gimnastikaning tarixiy taraqqiyoti ( mutafakkirlar, yangi davr gimnastikasi )

DOC 77,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1349966749_12017.doc gimnastikaning tarixiy taraqqiyoti www.arxiv.uz gimnastikaning tarixiy taraqqiyoti jismoniy tarbiya vositasi sifatida gimnastika uzoq vaqt mobaynida rivojlanib kelgan. uning qaror topishi ijtimoiy tuzum o`zgarishi bilan, odam haqidagi fanning rivojlanishi bilan, shuningdek urush qilish usullarining o`zgarishi bilan bog`liq bo`lgan. bular gimnastikaning mazmunan o`zgarishiga, uning o`qitish metodikasi va hatto mashqlarni bajarish texnikasining o`zgarishiga ham muhim ta`sir ko`rsatgan. xviii-xix asrlardagi gimnastika tizimisiga kirgan ayrim mashqlar qadimgi rimda hamda bir qancha g`arbiy evropa mamlakatlaridagi o`rta asrlar-davridayoq harbiya-jismoniy tayyorgarlik ko`rishda qullanilgan edi. yog`och ot (yog`och kon`) da, narvon va raqib qal`alariga hujum qilishni o`rgatishda qullanadigan boshqa inshoatlardagi mashqlar shular jumlasiga kiradi. akrobatik mashqlar va arqon ustidagi mashqlarni darbadarlikda yurgan artistlar namoyish qilardilar. uyg`onish davridagi gumanistlar yoshlarni har yoqlama tarbiyalashga katta ahamiyat bera boshladilar. gimnastika mashg`ulotlarini ular insonning sog`ligini mustahkamlash va jismoniy kuchini rivojlantirishning eng yaxshi vositasi deb bilardilar. xvi asrda jismoniy tarbiyaga oid bir qancha ajratdi. sog`lomlashtirish gimnastikasini, ya`ni raqibdan ustun chiqish hissi bilan bog`liq …
2
lgan va ular keyinchalik sport gimnastikasiga asos bo`lgan, deb hisoblash o`rinlidir. ya.a. komenskiyning asarlari va uning didaktik printsiplari tizimi xviii asr pedagogika klassiklari jan-jak russo (1712-1778 yillar) va ayniqsa pestalotstsi (1746-1827 yillar) dunyoqarashlarining taraqqiyotiga yordam berdi. bularning jismoniy tarbiya sohasidagi xizmatlari shundan iboratki, ular gimnastikaning chinakam tiklanishiga turtki berdi. russo jismoniy mashqlar inson tanasini mustahkamlaydi va toblaydi, kuch va harakat imkoniyatlarining rivojlanishi uchun kerakli sharoit yaratib beradi, yashash uchun tayyorlaydi, aqliy kamol topishga hamda salomatligini mustahkamlashga yordam beradi, deb hisoblagan. pestalotstsi bolalarda mavjud bo`lgan kuch va qobiliyatni mashq orqali rivojlantirishni jismoniy tarbiyaning asosiy maqsadi deb bilgan. u fikrlash va harakat qilish qobiliyatini rivojlantirishni ham keyingi o`ringa qo`yish muhim, deb hisoblagan. buning uchun bug`inlardagi eng oddiy harakatlar, eng yaxshi mashqlar bo`ladi, chunki har qanday murakkab harakat ana shunday oddiy harakatlardan tarkib topadi, deb aytadi. bug`in gimnastikasini esa harakatli o`yinlar va qul mehnati tuldirib borishi kerak bo`ladi, deb ta`kidlaydi. albatta, bu bilan …
3
36) va gust-mutslar (1759-1839 yillar) filantropinlardagi gimnastikaning eng mashhur rahbarlari edilar. ular ma`lum bo`lgan jismoniy mashqlarning hammasidan foydalardilar. fit uch tomlik asarida gimnastika haqidagi nazariy va amaliy ma`lumotlarni bayon qilib bergan. u mashg`ulotlardan maqsad-salomatlikni mustahkamlash, kuch va harakat tezligini rivojlantirish, qomatning chiroyli bo`lishiga erishish, aqliy rivojlanish va psixik faoliyatga ko`mak berishdir, deb hisoblardi. fit o`z asarida bir qancha qimmatli metodik ko`rsatmalar beradiki, ular hanuzgacha ahamiyatini yo`qotmagan (bular mashqlarning ketma-ketligi, engil mashqlardan asta-sekin qiyinlariga o`ta borish haqidagi, o`quvchilarning aktivligi, ularning mashg`ulotga qiziqishi, individual xususiyatlarini hisobga olish va boshqalar to`g`risidagi ko`rsatmalardir). guts-muts ko`pgina gimnastika mashqlarining, jumladan gimnastika snaryadlarida bajariladigan mashqlarning texnikasini ishlab chiqdi. bu mashqlarda harakat shakliga katta ahamiyat beriladi. uning «o`smirlar uchun gimnastika» kitobi bir qancha mamlakatlarda, keng tarqalib, gimnastika taraqqiyotiga yordam berdi. unda turnik, bruslar, yakkachupda bajariladigan jungina mashqlar tasvirlangan edi. kitobda mashg`ulotlar vaqtida o`quvchilarning o`zaro musobaqalashuvi rag`batlantirilgan, harakatlar ijrosi aniq bo`lishiga quyiladigan talablar ishlab chiqilgan edi. binobarin, xviii asr …
4
lari va vrachlariga gimnastika yoshlarni jismoniy tarbiyalashning birdan-bir to`g`ri uslubi bo`lib ko`rinardi. xix asrning birinchi yarmiga kelib gimnastika taraqqiyotida uchta yo`nalish ko`zga tashlana boshladi: gigienik yo`nalish (gimnastika odamning salomatligini mustahkamlash va jismoniy kuchini rivojlantirish vositasi hisoblanardi); atletik yo`nalish (gimnastika murakkab mashqlarni, shu jumladan gimnastika snaryadlarida bajariladigan mashqlarni qo`llanish yo`li bilan odamning harakat imkoniyatini rivojlantirish vositasi deb hisoblanardi); amaliy yunalish (gimnastika urushda uchraydigan turli tusiqlardan oshib o`tishni soldatlarga o`rgatish vositasi hisoblanardi). nemis gimnastika tizimi. napoleon qushinlari prussiyani egallab turgan davrda tarkib topa boshladi. bu sistemaning asoschisi f. yan (1778-1852 yillar) edi. f. yan gimnastikadan mamlakatni bosqinchilardan ozod qilish maqsadida yoshlarga harbiy tayyorgarlik berish uchun foydalanishga intildi. gimnastika snaryadlaridagi mashqlar va harbiy o`yinlar bu tizimining asosini tashkil qilar, chunki ular, yanning fikricha, odamning jismoniy kuchini rivojlantirar va irodasini mustahkamlar edi. u o`zining gimnastikasini «turnkunst» (epchillik san`ati), shogirdlarini esa «turnerlar» deb atadi. keyinchalik nemis gimnastikasi «turnen» degan nom oldi. shved gimnastika tizimi. nemis …
5
n harbiy-amaliy yo`nalishda bo`lib, shved tizimi bilan deyarlik bir vaqtda shakllandi. frantsiyada gimnastika tizimisini yaratgan kishi amoros (1170-1848 yillar) bo`ldi. u a.v. suvorovning harbiy-jismoniy tayyorlov, tizimisi bilan tanish bo`lib, bundan o`z tizimisini yaratishda foydalandi. hayotda va harbiy sharoitda zarur bo`lgan ko`nikmalar orttirishga yordam beradigan mashqlar-to`siqlar qo`yilgan ochiq joyda yurish va yugurish, aslaha-anjomlar bilan turli holatlarda sakrash, yukni yoki «yaradorni» joydan-joyga ko`tarib o`tish, suzish va shung`ish, kurash tushish, uloqtirish, o`q otish, qilichbozlik va chavandozlik mashqlarini u eng yaxshi mashqlar deb hisoblar edi. juda katta tezlik bilan va kuchni ko`proq tejab o`tilishi lozim bo`lgan gimnastika snaryadlari (narvonlar, arqonlar, langarlar, devorlar) qo`llanilar edi. soqol (lochinlar) gimnastika tizimi. mazkur tizim avstriya-vengriya sostavida bo`lgan slavyan halqlarining milliy ozodlik kurashiga aloqador tarzda xix asr o`rtalarida yuzaga keldi. chexiyada «lochinlar xarakati» paydo bo`lib, lochinlar gimnastika sistemasi tuzila boshlandi. o`z vatanini avstriya zulmidan ozod qilishga intilgan, vatanparvarlik kayfiyatidagi liberal` burjuaziya vakili, praga universitetining estetika va san`at tarixi professori …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "gimnastikaning tarixiy taraqqiyoti ( mutafakkirlar, yangi davr gimnastikasi )"

