mantiq ilmining predmeti, asosiy qonunlari

DOCX 58 sahifa 76,7 KB Bepul yuklash

58 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 76,7 KB

Fayl turi DOCX

Sahifalar 58

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 58

1-mavzu: mantiq ilmining predmeti, asosiy qonunlari. tushuncha tafakkur shakli sifatida. reja: 1. tafakkur mantiq fanining bahs mavzui sifatida. 2. mantiq fani rivojlanishining asosiy bosqichlari. 3. mantiq qonunlari. 4.tushuncha – tafakkurning shakli sifatida. 5. tushunchaning turlari va ular o’rtasidagi munosabatlar 6. tushunchalar ustida mantiqiy amallar. tayanch tushunchalari. mantiq, logika, tafakkur shakllari va qonunlari, fikrning aniq mazmuni va mantiqiy shakli, fikrning chinligi (haqiqatligi) va uning shakl jihatdan to`g’ri qurilishi, formal mantiq, aristotel - mantiq ilmining asoschisi, al-kindiy, abu abdulloh al-xorazmiylarning mantiqiy ta`limotlari. forobiyning mantiq fani taraqqiyotiga qo`shgan hissasi. ibn sinoning mantiq fani rivojida tutgan o`rni. ibn rushd yaratgan mantiq ta`limoti. jurjoniyning mantiqqa oid qarashlari, gegel - dialektik mantiqning asoschisi, til axborot (informatsiya) belgilari tizimi sifatida, tabiiy va sun`iy tillar, tilning semiotik tahlili yo`nalishlari: semantika, sintaksis, pragmatika, tilning semantik kategoriyalari, ayniyat qonuni, nozidlik qonuni, uchinchisi mustasno qonuni, etarlicha asos qonuni. tushuncha, predmetning xossalari, umumiy va indivudial, muhim va nomuhim belgilari, tushunchalarni shakllantiruvchi mantiqiy …

2 / 58

ida. insoniyat azaldan muayyan qonuniyatlar, ketma-ketliklar, tartiblotlar doirasida harakat qilgan. nafaqat inson, balki butun bir borliq, xoh u tabiat hodisalari, xoh inson anglay olmaydigan sirli olam bo‘lsin, doimo o‘ziga xos mantiqiylikka ega bo‘lgan. hech bo‘lmaganda insonning o‘zi bu hodisalar taraqqiyotiga mantiqiy izohni topishga harakat qilgan. xullas, inson va uning atrofida sodir bo‘layotgan barcha hodisa, jarayonlar ham, inson tafakkurining taraqqiyoti ham hamisha muayyan mantiqiylikka bo‘ysungan. shu o‘rinda, ko‘p yillardan buyon mantiq ilmini, o‘zining darslik va o‘quv qo‘llanmalarida targ‘ibot qilib kelayotgan olimlardan biri v.i. kirillovning[footnoteref:1] tabiat, jamiyat va inson munosabatlari o‘rtasidagi o‘zaro aloqadorliklarda obyektiv va subyektiv mantiqiylik borligini to‘g‘ri ajratib berganligini alohida e’tirof etishimiz maqsadga muvofiqdir. chunki haqiqatan ham atrofimizda sodir bo‘layotgan hodisalar, qolaversa, tafakkurimizda kechayotgan jarayonlar ham ma’lum bir mantiqiylikka ega ekanligni doimo his qilib turamiz. [1: kirillov v.i. logika. uchebnoe posobie. m., 2008. – s. – 6. ] lekin bizning maqsadimiz bu barcha mantiqiy aloqadorliklar amal qiluvchi muayyan qoida haqida …

3 / 58

k asosini o‘zbekiston respublikasi birinchi prezidenti i.a.karimovning kitoblarida doimo sobitqadamlilik bilan ilgari surilgan “yuqori malakali milliy mutaxassis kadrlarni tayyorlash”[footnoteref:2]dek dasturilamal g‘oyalari tashkil qiladi. [2: karimov i.a. o'zbekiston mustaqillikka erishish ostonasida. t., 2011. – b.–15-18. ] birinchi prezidentimiz i.a. karimov ta’kidlaganidek, bizga o‘zbekistonning kelajagi haqida qayg‘urishga, o‘zining va o‘z xalqining, vatanning qadr-qimmati, or-nomusini anglab, uni himoya qilishga, yuksak g‘oyalar, yangi tafakkuriy kashfiyotlar, niyatlar og‘ushida mehnat qilishga, iste’dodi, bor imkoniyatlarini, kerak bo‘lsa, jonini yurt istiqboli uchun eliga baxshida etishga da’vat etuvchi mustaqillik tafakkuriga ega bo‘lgan yoshlar kerak[footnoteref:3]. [3: karimov i.a. o'zbekistonning siyosiy-ijtimoiy va iqtisodiy istiqbolining asosiy tamoyillari //vatan sajdagoh kabi muqaddasdir. t.3. – t., 1996. – b.34.] aynan shu ma’noda, umid qilamizki, mantiqiy va izchil fikrlovchi mutaxassis sifatida yuqori malakali milliy kadrlarni tayyorlashda mazkur o‘quv usludiy majmuaning “mantig” faniga tegishli qismida ilg‘or pedagogik texnologiyalarni aks ettiruvchi eng yangi manbalar[footnoteref:4] asosida tuzilgan va taqdim qilinadigan turli xil mantiqiy mashqlarning yordami katta bo‘ladi, chunki …

