abdulla qodiriy hikoyalari

DOCX 16 pages 430.6 KB Free download

16 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 430.6 KB

File type DOCX

Pages 16

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 16

abdulla qodiriy hikoyalari reja kirish 1. abdulla qodiriy va hikoyachilikka kirish 2. qodiriy hikoyalarining mavzu va g‘oyaviy doirasi 3. badiiy xususiyatlar va poetika 4. tanqidiy qabul va ta’sir xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish abdulla qodiriy o‘zbek adabiyotining eng yirik namoyandalaridan biridir. u nasr janrini, ayniqsa hikoya va roman shaklini yangi bosqichga olib chiqqan ijodkor sifatida tanilgan. qodiriyning hikoyalari o‘z davrining ijtimoiy hayotini, xalq ruhiyatini, ma’naviy muammolarini chuqur aks ettiradi. uning hikoyalarida o‘zbek xalqining qadriyatlari, orzu-umidlari va ijtimoiy tafakkuri jonli ifoda topgan.yozuvchi ijodiy faoliyatini xx asr boshlarida boshlab, jadidchilik harakatining g‘oyalari bilan qurollandi. bu davr turkiston xalqlari hayotida uyg‘onish, yangilanish, ma’rifat va taraqqiyot uchun kurash davri edi. qodiriy ana shu jarayonning faol ishtirokchisi bo‘lib, o‘z hikoyalari orqali xalqni o‘qishga, fikrlashga, zamon bilan hamnafas bo‘lishga chaqirdi. uning hikoyalarida eski dunyo bilan yangi davr o‘rtasidagi ziddiyat, xalq hayotidagi adolatsizlik va jaholat fosh etiladi.qodiriyning hikoyalari mavzu va g‘oya jihatidan rang-barang. masalan, “uloqda” hikoyasida xalq urf-odatlari …

2 / 16

badiiy xususiyatlaridan biri — soddalikka urg‘u berishdir. yozuvchi o‘quvchini ortiqcha bayon bilan charchatmaydi, balki qisqa, lo‘nda, ammo mazmunan teran hikoyalar yaratadi. bu uslub o‘sha davr o‘quvchisiga oson yetib borish, uni o‘ylantirish uchun eng samarali yo‘l bo‘lgan. satira va kulgi vositasida yozuvchi insondagi illatlarni ko‘rsatib, uni o‘z xatolarini anglashga undaydi.abdulla qodiriy hikoyalarini o‘qish bugungi kunda ham ahamiyatini yo‘qotmagan. abdulla qodiriy va uning hikoyachiligi abdulla qodiriy o'zbek adabiyotining xx asr boshidagi eng muhim namoyandalaridan biri bo'lib, uning ijodi milliy ma'rifatparvarlikning yorqin timsolidir. u nafaqat she'riyat va dramaturgiya sohasida, balki nasr janrida ham o'ziga xos o'rin egallagan. ayniqsa, hikoyachilikdagi faoliyati orqali jamiyatdagi ijtimoiy-iqtisodiy o'zgarishlarni, inson taqdirini va milliy ruhni chuqur aks ettirgan. abdulla qodiriy va hikoyachilikka kirish qodiriyning hayoti, ijodiy muhiti, jadidchilik ta’siri abdulla qodiriy 1894-yil 10-aprel kuni toshkent shahrida badavlat savdogar oilasida dunyoga kelgan. otasi qodir aka uzoq umr ko'rgan (102 yoshgacha) va ko'p narsani ko'rgan odam bo'lib, o'g'liga o'z hikoyalarini aytib …

3 / 16

ing dunyoqarashini kengaytirgan, rus va sharqiy adabiyotlarning eng yaxshi namunalari bilan tanishtirgan. xx asr boshidagi turkistonning ijtimoiy-siyosiy muhiti – rus mustamlakachiligi, milliy ziyolilarning ma'rifatparvarlik harakati, jadidchilik g'oyalari – qodiriy ijodining asosiy omillaridan biri bo'lgan. jadidchilik, ya'ni "yangi" yo'l izlovchi harakat, o'n to'qqizinchi asr oxiri va yigirmanchi asr boshida turkiston, kavkaz, qrim va tatariston ziyolilari orasida tarqalgan bo'lib, ma'rifat, jamiyat islohoti va milliy uyg'onishni targ'ib qilgan.jadidchilik ta'siri qodiriyning hayoti va ijodida yaqqol namoyon. u yoshligidan jadid g'oyalariga qiziqib, 1912-yillarda adib va shoir sifatida faoliyatni boshlagan. "to'y", "ahvolimiz", "millatimga", "fikr aylagil" kabi she'rlari jadidchilik ruhida yozilgan bo'lib, milliy ma'rifatni, jamiyatdagi qorong'ilikni tanqid qilgan. inqilobdan oldingi asarlarida jadidchilik ta'siri sezilarli: u ma'rifatparvarlik, millatparvarlik va ijtimoiy islohotlarni targ'ib qilgan. masalan, otasining uzoq umr ko'rganligi va hikoyalari qodiriyga o'tmishni, milliy tarixni sevgi bilan o'rganishni o'rgatgan, bu esa jadidchilikning milliy o'tmishni qayta ko'rib chiqish tamoyiliga mos kelgan. qodiriy o'z xalqining hayotini bevosita odamlar bilan suhbat qurib, …

