odamanotomiyasifanigakirish

PPTX 24 pages 732.2 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 24
odam anotomiyasi faniga kirish odam anotomiyasi faniga kirish. reja: odam anatomiya fani maqsadi va vazifasi. anatomiya uslublari. fan tarixi. odam tanasi tuzilishi. anatomiya fanining predmetiga odamning tanasini ichki tuzilishi, uning hususiyatlari, joylashgan o‘rni, bajaradigan funktsiyasiga bog‘liqligi kiradi. anatomiya fanining maqsadi, talabalarga inson tanasi haqidagi umumiy, hususiy tushunchalarni o‘zaro taqqoslash va o‘rganish natijasida, atrof muhit bilan bog‘liq bo‘lgan o‘zgarishlarni potologik holatlarni hamda odam anatomiyasiga oid barcha tushunchalarni o’rgatishdan iborat. anatomiya fanining vazifalari. odam tanasi tuzilishi, organizmining ayrim qismlarning shakli, gavda a'zoning tashqi shakllari ularning aylanmasini,o‘rganishdan iborat. anatomiya fanining o’rganish usullari. antropometriya usullaridan tirik odamda organizm tuzilishini o‘rganishda keng foydalaniladi va u amaliy tibbiyotda qo‘llaniladi. preparovka /kesib olish/-usuli qadimgi anatomik usullaridan biridir. oddiy ko‘z bilan ko‘rib turib yoki ob'ektni lupa yordamida tegishlicha kattalashtirib, preparovka qilish mumkin. muzlatilgan murdalarni ketma-ket aralash usuli, n.i.pirogov tomonidan ishlab chiqilgan bo‘lib, topografik anatomiya maqsadlariga hizmat qiladi. a'zolarni stereomorfologik tekshirish usulini v.p.vorobev ishlab chiqqan. bu usulning mohiyati shundan …
2 / 24
ning ichiga yuborilgan bo‘lsa, o‘sha bo‘shliqning shaklini saqlab qoladi. rengentologik tekshirish usullari. bu usullardan asosiylari rengenos-kopiya /a'zolarni rengen nurlari bilan yoritib, tasvirini maxsus ekranga tushurish/ va rengenografiya /a'zolarni rengen nurlari bilan yoritib, tasvirini maxsus plenkaga tushurish, ya'ni rasmni olish/ dan iborat. anatomiya fanining asosiy tarmoqlari. odam organizmining alohida a‘zolar yoki a‘zolar tizimini tuzilishini oddiy ko‘z bilan makroskopik anatomiya (macros- grekcha katta) o‘rganadi. mikroskopik anatomiya (micros-grekcha kichik) a‘zolarning nozik tuzilishini, tarkibiy elimentlarini mikroskop yordamida o‘rganadi. sistematik anatomiya odam organizmini tizimlarga bo‘lib (suyak, muskul, ovqat hazm qilish a‘zolari va boshqalar) o‘rganadi, shuning uchun uni mu‘tadil anatomiya ham deb ataladi. patologik anatomiya a‘zo va to‘qimalarning turli kasalliklardagi o‘zgarishini o‘rganadi. yoshga doir anatomiya organizmni tug‘ilganidan boshlab, to hayotining oxirigacha bo‘lgan davrni o‘rganadi. fan tarixi: anatomiya fanining qisqacha tarixi. qadimgi sharq mamlakatlari assuriya, xindiston, misr, vaviloniya, xitoyda murdani yorish man etilgan. uni buzish o‘lim jazosi bilan teng edi. qadimgi yunonistonda anatomiya boshqa fanlar kabi rivojlandi. …
3 / 24
. uning yozib qoldirgan 72 ta asaridan 2000 yil mobaynida tibbiyotda foydalanilgan. shu bilan birga uning anatomiya haqidagi ta‘limotlarida xatoliklar ham uchrab turadi. u nervlarni paylardan ajrata olmagan, arteriyalarda havo oqadi (aer-havo, terio-oqadi) degan. aristotel (arastu) (eramizdan oldingi 384-322 yillarda yashagan). yunon haqoni iskandar zulqarnayni tarbiyachisi bo‘lgan. u gippokratning qon tomirlar bosh miyadan boshlanib tanaga tarqaladi degan fikriga qarshi chiqib, qon tomirlar yurakdan boshlanishini aytib beradi. shuningdek arastu paylarni nervlardan, suyakni tog‘aydan ajratgan va aortani birinchi marta aniqlagan. misrni yunonlar bosib olganidan keyin nil daryosi bo‘yida iskandariya (aleksandriya) shahri barpo etiladi. bu shaharda 700000 kitobga ega bo‘lgan kutubxona barpo etilib, bu erdan ilm fan dunyo bo‘ylab tarqaladi. tibbiyot va biologiya fanlari ravnoq topa boshlaydi. aleksandriya davri olimlaridan gerofil va erazistrat anatomiya fanini rivojlanishiga ma‘lum bir hissa qo‘shganlar. gerofil (eramizdan oldingi 304 yilda tug‘ilgan). ptolomey ii ni saroy shifokori bo‘lganligi uchun bemorlarni nima sababdan o‘lganligini bilish uchun murdalarni kesib o‘rgangan. anatomiya …
4 / 24
nervlarni ajratgan. muskullar qisqarishini o‘rganib, harakat nazariyasini barpo qilgan. klavdiy galen (131-201 yillarda yashagan) rim olimi, o‘z davrining ko‘zga ko‘ringan shifokori edi. u o‘n ikki juft bosh miya nervlaridan 7 tasini tuzilishini, muskullardagi biriktiruvchi to‘qma va nervlarni, ba‘zi bir a‘zolar qon tomirlarini, suyak usti pardasi suyaklarni va boylamlarni bosh va orqa miyani o‘rgangan. galen hayvonlar yuragini va qon tomirlarini o‘rganib, arteriyalarda havo emas, balki qon oqishini birinchi ko‘rsatgan. galen davrida murdani yorish mumkin bo‘lmagani uchun, u anatomiyani hayvonlarda o‘rgangan. shuning uchun uning ba‘zi ma‘lumotlari xatolardan holi emas. feodalizm davrida anatomiya fanida katta o‘zgarishlar bo‘lmay galen ta‘limotini o‘rganish davom etdi. bu davrda gippokrat, arastu va galenning asarlari arab tiliga tajrima qilindi. feodalizm davrida ilm fan sharqda nisbatan tez rivojlandi. al-roziy (850-923 yillar) bag‘dodda shifoxona va uning qoshida tibbiyot maktabi tashkil qiladi. x-xi asrlarda o‘rta osiyo ilm-fan, madaniyat va iqtisodiy jihatdan yaxshi rivojlangan edi. bu davrda dinning fan rivojiga to‘sqinlik qilishiga qaramasdan …
5 / 24
rni davolaydi va buning evaziga saroy kutubxonasidan foydalanish imkoniyatiga ega bo‘ladi. keyinchalik ibn sino xorazm va eronda saroy tabibi bo‘lib xizmat qilgan. ibn sinoning tabobatga oid eng yirik shox asari «tib qonunlari» kitobi hisoblanadi. bu kitob 1012-1023 yillar davomida yozilgan bo‘lib, unda alloma o‘zigacha bor ma‘lumotlarni to‘plab qolmasdan, o‘z kuzatishlari va tekshirishlari natijalarini ham kiritgan. bu kitobda inson sog‘lig‘i va kasalliklarga oid barcha masalalar to‘liq bayon etilgan. bu asar ko‘p o‘tmay yevropaga ham etib kelib, lotin tiliga tajrima qilinadi va tibbiyot maktablarida o‘qitila boshlaydi. tib qonunlari 5 jilddan iborat bo‘lib, birinchi jildi anatomiya va fiziologiyaga bag‘ishlangan. bu kitob dunyoning turli tillarida 30 martadan ko‘p chop etilgan. xvii asrgacha dunyoning tibbiyot bilim yurtlarida asosiy qo‘llanma bo‘lib xizmat qilgan. tib qonunlari o‘zbek tilida birinchi marta 1954-56 yillarda bosilib chiqqan. damashqlik ibn al nafis (xiii asrda yashagan) birinchi bo‘lib o‘pka qon aylanish doirasini ochadi. ikkinchi ming yillikning boshida tibbiyot fani yana rivojlana boshlaydi. …