1349966749_12017.doc gimnastikaning tarixiy taraqqiyoti www.arxiv.uz gimnastikaning tarixiy taraqqiyoti jismoniy tarbiya vositasi sifatida gimnastika uzoq vaqt mobaynida rivojlanib kelgan. uning qaror topishi ijtimoiy tuzum o`zgarishi bilan, odam haqidagi fanning rivojlanishi bilan, shuningdek urush qilish usullarining o`zgarishi bilan bog`liq bo`lgan. bular gimnastikaning mazmunan o`zgarishiga, uning o`qitish metodikasi va hatto mashqlarni bajarish texnikasining o`zgarishiga ham muhim ta`sir ko`rsatgan. xviii-xix asrlardagi gimnastika tizimisiga kirgan ayrim mashqlar qadimgi rimda hamda bir qancha g`arbiy evropa mamlakatlaridagi o`rta asrlar-davridayoq harbiya-jismoniy tayyorgarlik ko`rishda qullanilgan edi. yog`och ot (yog`och kon`) da, narvon va raqib qal`alariga hujum qilishni o`rgatis...

Формат DOC, 77,0 КБ. Чтобы скачать "gimnastikaning tarixiy taraqqiyoti ( mutafakkirlar, yangi davr gimnastikasi )", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: gimnastikaning tarixiy taraqqiy… DOC Бесплатная загрузка Telegram