4 / 58

a. mantiq: o’quv qo‘llanma t.,2011 – b.- 3 – 38.] mantiq fan sifatida miloddan avvalgi iv asrda qadimgi gretsiyada vujudga kelgan bo‘lib, u yerda bu fan «logika» nomi bilan yuritilgan. dastlab logika grekcha – «logos», ya’ni «so‘z», fikr», aql», «qonuniyat» degan ma’nolarni anglatgan. «logika» tushunchasini ilmiy atama sifatida birinchi bor demokrit o‘zining «mantiqiylik yoki qoidalar haqida» asarida muomàlaga kiritgan[footnoteref:5]. [5: ivlev yu.v. logika. – m., 1976. – s. – 3; kirillov v.i., starchenkoa.a. logika. uchebnik dlya yuridicheskix vuzov. – izd. 6-e, pererab. i dop. – m., 2008. – s. – 6] o‘zbekcha «mantiq» so‘zi esa arabchadan kelib chiqqan bo‘lib, «tafakkur shakli va qonunlari haqidagi fan»ni anglatadi[footnoteref:6]. bu o‘rinda yana shuni aytish mumkinki, hozirgi zamon ilmiy muloqotida «mantiq» atamasining mazmuni ancha boyigan bo‘lib, u turli ma’nolarda ishlatiladi. chunonchi, «mantiq» atamasi bilan narsa va hodisalar taraqqiyotidagi o‘zaro bog‘lanish yoki tafakkur yordami bilan vujudga keladigan tushunchalar aloqasi va bog‘lanishi ifodalanadi. agar so‘z narsalarning …

5 / 58

raqqiyotida formal mantiq bilan birga yana dialektik mantiq hamda matematik mantiq va uning negizida intuitsionistik mantiq, konstruktiv mantiq, modal mantiq kabi mantiqning yangi tarmoqlari paydo bo‘lib, rivojlana bordi. mazkur yangi tarmoqlarning rivojlanishi natijasida an’anaviy mantiq ilmiga matematik usul va ramziy belgilarning kirib borishi tobora kuchayib bordi. bu esa arastu yaratgan mantiqning dialektik mantiq yoki matematik mantiq kabi boshqa yangi paydo bo‘lgan tarmoqlardan ajralib qolishiga olib kelgani yo‘q, aksincha, hozirgi kunda formal mantiq yanada rivojlanib, o‘zining maxsus formallashgan tili, muayyan metod va usullariga ega bo‘lgan fan sifatida o‘z ahamiyatini oshirib bormoqda va buning isbotini mazkur fanning oliy ta’lim tizimida mustaqil kurs sifatida o‘qitilishida yaqqol ko‘rishimiz mumkin. mantiq fanining o‘rganish obyekti tafakkur hisoblanadi. tafakkurni esa, o‘z navbatida, falsafa, psixologiya, kibernetika kabi boshqa ko‘pgina fanlar ham o‘rganadi. falsafa tafakkurning borliqqa, dunyoga bo‘lgan munosabati bilan shug‘ullanadi. shu ma’noda falsafa inson ongi, tafakkuridagi dunyo to‘g‘risidagi bilimlar, qarashlar tizimini o‘rganishi bilan kishilarning dunyoqarashi haqida ta’lim beradi. …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 58 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"mantiq ilmining predmeti, asosiy qonunlari" haqida

1-mavzu: mantiq ilmining predmeti, asosiy qonunlari. tushuncha tafakkur shakli sifatida. reja: 1. tafakkur mantiq fanining bahs mavzui sifatida. 2. mantiq fani rivojlanishining asosiy bosqichlari. 3. mantiq qonunlari. 4.tushuncha – tafakkurning shakli sifatida. 5. tushunchaning turlari va ular o’rtasidagi munosabatlar 6. tushunchalar ustida mantiqiy amallar. tayanch tushunchalari. mantiq, logika, tafakkur shakllari va qonunlari, fikrning aniq mazmuni va mantiqiy shakli, fikrning chinligi (haqiqatligi) va uning shakl jihatdan to`g’ri qurilishi, formal mantiq, aristotel - mantiq ilmining asoschisi, al-kindiy, abu abdulloh al-xorazmiylarning mantiqiy ta`limotlari. forobiyning mantiq fani taraqqiyotiga qo`shgan hissasi. ibn sinoning mantiq fani rivojida tutgan o`rni. ibn rushd yaratgan mantiq ...

Bu fayl DOCX formatida 58 sahifadan iborat (76,7 KB). "mantiq ilmining predmeti, asosiy qonunlari"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: mantiq ilmining predmeti, asosi… DOCX 58 sahifa Bepul yuklash Telegram