iqtisodiyot nazariyasi

DOCX 31 pages 75.6 KB Free download

31 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 75.6 KB

File type DOCX

Pages 31

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 31

iqtisodiyot nazariyasi fani predmeti. iqtisodiy munosabatlar mundarija kirish…………………………………………………………………………..3 1. iqtisodiyot nazariyasini organish zarurligi va uning iqtisodiy tafakkurni shakllanishida ilmiy metodologika sos ekanligi….. …………………….5 2. iqtisodiyot nazariyasi predmeti va uning vazifalari…………………….16 3. iqtisodiyot nazariyasi-aniq iqtisod fanlarini oʻrganishning nazariy – uslubiy asosi…………..………………………………………………………………27 xulosa…………………………………………………………………..........35 foydalanilgan adabiyotlar ro`yxati………………………………………...36 kirish ijtimoiy-gumanitar fanlar ichida iqtisodiyot nazariyasi alohida o’rin tutadi. chunki har doim insonning hayoti iqtisodiyot bilan chambarchas bog’liq bo’lgan va uning asosida ta’minlab kelingan. shuningdek, iqtisodiyotning muhimligi shundaki, u insonning eng zarur moddiy sharoitini ta’minlaydi, yashash uchun sharoit yaratadi. iqtisodiy jihatdan muvaffaqiyatli rivojlanayotgan jamiyatda tinchlik, tartib va barqarorlik xukm suradi. samarali iqtisodiyot tamoyillari va qonunlarini bilish esa insonlarda o’ziga ishonch uyg’otadi, eng qiyin iqtisodiy jarayonlarni tahlil qilish va baholashga, shuningdek optimal boshqaruv qarorlari qabul qilishga imkon yaratadi. “iqtisodiyot nazariyasi” fanining vazifasi – ob’ektiv iqtisodiy jarayonlarni o’rganish asosida sub’ektlar harakati modellarini optimallashtirishdir. firma yoki korxonaning marketing izlanishlarida yoki uning iqtisodiy strategiyasini belgilashda va amalga oshirishda turli modellardan …

2 / 31

usulni qo’llashi mumkin yoki boshqalarning tajribasi, xatolarini o’rganishi mumkin, lekin iqtisodiyot nazariyasidan olgan bilimlariga murojaat qilsa ularning ishi ancha yengillashadi, belgilagan strategiyasi va rejasi aniq bo’ladi. iqtisodiyot nazariyasi fani ma’lum bir ob’ekt yoki hodisa to’g’risida yaxlit tasavvur beruvchi bilimlar tizimi bo’lish bilan insonlarda oldindan ko'ra bilish, bashorat qilish, rejalashtirish ko’nikmalarini hosil qiladi, ko’p xatolardan asraydi, hisob-kitob qilishga undaydi. iqtisodiyot nazariyasi fanini baholashda aniq modellar bo’lmasligini yodda tutish kerak (model soddalashtirilgan matematik shaklga solingan g’oya va tasavvurdir). shuning uchun iqtisodiy modellarning ahamiyati ularning haqqoniyligi bilan emas, balki ma’lum bir iqtisodiy hodisani o’rganish va tushuntirishda uni qo’llashning imkoniyatlari bilan aniqlanadi. iqtisodiyot nazariyasi aniq iqtisodiy va amaliy fanlarning asosini tashkil qiladi. uning amaliyot bilan bog’liqligi esa aniq iqtisodiy fanlar orqali amalga oshirib kelinadi. o’qish jarayonida olingan bu bilimlar esa hayotda har bir inson uchun kerak bo’ladi. iqtisodiyot nazariyasi asrlardan beri har bir davlatning iqtisodiy siyosatini asoslab kelgan, uning muvaffaqiyatli rivojlanishiga sabab bo’lgan. bozor …

3 / 31

onda ta’lim tizimidagi islohotlarning asosini shakllantiruvchi qator me’yoriy xujjatlar qabul qilingan va amalga oshirilib kelinmoqda. 1.iqtisodiyot nazariyasini organish zarurligi va uning iqtisodiy tafakkurni shakllanishida ilmiy metodologika sos ekanligi iqtisodiyot nazariyasi fani va uning qonun-qoidalarini bilish uchun, eng avvalo, iqtisodiyot va uning vazifalari to‘g‘risida tasavvurga ega bo‘lish lozim. insoniyat hayoti va uning taraqqiyoti juda murakkab, ko‘p qirrali va g‘oyat chigal muammolarga boydir. bu muammolar kishilarning moddiy ne’matlar ishlab chiqarish, xizmatlar ko‘rsatish, fan, madaniyat, siyosat, mafkura, axloq, davlatni boshqarish sohalaridagi va nihoyat, oiladagi va boshqa faoliyat turlarining borgan sari ko‘payib, rivojlanib hamda ularning o‘zgarib borishi natijasida vujudga keladi. uzoq davrlar davomida insoniyat fikrini band qilib kelgan ayrim masalalar bugungi kunda oddiy haqiqat va oson bilish mumkin bo‘lgan narsaga o‘xshab ko‘rinadi. masalan, bugun hammaga ma’lumki, kishilar yashashlari, siyosat, san’at, adabiyot, fan, ma’rifat, madaniyat, ta’lim bilan shug‘ullanishlari uchun hayotiy ne’matlarni iste’mol qilishlari, kiyinishlari kerak. shuning uchun har bir kishi, o‘zining kundalik hayotida bir qancha …

