respirator virusli yuqumli kasallik qo‘zg‘atuvchilari

PPT 80 pages 26.2 MB Free download

80 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 26.2 MB

File type PPT

Pages 80

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 80

orvi ma’ruza №10. respirator virusli yuqumli kasallik qo‘zg‘atuvchilari (gripp va paragripp, qizamiq, koronavirus covid–19 adenoviruslar, qizilcha viruslari qo‘zg‘atuvchilari) tibbiy biologik fanlar kafedrasi: ma’ruzachi: axmedova feruza nabievna gripp (grippe – ushlab olmoq, yopishmoq) – zooantraponoz va antraponoz, o`tkir yuqumli kasallik hisoblanadi. nafas yo`llari shikastlanishi, isitma, umumiy intoksikasiya, markaziy asab va yurak qon tomir tizimi shikastlanishi bilan xarakterlanadi gripp qo`zg`atuvchisi orthomyxoviruslar (grek. orthos –to`g`ri, muxa, - shilliq) taksonomiya oila: orthomyxoviridae avlod: influenzavirus a gripp virusi– insonda va ayrim xayvonlarda kasallik chaqiradi v gripp virusi faqat inson uchun patogen hisoblanadi s gripp virusi semeystvo rnk-soderjashix virusov, obladayushix srodstvom k mutsinu. gripp – frants. grippe – xvatat zarazniy nasmork inflyuentsa – ital. influentia – vliyanie energii zvezd gripp virusining tuzilishi virionlar - sferik shaklga ega; - tayoqchasimon va ipsimon shakllari ham uchraydi. spiral shaklli nukleokapsid; bir ipli fragmentar (-) rnk ga ega: a, b tiplarida 8 ta fragment; c tipida 7 ta fragment mavjud. …

2 / 80

a – virus antigenlarini ifr, ifa, pzr bilan aniqlash virusologik usul: virusni ajratib olish ii. indikasiya blyashka hosil bo`lishi gemadsorbsiya iii. identifikasiya 3) serologik usul – gatr, kbr, ifa, nr gar davosi (dastlabki 48 soatda samarali): • • • • • grippni spesifik aktiv profilaktikasi (vaksinalar gripp virusi 3 shtammi antigenlarini saqlaydi): • • • • paramiksoviruslar - taksonomiya oila: paramyxoviridae avlod: respirovirus (paramyxovirus) paragripp virusi morbillivirus qizamiq virusi -- rubulavirus epidemik parotit (tepki) virusi pneumovirus respiratorno-sintsitialniy virus paramiksoviruslarning umumiy xususiyatlari morfologiyasi • • • • • paramiksoviruslar na, na/ha/g glikoprotein f glikprotein spiral nukleokapsid (rnk + n protein) ilipid membrana -- olimeraza viruslar genomi bir ipli rnk dan iborat. rnk infeksion jihatdan faol emas. genom molekulyar og`irligi 5,2 •106 —5,6 • 106, (rnk tutuvchi viruslar ichida eng yirik genom). 6 ta gendan iborat. r/s gen struktur p va nostruktur c oqsillarini sintezlanishiga javobgar. genomi rnk tutuvchi viruslar reproduksiyasi sxemasi …

3 / 80

togenezi • • • • qizamiqni klinik belgilari tana hagogatini ko' tagilishi bugun itishi va oqishi kon"yunktivit tegiga makulo-papulyoz toshmalag toshishi quguq yo· ta1 tomoqni qizagishi va shishishi bo' yin limfa tugunlagini kattalashishi holsizlik uyquni buzilishi • • • sintisiy qizamiq asoratlari: • • • laborator tashhis qo`yish • • • - - - - - • • • • • • • • • • epithelial hujayralardagi virusni flyuoressensiya usulida aniqlash (ifr). pzr yordamida virion nuklein kislotasini aniqlash. ekspress diagnostika qizamiqni davosi va profilaktikasi • • • • • qizamiqqa qarshi vaksinalar prioriks. ruvaks – kuchsizlantirilgan tirik vaksina. paragripp virusi bu virusni birinchi marta r. chanok 1956 yili aqsh da grippga o`xshash kasallik bilan og`rigan bolaning burun – xalqum suyuqligidan ajratib olgan. paramyxovirus oilasi, respirovirus avlodiga kiradi. yuqori nafas yo`llari kataral yallig`lanishini chaqiradi: laringotraxeobronxit, bronxiolit, zotiljam. infeksiya manbai: kasal inson. yuqish yo`llari – havo tomchi, maishiy kontakt. paragripp - …

