gistologiya, sitologiya

PPTX 45 pages 7.8 MB Free download

45 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 7.8 MB

File type PPTX

Pages 45

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 45

prezentatsiya powerpoint gistologiya sitologiya sitoplazma va organellalar reja: sitoplazma. gialoplazma organellalar haqida tushuncha, ularning tasnifi membranali organoidlar membranasiz organoidlar kiritmalar spetsifik organellalar yadro sitoplazma (yunon. sito – hujayra, plazma – suyuqlik; “hujayraning suyuq qismi”) – hujayraning yadro va hujayra membranasi orasidagi qismi. sitoplazma quyidagilardan iborat: gialoplazma organoidlar kiritmalar i. sitoplazma. gialoplazma a. sitoplazma b. gialoplazma gialoplazma yoki sitozol (yunon. hyalo – shaffof yoki tiniq, plazma – suyuqlik; “shaffof suyuqlik”) – hujayraning organellalar, kiritmalar joylashadigan suyuq qismi boʻlib, hujayraning kimyoviy jarayonlari uchun asosiy muhit hisoblanadi gialoplazma - suv va turli biopolimerlar (oqsillar, nuklein kislotalar, polisaxaridlar, lipidlar)dan iborat biopolimerlar suv bilan kolloid muhit hosil qiladi va bu muhit shartlarga koʻra zich (gel) shaklida yoki suyuq shakl (zol)ga oʻzgarib turishi mumkin gialoplazmaning vazifalari: moddalar transporti: hujayra ichida moddalar bir joydan boshqa joyga gialoplazma orqali koʻchiriladi kimyoviy reaksiya muhiti: unda turli fermentlar ishtirokida biologik jarayonlar (m-n, glikoliz) amalga oshadi mexanik tayanch: hujayra tuzilmalarini ushlab …

2 / 45

ranali membranasiz mitoxondriya endoplamatik toʻr golji apparati lizosomalar peroksisomalar ribosomalar hujayra markazi mikronaychalar mikrofibrillalar mikrofilamentlar hujayraning tuzilishi 1-plazmatik membrana; 2-mitoxondriya; 3-mikrotanacha; 4-lizosoma; 5-kiprik; 6-bazal tanacha; 7-golji apparati; 8-silliq endoplazmatik to‘r; 9-ribosoma; 10-yadro qobig‘i; 11-donador endoplazmatik to‘r; 12-yadrocha; 13-yadro; 14-vakuola; 15-xromatin; 16-sitozol; 17-mikrovorsinka; 18-aktin filamenti; 19-mikronaychalar; 20-sentriola; 21-polisoma; 22-pufakcha. membranali organellalar gialoplazmadagi oʻzining ichki strukturasiga ega izolyatsiyalangan sohalar (kompartment). ularning devori plazmolemmaga oʻxshash bilipid membrana va oqsillardan iborat. faqat yupqaroq (10 nm emas, 7 nm) membranali organoidlar: ikki qavatli: mitoxondriya bir qavatli: endoplazmatik toʻr, golji kompleksi, lizosomalar, peroksisomalar iii. membranali organellalar a. mitoxondriya mitoxondriya – devori ikki qavat membranadan iborat (bu fermentlari), ribosoma,dnk, rnk, yogʻ kislota va membranalar orasida membranalararo boʻshliq mavjud) yumaloq, oval yoki choʻzilgan shakldagi qopcha tashqi membranasi silliq, odatiy oʻtkazuvchanlikni namoyon qiladi. ichki membranasi tanlab oʻtkazuvchanlikni namoyon qiladi va burmalar (kristalar) hosil qiladi. kristalarda nafas zanjiri fermentlari, atf-sintetaza ferment kompleksi, transport oqsillari mavjud mitoxondriya matriksi (ichki boʻshligʻi) koʻplab …

3 / 45

nsiyasi” b. endoplazmatik toʻr hujayradagi oʻzaro bogʻlangan bir qancha kanal va sisternalar toʻridan iborat devori bir qavat membrana va ichi suyuqlik bilan toʻlgan 2 turi farqlanadi: donador endoplazmatik toʻr silliq endoplazmatik toʻr donador edp yadroning tashqi membranasidan boshlanadi membranasiga sitoplazma tomondan ribosomalar birikkan, ribosomada sintezlangan oqsillar bevosita ept boʻshligʻiga tushadi vazifasi: sekretor (eksport) oqsillar sintezlash lizosomal va boshqa oqsillarga n-bogʻli oligosaxarid qoʻshilishi (n-linked glycosylation) segregatsiya (sintezlangan oqsilni gialoplazma fermentlaridan himoya qiladi) sintezlangan maxsulotni golji kompleksi yoki silliq ept ga tashiydi nissl tanachalari (neyronlardagi dept) – sekretsiya uchun peptid neyromediatorlar sintezlaydi organellalar (ept, golji kompleksi, lizosomalar) ichidagi oqsillar ham dept da sintezlanadi ingichka ichak shilliq sekretsiyalovchi qadahsimon hujayralar va antitana sekretsiyalovchi plazmatik hujayralarda dept koʻp uchraydi silliq edp membranasiga ribosoma birikmagan (silliq) naylar sistemasi membranasi ichki yuzasida gidroksillovchi fermentlar bor glukoza-6-fosfataza (glikogenoliz va glukoneogenezning oxirgi bosqichi) joylashadi donador edp membranasining davomi boʻlib, donador va silliq edp boʻshliqlari oʻzaro tutashgan vazifasi: lipidlar …

