botanika (yuksak o'simliklar)

PPT 25 pages 3.0 MB Free download

25 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 3.0 MB

File type PPT

Pages 25

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 25

slayd 1 mirzo ulug'bek nomidagi o'zbekiston milliy universiteti biologiya fakulteti fan. botanika (yuksak o'simliklar) mavzu: birlamchi (epiderma) qoplovchi to'qima-epiderma. ikkilamchi qoplovchi to'qima –perederma botanika va o'simliklar fiziologiyasi kafedrasi dotsenti m.m.maxmudova reja: 1. qoplovchi to'qima, umumiy ma'lumot 2. epiderma–birlamchi qoplovchi to'qima 3. ikkilamchi va uchlamchi qoplovchi to'qima–periderma (po'st) va po'stloq blits so'rov: to'qima nima? hosil qiluvchi to'qimalarning qanday turlarini bilasiz? meristema to'qimasining xarakterli xususiyati nimada? o'simliklarning yo'g'onlashuvi qanday hosil qiluvchi to'qimalar bilan bog'liq? meristema hujayralari bilan bargning ixtisoslashgan hujayralari orasida qanday farq bor? qoplovchi to'qima qoplovchi to'qima o'simlik organlarini tashqi noqulay sharoitlardan: temperaturaning keskin o'zgarishidan, qurib qolishdan, shikastlanishdan, mikroorganizmlar ta'siridan himoya qilib turadi. qoplovchi to'qimalar kelib chiqishiga ko'ra birlamchi va ikkilamchi bo'ladi. epidermis- o'simliklarning barcha yosh qismlarini qoplovchi birlamchi to'qimadir. uning hujayralari to'g'ri to'rt burchak, besh olti va undan ortiq ko'p burchak hamda noto'g'ri burchak shaklda zich joylashgan tirik parenxima hujayralardan iborat bo'lib, tarkibida tsitoplazma va yadro bor, po'sti tsellyulozadan tarkib …

2 / 25

mashinuvi va suv bug'lanishi protsesslari og'izchalar (ustitsalar) orqali ro'y beradi. og'izchalar epiderma hujayralari orasiga joylashgan bo'lib, u yumilib va ochilib turadigan ikkita loviyasimon yumiluvchi hujayradan iborat; og'izcha ostidagi havo bo'shliqqa tutashadi; bo'shliq esa o'simlikdagi ichki to'qimalarning hujayralari oralig'iga borib qo'shiladi. yumiluvchi hujayralar o'zining shakli va ichidagi moddasi jihatdan epiderma hujayralaridan ajralib turadi; yumiluvchi hujayralarda xlorofil donachalar bor. hujayralar po'stining bir xilda qalin emasligi hamda ularning doimo bir xilda tarang bo'lib turmasligi sababli og'izcha ochilib yoki yopilib turishi mumkin. yumiluvchi hujayralar tarang vaqtida ochiq; so'ligan (plazmoliz) vaqtida esa bekildi. bitta barg plastinkasida o'nlab va yuzlab og'izchalar bo'lishi mumkin. amaliy ish uchun zarur materiallar: gulsafsar bargi epidermasini o'rganish tirik yoki fiksatsiya qilingan gulsafsar (iris songorica) bargi. gulsafsar bargini uzunasiga kesimidan tayyorlangan doimiy preparat. makkajo'xori (zea mays) bargi yuzasidagi birlamchi qoplovchi to'qima–epidermadan tayyorlangan preparat. topshiriq: 1. gulsafsar bargidan preparat tayyorlang va undagi birlamchi qoplovchi to'qima–epidermaning o'ziga xos hususiyatlari bilan tanishing. 2. gulsafsar bargining …

3 / 25

'rsatadigan ob'ektiv orqali qaralganda epiderma hujayralarining qora tirqishli (to'ynuk) devori, ancha katta vakuola, tsitoplazma (odatda leykoplastli) va yadro borligini ko'rish mumkin. epiderma hujayralarida xloroplast yo'q, lekin og'izchaning tutash hujayralari (agar barg kuzda terilgan bo'lmasa) xloroplastga to'la turadi. shu bilan birga, mikroskopda labchaning ikkita yarim oy shaklidagi tutash hujayrasi va ularning o'rtasidagi tirqishini (to'ynugi) aniq ko'rish mumkin. kuzatish natijasini batafsil yozing va epidermaning suratini chizing. ishni bajarish tartibi: og'izcha tuzilishini yanada aniqroq ko'rish uchun tayyor materialdan (gulsafsar bargining ko'ndalangiga kesmasi) foydalaniladi. bargning ko'ndalangiga kesmasidan tayyorlangan preparatdagi og'izchani kattalashtirib ko'rsatadigan ob'ektivda kuzatiladi. ko'pchilik hujayralar orasida ikkita yarim oysimon, o'zining o'tkir uchi bilan bir–biriga tutashgan hujayra ko'rinadi. ular ostida ancha katta hajmdagi havo qatlami joylashgan. ikkita uchi bilan tutash hujayralar orasidagi tirqish og'izchadir. preparat obdon o'rganilgandan so'ng, og'izcha va uning atrofidagi hujayralarning suratini chizib, tavsifi yoziladi. g'o'za bargi tukchalarini tekshirish g'o'za bargidan nina uchi bilan shilib olingan periderma buyum oynasidagi suv tomchisiga joylanadi, …