Want to read more?

Download all 24 pages for free via Telegram.

Download full file

About "odamanotomiyasifanigakirish"

odam anotomiyasi faniga kirish odam anotomiyasi faniga kirish. reja: odam anatomiya fani maqsadi va vazifasi. anatomiya uslublari. fan tarixi. odam tanasi tuzilishi. anatomiya fanining predmetiga odamning tanasini ichki tuzilishi, uning hususiyatlari, joylashgan o‘rni, bajaradigan funktsiyasiga bog‘liqligi kiradi. anatomiya fanining maqsadi, talabalarga inson tanasi haqidagi umumiy, hususiy tushunchalarni o‘zaro taqqoslash va o‘rganish natijasida, atrof muhit bilan bog‘liq bo‘lgan o‘zgarishlarni potologik holatlarni hamda odam anatomiyasiga oid barcha tushunchalarni o’rgatishdan iborat. anatomiya fanining vazifalari. odam tanasi tuzilishi, organizmining ayrim qismlarning shakli, gavda a'zoning tashqi shakllari ularning aylanmasini,o‘rganishdan iborat. anatomiya fanining o’rganish usullari....

This file contains 24 pages in PPTX format (732.2 KB). To download "odamanotomiyasifanigakirish", click the Telegram button on the left.

Tags: odamanotomiyasifanigakirish PPTX 24 pages Free download Telegram