilen 4000 c da pista ko’mir ustidan o’tkazilganda benzol bilan bir qatorda naftalin ham hosil bo’ladi. (d. zelinskiy, b. a. kazanskiy): 5c2h2 → c10h8 + h2 2. yon zanjirida to’rtta va undan ortiq uglerod atomlari bor benzol gomologlarini degidrosikllanishidan: naftalin 800 c da suyuqlanadigan o’ziga xos hidli kristall modda bo’lib, hatto xona haroratida ham uchuvchandir. u sublimatlanadi va suv bug’i bilan haydaladi. antratsen va uning gomologlari yuqori temperaturalarda suyuqlanadigan, rangsiz yoki sarg’ish tusli kristall moddalardir. masalan; antratsen …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "ko’p yadroli tutash va tutashmas aromatik birikmalar"

1731579970.pptx 2 + h 2 j 2 + + 2 c u 2 2 0 - 2 5 0 0 2 c u j o n 2 c o o h n 2 o h o o c h o o c n o 2 o 2 n c o o h v v i f f f f h o o c c o o h v i i c h 2 c l + a l c l 3 - h c l c h 2 c l 2 + a l c l 3 - 2 h c l c o 4 h ( h j , p - h 2 o + c h 2 o …

PPTX format, 587.4 KB. To download "ko’p yadroli tutash va tutashmas aromatik birikmalar", click the Telegram button on the left.

Tags: ko’p yadroli tutash va tutashma… PPTX Free download Telegram