4 / 25

lanum tuberozum); b-olma (malus domestisa); v-jiyda (elaeagnus angustifolia); g-sigirquyruq (verbascum songoricum); d-tamaki (nicotiana tabacum); c-gazanda (urtica dioica) singari o'simliklar epidermasidagi qo'shimcha hosila organlar ikkilamchi qoplovchi to'qima –perederma. po'stloq ikkilamchi qoplovchi to'qima –perederma. po'stloq yuksak o'simliklarda epiderma o'rnini ikkilamchi qoplag'ich to'qima periderma egallaydi. periderma ham o'simlik to'qimalarini qurib qolishdan saqlab, himoya vazifasini bajaradi. periderma 3 xil to'qima: fellema (po'kak), fellogen (po'kak kambiysi) va fellodermadan iborat. fellema bir necha qavat po'kak hujayralaridan tuzilgan bo'lib, fellogen hujayralarning ko'payishi natijasida hosil bo'ladi. fellema ichki qismlarga gaz va har xil bakteriyalarni o'tkazmaydi. fellogen faqat bir qator hujayralardan tashkil topgan bo'lib, hosil qilish (meristimatik) hossasiga ega. uning hujayralari doimo bo'linib, har ikki tomondan yangi hujayralar hosil qiladi. felloderma hujayralari fellogen hujayralardan hosil bo'lib, peridermaning eng ichki qavatida joylashgan. fellogen hujayralarda xloroplastlar ham bor. peridermada havo o'tkazish vazifasini bajaradigan yasmiqchalar ham bo'ladi. ularning hujayralari g'ovak (siyrak) joylashgan bo'lib, hujayra oraliqlari orqali o'simlik ichki qismlariga havo o'tadi. yasmiqchalarning …

5 / 25

logen (po'kak kambiy) qavatining ustki qismi qurib, po'stloqning chuqurroq qismida yangidan periderma to'qimasini hosil etadigan yangi fellogen to'qimasi paydo bo'ladi. fellogen qavatning qayta qayta paydo bo'lishi natijasida po'stloq to'qimalari qurib ko'chma qobiq hosil qiladi. daraxt tanasi yo'g'onlashayotganda qobiq tortilib yoriladi va shu yoriqlar orqali o'simlik tanasi nafas oladi. amaliy mashg'ulot uchun zarur materiallar: o'tgan yilgi (olma, o'rik, tol, terak) novdalaridan tayyorlangan buzina, qayrog'och, tut yoki olma po'stlog'i. daraxt poyasidan tayyor fiksatsiya qilingan preparat. topshiriq: ko'z bilan buzina (marjondaraxt), qayrag'och, tut, olma, o'rik daraxtlaridan birini po'stlog'ini ko'zdan kechiring va tavsifini yozing. mustaqil ravishda preparat tayyorlang yoki tayyor preparatdan po'st va po'stloqni mikroskopda kuzating, suratini chizing va tavsifini yozing. po'stloqning (olma, o'rik, tut, qayrog'och) ko'ndalang kesimidan preparat tayyorlab mikroskopda kuzating. ishning borishi: shoxchaning chekkasidagi yasmiqchali qismidan tekis va yupqa qilib ko'ndalang kesikchalar kesib olinadi. kesiklarning yupqa va bir tekis kesilganlaridan bitta yoki ikkitasi tanlanib, buyum oynasidagi suv tomchisiga joylanadi va ustiga qoplag'ich …

Want to read more?

Download all 25 pages for free via Telegram.

Download full file

About "botanika (yuksak o'simliklar)"

slayd 1 mirzo ulug'bek nomidagi o'zbekiston milliy universiteti biologiya fakulteti fan. botanika (yuksak o'simliklar) mavzu: birlamchi (epiderma) qoplovchi to'qima-epiderma. ikkilamchi qoplovchi to'qima –perederma botanika va o'simliklar fiziologiyasi kafedrasi dotsenti m.m.maxmudova reja: 1. qoplovchi to'qima, umumiy ma'lumot 2. epiderma–birlamchi qoplovchi to'qima 3. ikkilamchi va uchlamchi qoplovchi to'qima–periderma (po'st) va po'stloq blits so'rov: to'qima nima? hosil qiluvchi to'qimalarning qanday turlarini bilasiz? meristema to'qimasining xarakterli xususiyati nimada? o'simliklarning yo'g'onlashuvi qanday hosil qiluvchi to'qimalar bilan bog'liq? meristema hujayralari bilan bargning ixtisoslashgan hujayralari orasida qanday farq bor? qoplovchi to'qima qoplovchi to'qima o'simlik orga...

This file contains 25 pages in PPT format (3.0 MB). To download "botanika (yuksak o'simliklar)", click the Telegram button on the left.

Tags: botanika (yuksak o'simliklar) PPT 25 pages Free download Telegram