nazariy mashg'ulot

DOCX 7 pages 487.1 KB Free download

7 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 487.1 KB

File type DOCX

Pages 7

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 7

nazariy mashg'ulot 2 mavzu :o'rta asrlarda o'zbekiston hududida tibbiyotning rivojlanish tarixi o'quvchi bilishi kerak: o'rta asrlarning buyuk sharq allomalari. mijoz haqidagi ta'limot. arab xalifaligi davri tibbiyot. xalifalikning ko'zga ko'ringan olimlari va ularning tabobat ilmiga qo'shgan hissalari. abu ali ibn sino va tib qonunlari. xorazm davlatining buyuk tabiblari: abu saxl masixiy, abu abdullax iloqiy, abul xayr ibn xammar ismail djurdjaniy, umar chag'miniy. “dorush-shifo” va mir sayid sharif sheroziy. mansur ibn muhammad fayzulloh tabriziy, burxoniddin nafiz ibn avaz, xakim kirmoniylarning tibbiy amaliyotga qo'shgan hissalari. hirotdagi tibbiyot majmuasi. navoiy barpo etgan “shifoxiya” kasalxonasi va “ixlosiya” madrasasi. darvish ali, nizomiddin abdulxaylar faoliyati. mijoz haqidagi ta'limot. o'rta osiyo tibbiyotining teoretik asosini mijoz tushunchasiga boglangan – odamning tabiati. asosiy tushunchalar qadimgi gretsiyalik naturofilosoflarninig postulatlari bilan boglangan. mijozning nazariyasiga kura odam tanasi issik va suvik sifatlarga ega. keyinchalik avitsenna yangi tushunchalar kiritdi _ bularga rutubat va rutubatsizlik kiradi, bular – ikkilangan mijozdir. agarda oddiy mijozda 1 sifat …

2 / 7

an 20 tasidan kupi tibbiyotga alokasi bo'lgan. akademiyaning ishida abu rayxon beruniy, abu ali ibn sino, abu saxl masixiy, sharafo'tdin ibn abdullo ilokiy, abu mansur kamariy, abu – xair - al –xammar, abu nasir ibn muxammad ibn banu irak, abu-abd-allaxa-xuseyn ibn ibrraxama at - tabari - at natali va boshkalar, ularning xar biri uzidan keyin iz koldiradi. akademiya oldida madrasa ochilgan xar bir a'zosi 2 tadan kup shogirdi bo'lgan va shunday kilib 200 dan kup bilim oluvchi bo'lgan. i. karimov asarlaridan ma'lum bo'ladiki shariat konunlari buyicha ilm berilgan (ulum ash-shicha) va arab falsafasining kushilishi bilan (al-ulum al-arabiya) aks etadi. lekin arablarga boglik bulmagan fanlarga xam kam e'tibor berilmagan: filosofiya, logika, tibbiyot, arifmetika, geometriya, astronomiya, musika, mexanika va kimyo. akademiya etakchisi 973 yil 4 sentyabr da xorazmning avvalgi poytaxti bo'lgan qati shaxrida tugilgan. tulik ismi abu rayxon muxammad ibn axmad al - beruniy. tibbiyot soxasida u «kitob saydala fit tib» asarini …

3 / 7

akademiya» a’zosi 1010-1017yy. taniqli bilimdon, faylasuf, mantiqchi,mashhur tibiyotchi. djurjonda tug'ilgan va ilk tibbiy bilimlarni shu erda olgan keyin bog'dod va xurosonda davom ettirib o'z bilimini takomillashtirgan. abu saxl masixiy abu – ali-ibn - sinoning «tibbiyot haqida yuz savol» asarini o'qib chiqgach uni sirtdan o'ziga ustoz deb tan olgan. masixiy 997 yilda xorazmga bo'lganida abu – rayxan – biruniy bilan tanishdi va bu uning ilmini shakllanishida muhim turtki bo'ldi. masixiy va biruniyning, etiqodiy qarashlari har xil edi (masixiy xristian bo'lgan)ularini yaqin do'stlik aloqalari bog'lab turgan, aynan biruniy mashhur doktorni. abu saxl masixiyni urgenchga taklif qilgan sulton maxmud g'aznaviy xorazmga harbiy yurish qilganidan keyin,qattiq diniy fanatlik sabab, urganchni, shox saroyini va akademiya kutubxonasini buzdi. abu saxl masixiy bosqinchilar qahridan qochish uchun abu – ali ibin sino bilan shahardan ketishga majbur bo'ldi.ammo keksayib qolganligi sababli unga qoraqum sahrosi orqali ketish ancha qiyinchilik tug'dirdi yo'lda betob bo'lib qoldi va vafot etdi. «tibbiyot haqida yuz …