4 / 80

taksonomiya coronaviridae orthocoronavirinae alphacoronavirus betacoronavirus sarbecovirus sarsr-cov sars-cov-1 sars-cov-2 ... merbecovirus mers-cov embecovirus hcov-hku1 betacoronavirus hcov-oc43 ... gammacoronavirus deltacoronavirus letovirinae tuzilishi virion ikki turdagi glikoproteinli qobiqga ega: e1 (transmembrana, matriksli glikoprotein) va e2 (peplomer – tojsimon o`simta). ayrim shtamlarida 3 – glikoprotein ham mavjud - e3 (gemaglyutinin, neyraminidaza). virus nukleokapsidi – (+) rnk genom va ko`p miqdordagi n nukleokapsid oqsilidan iborat, uzun, egiluvchan, aylana zanjirdan iborat. kultural hususiyatlari: tovuq embrionida; turli hujayra kulturalarida; laborator hayvonlar organizmida o`stiriladi, so`ngra virusologik va serologik usullarda identifikasiya qilinadi. chidamliligi: ubn va dez. eritmalar ta`sirida tez halok bo`ladi; 40°c da 1 soatda, 56°c da 30 minutda o`ladi; 18-25°c da buyumlar ustida 2-3 soatdan bir necha kungacha saqlanishi mumkin. epidemiologiyasi zooantroponoz kasallik hisoblanadi infeksiya manbai- kasal odam va hayvonlar (sut emizuvchilar va qushlar). sars-cov - sivetlar mers-cov – bir o`rkachli tuyalar sars-cov-2 – ko`rshapalaklar? yuqish yo`llari: havo- tomchi; havo chang; maishiy kontakt; alimentar covid-19 ning asoratlari …

5 / 80

a. 2. inaktivlangan vaktsina. 3. vektorli vaktsinalar 4. nuklein kislota (dnk va rnk) asosidagi vaktsinalar 5. peptid vaktsinalar qizilcha (rubella) qo`zg`atuvchisi -rubivirus qizilcha – ko`proq bolalarda kuzatiladigan, nafas a`zolari yallig`lanishi va terida toshmalar bilan kechadigan o`tkir yuqumli kasallikdir. infeksiya qizamiqga o`xshash toshma (uch kunlik qizamiq), limfa tugunlarining kattalashishi va homiladorlarda embrion, homilaga teratogen ta`siri bilan xarakterkanadi. virus transplasentar yo`l bilan homilaga o`tib tug`ma qizilcha va panensefalitga olib keladi. qizilcha virusini birinchi bo`lib nemis shifokori f. xofman 1740 yilda aniqlagan. taksonomik va morfologik xossalari oila: togaviridae avlod: rubivirus virion sferik shaklga ega tashqi qobig`ida glikoprotein o`simtalari mavjud - e1 (parranda eritrositlarini agglyutinasiya qiladi) va e2 (virusni yuzalarga yopishishini ta`minlaydi). virus genomi – nukleokapsid oqsil bilan bog`langan bir ipli (+) rnk. kubsimon simmetriyaga va yagona serotipga ega gemaglyutinasiyalovchi va neyrominidaza faolligini namoyon qiladi. hujayra kulturalarida o`stiriladi, sitopatik ta`sir ko`rsatmaydi. rubivirus: struktura patogenez virus organizmga yuqori nafas yo`llari or`ali tushadi; yashirin davr 14-24 …

Want to read more?

Download all 80 pages for free via Telegram.

Download full file

About "respirator virusli yuqumli kasallik qo‘zg‘atuvchilari"

orvi ma’ruza №10. respirator virusli yuqumli kasallik qo‘zg‘atuvchilari (gripp va paragripp, qizamiq, koronavirus covid–19 adenoviruslar, qizilcha viruslari qo‘zg‘atuvchilari) tibbiy biologik fanlar kafedrasi: ma’ruzachi: axmedova feruza nabievna gripp (grippe – ushlab olmoq, yopishmoq) – zooantraponoz va antraponoz, o`tkir yuqumli kasallik hisoblanadi. nafas yo`llari shikastlanishi, isitma, umumiy intoksikasiya, markaziy asab va yurak qon tomir tizimi shikastlanishi bilan xarakterlanadi gripp qo`zg`atuvchisi orthomyxoviruslar (grek. orthos –to`g`ri, muxa, - shilliq) taksonomiya oila: orthomyxoviridae avlod: influenzavirus a gripp virusi– insonda va ayrim xayvonlarda kasallik chaqiradi v gripp virusi faqat inson uchun patogen hisoblanadi s gripp virusi semeystvo rnk-soderjashix virusov, ob...

This file contains 80 pages in PPT format (26.2 MB). To download "respirator virusli yuqumli kasallik qo‘zg‘atuvchilari", click the Telegram button on the left.

Tags: respirator virusli yuqumli kasa… PPT 80 pages Free download Telegram