4 / 31

te’molchilarga yetkazib berishga qaratilgan, bir-biri bilan bog‘liqlikda amal qiladigan turli-tuman faoliyatlar yaxlit qilib, bir so‘z bilan, iqtisodiy faoliyat deb ataladi. qadimda iqtisodiy faoliyatning asosiy shakli uy xo‘jaligi doirasida ro‘y bergan. shuning uchun qadimgi grek olimlarining (ksenofont, platon, aristotel) asarlarida iqtisodiyot – uy xo‘jaligi va uni yuritish qonunlari deb tushuntirilgan. arab leksikonida «iqtisod» tejamkorlik ma’nosida tushunilgan, chunki islom diniga oid adabiyotlarda tejamkorlikka alohida e’tibor berilgan. lekin, hozirgi davrda iqtisodiyot keng ma’noni anglatib, faqatgina uy yoki individual xo‘jalik yuritish yoki tejamkorlik ma’nosini anglatmaydi, balki iqtisodiyot – yirik xususiy xo‘jalik, jamoa xo‘jaligi, hissadorlik jamiyatlari, davlat xo‘jaliklaridan, moliya va bank tizimlaridan, xo‘jaliklararo, davlatlararo birlashmalar, korporatsiyalar, konsernlar, qo‘shma korxonalar, davlatlar o‘rtasidagi turli iqtisodiy munosabatlaridan iborat o‘ta murakkab ijtimoiy tizimni anglatadi. buning ustiga barcha resurslarimiz – pul mablag‘lari, tabiiy boyliklar, malakali ishchi kuchlari, ishlab chiqarish vositalari, iste’mol tovarlari hammasi cheklangan miqdordadir. ushbu cheklangan iqtisodiy resurslardan oqilona foydalanib, aholining to‘xtovsiz o‘sib boruvchi ehtiyojlarini qondirish maqsadiga erishish, resurslar …

5 / 31

berish, turli xil hayotiy vositalarni yaratib, ularning ehtiyojlarini qondirib borishdan iboratdir. shunday ekan, iqtisodiyot inson hayotining asosini, uning poydevorini tashkil etib, uning o‘zi ham insonsiz, uning faoliyatisiz mavjud bo‘lmaydi va mazmunga ham ega emas. inson tomonidan yaratilgan tovarlar va xizmatlarning, resurslarning harakati bo‘yicha takror ishlab chiqarish quyidagi fazalar birligidan iboratdir: 1. ishlab chiqarish jarayoni; 1. ayirboshlash jarayoni; 1. taqsimlash jarayoni; 1. iste’mol qilish jarayoni. bularning ichida eng asosiysi va boshlang‘ichi ishlab chiqarish jarayonidir. chunki hamma tovar va xizmatlar xuddi shu bosqichda yaratiladi. agar ishlab chiqarilmasa, taqsimlanadigan, ayirboshlanadigan va nihoyat, iste’mol qilinadigan narsalar bo‘lmaydi. ikkinchi muhim faza esa taqsimot jarayonidir. bu bosqichda, eng avvalo, ishlab chiqarish vositalari, kapital va ishchi kuchi, tovar va xizmatlarning alohida turlari, ishlab chiqaruvchi tarmoqlar, sohalar, hududlar va nihoyat, korxonalar o‘rtasida taqsimlanadi. bundan tashqari, ishlab chiqarish natijasi bo‘lgan tovar va xizmatlar, ularning pul holidagi ko‘rinishi bo‘lgan daromadlar ham taqsimlanadi. taqsimot qancha adolatli va to‘g‘ri bo‘lsa, ishlab chiqarishning …

Want to read more?

Download all 31 pages for free via Telegram.

Download full file

About "iqtisodiyot nazariyasi"

iqtisodiyot nazariyasi fani predmeti. iqtisodiy munosabatlar mundarija kirish…………………………………………………………………………..3 1. iqtisodiyot nazariyasini organish zarurligi va uning iqtisodiy tafakkurni shakllanishida ilmiy metodologika sos ekanligi….. …………………….5 2. iqtisodiyot nazariyasi predmeti va uning vazifalari…………………….16 3. iqtisodiyot nazariyasi-aniq iqtisod fanlarini oʻrganishning nazariy – uslubiy asosi…………..………………………………………………………………27 xulosa…………………………………………………………………..........35 foydalanilgan adabiyotlar ro`yxati………………………………………...36 kirish ijtimoiy-gumanitar fanlar ichida iqtisodiyot nazariyasi alohida o’rin tutadi. chunki har doim insonning hayoti iqtisodiyot bilan chambarchas bog’liq bo’lgan va uning asosida ta’minlab kelingan. shuningdek, iqtisodiyotning muhimligi shundaki, u insonning eng zaru...

This file contains 31 pages in DOCX format (75.6 KB). To download "iqtisodiyot nazariyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: iqtisodiyot nazariyasi DOCX 31 pages Free download Telegram