4 / 7

i va uning organlarini tuzilishi haqida», «qariyalar rejimi haqida», «epilepsiya haqida maqola» va b. abu abdullax iloqiy (sharofo'tdin abu abdullax muxammad ibn yusuf ilakiy) shoshda (hozirda toshkent) tug'ilgan iloq degan joyda.tug'ilgan yili nomalum. 1068 yilda vafot etgan. shosh o'zbekistonning qadimiy shahri, ko'plab madrasalar, karvon saroylar, hammomlar va boshqa jamoat uylari bilan mashhur bo'lgan.shuningdek kasalxona va dorixonalar bo'lgan.bu erda o'qimishlilar faylasuflar va tajribali doktorlar bo'lgan. ilokiy madrasada qator diniy predmetlar shuningdek dunyviy fanlarni o'rgatgan.ilakiy bilimini boyitish uchun buxaroga yuborilgan,u erdan urgenchga borgan. ilakiy urgenchda, «mamun akademiyasi»da doktor sifatida qabul qilingan. abu abdullaxom ilakiyning yaratgan asarlari «kasallik sabablari va belgilari haqida», «davolash usullari», «tibbiyot haqida jamlanma», «tibbiyotdan chiqarib olingan», «qonunlarni qisqartirish». ilakiy «kasallik sabablari va belgilari haqida» kitobida o'zidan oldin o'tgan doktorlar va o'zining shaxsiy tajribasiga asoslanib har kasalliklarning kelib chiqishi va sabablari shuningdek davolash haqida yozgan. u davolash amaliyotida vaqtinchalik gumoral teorii traditsiyasini,qon chiqarishni va o't haydovchi vositalarni qo'llashni taklif etdi.u …

5 / 7

va: «men muhokamani hal qildim «qisqartirilgan qonunlar». ilokiyning – bu ikki kitobi tibbiyot o'quvchilari uchun keng tarqalgan».shuningdek, iloqiy o'z vaqtida shug'ullangan doktorlar orasida ilg'ori bo'lgan. abu mansur qamariy (abu mansur xasan ibn nux-al-kamariy) uning yashagan sanasi nomalum,ammo bu abu – ali ibn sinoning o'smirlik davrlariga to'g'ri keladi (x ning oxiri xi ning boshi.).shuningdek u abu mansur buxariy nomi bilan malum,buxoro amirining shaxsiy doktori bo'lgan. kamariy qadimiy gretsiya, rim, vizantiyadagi ilmiy asarlarni yaxshi bilgan uning asarlari shunga asoslangan.abu mansur kamariy tashxislash va davolashni va tibbiy fanlarni ustozi abu ali ibn sinodan o'rgangan.uning mashhur asarlari izvestni ego proizvedeniya «kasallik va kasallar», «ko'krak qafasi kasalliklarini davolash haqida», «qorin atsiti haqida», «mansurning tibbiyoti», «oddiy dorilar haqida katta jamlanma», «boylik va yaxshi sharoit». «kasallik va kasallar» kitobida kasallik va sog'lik muammolarini ochish, odam organizmi xususiyatlari,mijoz tushunchasini ochgan. kamariy «boylik va yaxshi sharoit» asarida sog'lik, qulay sharoit; bemorlarning ovqatlanishi haqida (ichki va tashqi, lixoradka);tashxislash va davolash …

Want to read more?

Download all 7 pages for free via Telegram.

Download full file

About "nazariy mashg'ulot"

nazariy mashg'ulot 2 mavzu :o'rta asrlarda o'zbekiston hududida tibbiyotning rivojlanish tarixi o'quvchi bilishi kerak: o'rta asrlarning buyuk sharq allomalari. mijoz haqidagi ta'limot. arab xalifaligi davri tibbiyot. xalifalikning ko'zga ko'ringan olimlari va ularning tabobat ilmiga qo'shgan hissalari. abu ali ibn sino va tib qonunlari. xorazm davlatining buyuk tabiblari: abu saxl masixiy, abu abdullax iloqiy, abul xayr ibn xammar ismail djurdjaniy, umar chag'miniy. “dorush-shifo” va mir sayid sharif sheroziy. mansur ibn muhammad fayzulloh tabriziy, burxoniddin nafiz ibn avaz, xakim kirmoniylarning tibbiy amaliyotga qo'shgan hissalari. hirotdagi tibbiyot majmuasi. navoiy barpo etgan “shifoxiya” kasalxonasi va “ixlosiya” madrasasi. darvish ali, nizomiddin abdulxaylar faoliyati. mijoz haqid...

This file contains 7 pages in DOCX format (487.1 KB). To download "nazariy mashg'ulot", click the Telegram button on the left.

Tags: nazariy mashg'ulot DOCX 7 pages Free download Telegram