4 / 45

ning va lipidlarning ept dan pufakchalar va plazmatik membranaga tarqatish (transport) markazi golji bir qavat membrana bilan qoplangan, bir qancha diktiosomalar yigʻindisidan iborat diktiosoma – 5-10 ta oʻzaro parallel joylashgan sisternalar yigʻindisidan iborat bir hujayrada bir nechta diktiosoma boʻlib, ular hujayrada tarqoq joylashgan. ularning barchasi golji kompleksi deb ataladi golji kompleksi boʻshligʻi ept boʻshligʻi bilan tutashmaydi. yaʻni alohida oʻz boʻshligʻiga ega shu sabab ept dan golji majmuasiga moddalar maxsus vezikulalarda tashiladi funksional jihatdan 3 qismi farq qiladi ( 1 ta diktiosomada): sis-golji – proksimal, ept (yoki yadro)ga qaragan tomonidagi 2-3 ta sisterna medial-golji – oraliqdagi 3-4 ta sisterna trans-golji – distal, plazmolemmaga qaragan 2-3 ta sisterna golji majmuasida quyidagi jarayonlar kuzatiladi: sis-golji – fosforillanish medial-golji – oqsillarga uglevod biriktirish trans-golji – oqsillarni saralash, oqsillarni qadoqlash, ularni transport qilish golji majmuasi funksiyasi: segregatsiya modifikatsiya – sis va medial-golji saralash, qadoqlash, transport – trans-golji d. lizosomalar bir qavat membrana bilan qoplangan, oʻz …

5 / 45

zikulalar bilan qoʻshilib ikkilamchi lizosomani hosil qiladi: birlamchi lizosoma + fagosoma → fagolizosoma birlamchi lizosoma + pinotsitotik vezikula → multivezikulyar tana birlamchi lizosoma + autofagosoma → autofagolizosoma ikkilamchi lizosoma hosil boʻlgach, membranasida joylashgan h⁺-atfaza pompalari ishga tushadi h⁺-atfaza sitoplazmadan proton (h⁺)ni olib lizosoma ichiga kiritadi. natijada lizosoma boʻshligʻidagi muhit kislotali tomon yura boshlaydi (ph<5). noaktiv holdagi fermentlar kislotali muhitda aktivlashadi lizosoma ichida parchalanmay qolgan moddalarning koʻpchiligi ekzotsitoz yoʻli bilan hujayradan chiqarib yuboriladi. lekin, qoldiq moddalarning aksariyati shu yerda qolib ketadi oʻz ichida hazm boʻlmagan moddalarni saqlovchi lizosomalar rezidual tanacha yoki telolizosoma deb ataladi telolizosomalar sariq rangda (lipofussin – qarilik pigmenti) boʻlib, hujayrada ular koʻpaygani sari toʻqima va organga sariq rang bera boshlaydi yosh oʻtgan sari lipofussin asosan, boʻlinmaydigan hujayralarda (nerv, yurak muskuli va skelet muskuli) toʻplanib boradi. yoshi katta odamlarning yurak miokardi, miya toʻqimasi va skelet muskullarining sariq rangga kirishining sababi ham ayni shu lipofussindir e. peroksisomalar lizosomalar singari oʻz …

Want to read more?

Download all 45 pages for free via Telegram.

Download full file

About "gistologiya, sitologiya"

prezentatsiya powerpoint gistologiya sitologiya sitoplazma va organellalar reja: sitoplazma. gialoplazma organellalar haqida tushuncha, ularning tasnifi membranali organoidlar membranasiz organoidlar kiritmalar spetsifik organellalar yadro sitoplazma (yunon. sito – hujayra, plazma – suyuqlik; “hujayraning suyuq qismi”) – hujayraning yadro va hujayra membranasi orasidagi qismi. sitoplazma quyidagilardan iborat: gialoplazma organoidlar kiritmalar i. sitoplazma. gialoplazma a. sitoplazma b. gialoplazma gialoplazma yoki sitozol (yunon. hyalo – shaffof yoki tiniq, plazma – suyuqlik; “shaffof suyuqlik”) – hujayraning organellalar, kiritmalar joylashadigan suyuq qismi boʻlib, hujayraning kimyoviy jarayonlari uchun asosiy muhit hisoblanadi gialoplazma - suv va turli biopolimerlar (oqsillar, nuklei...

This file contains 45 pages in PPTX format (7.8 MB). To download "gistologiya, sitologiya", click the Telegram button on the left.

Tags: gistologiya, sitologiya PPTX 45 pages Free download Telegram