4 / 16

chilikning ma'rifat va islohot g'oyalari aks etgan. qodiriy hayoti davomida matbuot bilan chambarchas bog'langan: 1919–1925-yillarda hajviy hikoyalar va feletonlar yozgan, bu jadidchilikning ommaviy ma'rifatni targ'ib qilish usuliga mos. umuman, jadidchilik qodiriyni milliy adabiyotning yangi yo'l izlovchisi qilib shakllantirgan, uning hayoti va muhiti bu harakatning yorqin timsoli bo'lgan.qodiriy hayotining keyingi bosqichlari ham jadidchilik ta'sirini saqlab qolgan. 1934-yilda moskvadagi butunittifoq yozuvchilar qurultoyida qatnashgan, u yerda o'z g'oyalarini ilg'or deb e'tirof etgan. biroq, repressiya davrida 1938-yil 4-oktyabrda vafot etgan, ammo uning merosi jadidchilik ruhida saqlanib qolgan. qodiriyning hayoti jadidchilikning ijtimoiy-ma'rifiy harakati bilan chambarchas bog'liq bo'lib, bu uning ijodiy muhitini belgilab bergan. u savdogar oilasidan chiqqan bo'lsa-da, kambag'allik va boylik o'rtasidagi ziddiyatlarni o'z tajribasida his qilgan, bu esa hikoyalarida chuqur aks etgan. jadidchilikning ta'siri uning asarlarida milliy uyg'onish, ta'lim va jamiyat islohoti kabi mavzular orqali namoyon bo'lgan, bu esa o'zbek adabiyotining rivojiga katta hissa qo'shgan. hikoya janriga murojaat qilish sabablari qodiriy hikoya janriga murojaat …

5 / 16

ski urf-odatlarni hajviy tanqid qilgan, bu esa hikoyaning jamiyatni tez o'zgartirish vositasi ekanligini ko'rsatadi. ikkinchi sabab – jahon adabiyoti ta'siri. qodiriy rus va fors adabiyotini o'rgangan, unda realistik hikoyachilik (masalan, chexov uslubi) uni jalb qilgan. u hikoyani shaxs va jamiyat ziddiyatlarini ko'rsatish uchun tanlagan, chunki roman kabi katta janrlar o'sha davrda cheklangan edi.uchinchi sabab – ijtimoiy zarurat. turkistonning mustamlaka davri, milliy ziyolilarning ta'qibi hikoyani yashirin tanqid vositasi qilgan. qodiriy "uloqda"da (1916) qishloq hayotining qorong'u tomonlarini ochgan, bu esa ma'rifatni targ'ib qilish uchun qisqa shaklni tanlash sababi. to'rtinchi sabab – shaxsiy tajriba. otasining hikoyalari va oilaviy muhit hikoyaviy uslubni shakllantirgan, u oddiy odamlarning taqdirini qisqa voqealar orqali ifodalashni afzal ko'rgan. umuman, hikoya janriga murojaat qodiriyning jadidchilik g'oyalarini tez tarqatish, jamiyatni isloh qilish va milliy ruhni uyg'otish zarurati bilan bog'liq bo'lgan. bu tanlov uning ijodini samarali qilgan, chunki hikoya o'quvchini tez ta'sir qiladi va muammolarni chuqur tahlil qilishga imkon beradi. qodiriy hikoyaga …

Want to read more?

Download all 16 pages for free via Telegram.

Download full file

About "abdulla qodiriy hikoyalari"

abdulla qodiriy hikoyalari reja kirish 1. abdulla qodiriy va hikoyachilikka kirish 2. qodiriy hikoyalarining mavzu va g‘oyaviy doirasi 3. badiiy xususiyatlar va poetika 4. tanqidiy qabul va ta’sir xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish abdulla qodiriy o‘zbek adabiyotining eng yirik namoyandalaridan biridir. u nasr janrini, ayniqsa hikoya va roman shaklini yangi bosqichga olib chiqqan ijodkor sifatida tanilgan. qodiriyning hikoyalari o‘z davrining ijtimoiy hayotini, xalq ruhiyatini, ma’naviy muammolarini chuqur aks ettiradi. uning hikoyalarida o‘zbek xalqining qadriyatlari, orzu-umidlari va ijtimoiy tafakkuri jonli ifoda topgan.yozuvchi ijodiy faoliyatini xx asr boshlarida boshlab, jadidchilik harakatining g‘oyalari bilan qurollandi. bu davr turkiston xalqlari hayotida uyg‘onish, yangilani...

This file contains 16 pages in DOCX format (430.6 KB). To download "abdulla qodiriy hikoyalari", click the Telegram button on the left.

Tags: abdulla qodiriy hikoyalari DOCX 16 pages Free download Telegram